Khác biệt giữa các bản “Trận Somme (1916)”

n
Robot: Sửa đổi hướng; sửa cách trình bày
n (Bot: Thay thể loại đã đổi hướng Xung đột 1916 bằng Xung đột năm 1916)
n (Robot: Sửa đổi hướng; sửa cách trình bày)
|caption = Những người lính của tiểu đoàn 11, trung đoàn Cheshire,<br />gần [[La Boisselle]], tháng 7 năm 1916
|date = [[1 tháng 7]] – [[18 tháng 11]] năm [[1916]]
|place = [[Somme]], [[Picardie|Picardy]], [[Pháp]]
|result = [[Entente|Phe Hiệp Ước]] thất bại<ref name="spencert419">Spencer Tucker, ''Battles That Changed History: An Encyclopedia of World Conflict'', các trang 419-422.</ref>, nhưng lấy được lợi thế [[chiến thuật]] và [[chiến lược]]<ref name="Gilbert243">{{chú thích sách|last=Gilbert|first=Martin|title=The Somme: Heroism and Horror in the First World War|publisher=Henry Holt and Company|year=2006|page=243|isbn=0-8050-8127-5}}</ref><ref>{{chú thích sách|last=Williams|first=John Frank|title=ANZACS, The Media and The Great War|publisher=UNSW Press|year=1999|page=162}} The definition of 'victory' after such a tremendous bloodletting during the Battle of the Somme is very much disputed by historians such as John Frank Williams.</ref><ref>Sheffield 2003, p. 156</ref>. Quân đội Đức triệt binh {{convert|40|mi}} về [[Phòