Mở trình đơn chính

Đơn vị hành chính cấp huyện (Việt Nam)

Cấp huyện, theo phân cấp hành chính Việt Nam, là cấp hành chính thứ hai tại Việt Nam, dưới cấp tỉnh và trên cấp xã.

Bản đồ các đơn vị hành chính cấp huyện của Việt Nam (trước năm 2008), trong đó: Đường màu trắng - ranh giới các đơn vị hành chính cấp huyện, màu xám đậm - ranh giới các đơn vị hành chính cấp tỉnh

Các đơn vị hành chính thuộc cấp huyệnSửa đổi

Theo phân cấp hành chính Việt Nam hiện nay, cấp huyện bao gồm quận, huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh và thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương.

QuậnSửa đổi

Bài chi tiết: Quận (Việt Nam)
 
Một con đường tại quận Hải An, thành phố Hải Phòng

Quận là đơn vị hành chính cấp huyện chỉ có ở các thành phố trực thuộc trung ương. Các quận tạo nên nội thành của các thành phố. Mỗi một quận lại được chia thành các phường.

Đến năm 2019, Việt Nam có 49 quận thuộc 5 thành phố trực thuộc trung ương.

Thị xãSửa đổi

Bài chi tiết: Thị xã (Việt Nam)
 
Bãi biển Dốc Lết tại thị xã Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa

Thị xã là một đơn vị hành chính cấp huyện có cả ở tỉnh và thành phố trực thuộc trung ương. Thị xã được chia thành các phường ở nội thị và các xã ở ngoại thị.

Đến ngày 11 tháng 9 năm 2019, Việt Nam có 49 thị xã. Trong đó có 48 thị xã trực thuộc tỉnh và 1 thị xã thuộc thành phố trực thuộc trung ương (thị xã Sơn Tây thuộc thành phố Hà Nội). Có 1 thị xã là tỉnh lỵ của một tỉnh (thị xã Gia Nghĩa thuộc tỉnh Đắk Nông) và 48 thị xã không phải là tỉnh lỵ.

HuyệnSửa đổi

Bài chi tiết: Huyện (Việt Nam)
 
Một con đường nông thôn ở huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang, phía xa là núi Ba Thê

Huyện là đơn vị hành chính nông thôn có cả ở tỉnh và thành phố trực thuộc trung ương. Dưới huyện là thị trấn (có thể có một hoặc nhiều, hoặc không có thị trấn nào) và các xã. Một số huyện đảo không phân chia thành các đơn vị hành chính cấp xã do có diện tích quá nhỏ hoặc dân cư quá ít, thay vào đó chính quyền cấp huyện trực tiếp quản lý tất cả các mặt của huyện đó.

Đến ngày 11 tháng 9 năm 2019, Việt Nam có 542 huyện, trong đó có 12 huyện đảo.

Thành phố trực thuộc tỉnhSửa đổi

 
Đường Lê Lợi tại thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa

Thành phố trực thuộc tỉnh là đơn vị hành chính cấp huyện chỉ có ở các tỉnh. Một thành phố trực thuộc tỉnh có thể là tỉnh lỵ của một tỉnh hoặc không phải là tỉnh lỵ. Thành phố trực thuộc tỉnh được chia thành các phường ở nội thành và các xã ở ngoại thành.

Đến ngày 11 tháng 9 năm 2019, Việt Nam có 73 thành phố trực thuộc tỉnh, trong đó có 57 thành phố là tỉnh lỵ và 16 thành phố không phải là tỉnh lỵ.

Thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ươngSửa đổi

Thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương là một đơn vị hành chính cấp huyện chỉ có ở các thành phố trực thuộc trung ương, được đặt ra để thí điểm mô hình chính quyền đô thị mới tại thành phố Hồ Chí Minh. Thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương được chia thành các phường.

Hiện nay chưa có thành phố nào như thế được thành lập.

Thống kêSửa đổi

Tại thời điểm 31 tháng 12 năm 2009, Việt Nam có 697 đơn vị hành chính cấp huyện.[1]

Tại thời điểm 11 tháng 9 năm 2019, Việt Nam có 713 đơn vị hành chính cấp huyện, gồm: 73 thành phố trực thuộc tỉnh, 49 thị xã, 49 quận và 542 huyện.

Diện tích và dân số các đơn vị hành chính cấp huyện không đồng đều:

Về diện tích:

  • Trong số các thành phố trực thuộc tỉnh, Thành phố Móng Cái thuộc tỉnh Quảng Ninh có diện tích lớn nhất với 516,6 km², Thành phố Sầm Sơn thuộc tỉnh Thanh Hóa có diện tích nhỏ nhất với 44,94 km².
  • Trong số các thị xã, thị xã Ninh Hòa thuộc tỉnh Khánh Hòa có diện tích lớn nhất với 1.197,8 km², thị xã Cửa Lò thuộc tỉnh Nghệ An có diện tích nhỏ nhất với 27,8 km².
  • Trong số các quận, quận Ô Môn thuộc thành phố Cần Thơ có diện tích lớn nhất với 125,4 km², quận 4 thuộc Thành phố Hồ Chí Minh có diện tích nhỏ nhất với 4,18 km².
  • Trong số các huyện, huyện Tương Dương thuộc tỉnh Nghệ An có diện tích lớn nhất với 2.811,92 km², huyện Thanh Trì thuộc thành phố Hà Nội có diện tích nhỏ nhất với 63,17 km² (nếu không tính 12 huyện đảo).
  • Trong số các huyện đảo, huyện Phú Quốc thuộc tỉnh Kiên Giang có diện tích lớn nhất với 589,4 km² (gấp gần 10 lần diện tích huyện Thanh Trì); huyện Cồn Cỏ thuộc tỉnh Quảng Trị có diện tích nhỏ nhất với chỉ 2,2 km², đồng thời là huyện có diện tích nhỏ nhất cả nước.

Về dân số:

Theo số dân:

Như thế, các thành phố thuộc tỉnh, thị xã, quận và huyện đông dân nhất đều thuộc Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh kế cận.

Theo mật độ dân cư:

  • Trong số các thành phố trực thuộc tỉnh, thành phố Nam Định thuộc tỉnh Nam Định có mật độ dân cư cao nhất với 8.887 người/km2, thành phố Móng Cái thuộc tỉnh Quảng Ninh có mật độ dân cư thấp nhất với 172 người/km2.
  • Trong số các thị xã, thị xã Dĩ An thuộc tỉnh Bình Dương có mật độ dân cư cao nhất với 6.922 người/km2, thị xã Mường Lay thuộc tỉnh Điện Biên có mật độ dân cư thấp nhất 180 người/km2.
  • Trong số các quận, quận 4 thuộc Thành phố Hồ Chí Minh có mật độ dân cư cao nhất với 50.765 người/km2, quận Ô Môn thuộc thành phố Cần Thơ có mật độ dân cư thấp nhất với 1310 người/km2.
  • Trong số các huyện, huyện Hóc Môn thuộc thành phố Hồ Chí Minh có mật độ dân cư cao nhất với 3860 người/km2, huyện Ia H'Drai thuộc tỉnh Kon Tum có mật độ dân cư thấp nhất với 13 người/km2 (nếu không tính 12 huyện đảo).
  • Trong số các huyện đảo, huyện Lý Sơn thuộc tỉnh Quảng Ngãi có mật độ dân cư cao nhất với 1.822 người/km2, huyện Hoàng Sa thuộc thành phố Đà Nẵng có mật độ dân cư thấp nhất với 0 người/km2.

So với mật độ dân cư trung bình của Việt Nam (theo số liệu Điều tra dân số 1/4/2009) là 259 người/km2, một số thành phố trực thuộc tỉnh và thị xã (đô thị loại IV trở lên) có mật độ dân cư thấp hơn khá nhiều.

Dự kiến điều chỉnh địa giới một số đơn vị hành chính cấp huyệnSửa đổi

Đông Bắc BộSửa đổi

Tỉnh Hà GiangSửa đổi

Tỉnh Cao BằngSửa đổi

Tỉnh Bắc KạnSửa đổi

Tỉnh Quảng NinhSửa đổi

  • Sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của huyện Hoành Bồ vào thành phố Hạ Long.

Tây Bắc BộSửa đổi

Tỉnh Lai ChâuSửa đổi

Tỉnh Lào CaiSửa đổi

Tỉnh Yên BáiSửa đổi

Tỉnh Hòa BìnhSửa đổi

  • Sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của huyện Kỳ Sơn vào thành phố Hòa Bình.

Đồng bằng sông HồngSửa đổi

Thành phố Hà NộiSửa đổi

Tỉnh Hà NamSửa đổi

  • Thành lập thị xã Duy Tiên và các phường thuộc thị xã Duy Tiên.

Bắc Trung BộSửa đổi

Tỉnh Thanh HóaSửa đổi

  • Thành lập thị xã Nghi Sơn và các phường thuộc thị xã Nghi Sơn trên cơ sở huyện Tĩnh Gia hiện tại. Nội thị của thị xã là khu vực thị trấn Tĩnh Gia mở rộng (nằm trong quy hoạch trung tâm hành chính và khu kinh tế Nghi Sơn) đã được công nhận đô thị loại III.[2]

Tỉnh Thừa Thiên - HuếSửa đổi

Duyên hải Nam Trung BộSửa đổi

Tỉnh Quảng NgãiSửa đổi

  • Thành lập thị xã Đức Phổ và 8 phường (từ thị trấn Đức Phổ và 7 xã Phổ Minh, Phổ Ninh, Phổ Hòa, Phổ Vinh, Phổ Quang, Phổ Văn và Phổ Thạnh) thuộc thị xã Đức Phổ trên cơ sở huyện Đức Phổ.
  • Sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của huyện Tây Trà vào huyện Trà Bồng.

Tỉnh Bình ĐịnhSửa đổi

  • Thành lập thị xã Hoài Nhơn và các phường thuộc thị xã Hoài Nhơn.

Tỉnh Phú YênSửa đổi

Tây NguyênSửa đổi

Tỉnh Kon TumSửa đổi

  • Thành lập thị xã Ngọc Hồi và 4 phường thuộc thị xã Ngọc Hồi từ huyện Ngọc Hồi.

Tỉnh Gia LaiSửa đổi

  • Thành lập thị xã Chư Sê và các phường thuộc thị xã Chư Sê từ huyện Chư Sê.

Tỉnh Đắk NôngSửa đổi

  • Thành lập phường Quảng Thành thuộc thị xã Gia Nghĩa và thành lập thành phố Gia Nghĩa thuộc tỉnh Đắk Nông.
  • Thành lập thị xã Kiến Đức và 6 phường thuộc thị xã Kiến Đức từ huyện Đắk R'lấp.
  • Thành lập thị xã Đức Lập và 6 phường thuộc thị xã Đức Lập từ huyện Đắk Mil.

Tỉnh Lâm ĐồngSửa đổi

  • Thành lập thị xã Đức Trọng và các phường thuộc thị xã Đức Trọng từ huyện Đức Trọng hiện tại

Đông Nam BộSửa đổi

Tỉnh Bình DươngSửa đổi

  • Thành lập hai thành phố Thuận An, Dĩ An từ hai thị xã có tên tương ứng.

Tỉnh Tây NinhSửa đổi

  • Thành lập thị xã Hoà Thành và các phường thuộc thị xã Hoà Thành từ huyện Hòa Thành.
  • Thành lập thị xã Trảng Bàng và các phường thuộc thị xã Trảng Bàng từ huyện Trảng Bàng.

Đồng bằng sông Cửu LongSửa đổi

Tỉnh An GiangSửa đổi

  • Thành lập thị xã Tịnh Biên và 7 phường thuộc thị xã Tịnh Biên từ huyện Tịnh Biên.

Tỉnh Hậu GiangSửa đổi

  • Thành lập phường Hiệp Lợi thuộc thị xã Ngã Bảy và thành lập thành phố Ngã Bảy thuộc tỉnh Hậu Giang.

Tỉnh Kiên GiangSửa đổi

  • Thành lập thành phố Phú Quốc và 8 phường thuộc thành phố Phú Quốc từ huyện Phú Quốc.

Tổ chức mô hình chính quyền đô thị thành phố Hồ Chí MinhSửa đổi

Đây là một mô hình mới đang được xem xét thí điểm tại thành phố Hồ Chí Minh. Còn được biết với cái tên mô hình thành phố trong thành phố:[3]

(Các thành phố được thành lập là các thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương, một đơn vị hành chính cấp huyện)

  • Giữ nguyên các quận còn lại và một phần các quận, huyện được chia tách với tên gọi, tổ chức như cũ.

Xem thêmSửa đổi

Chú thíchSửa đổi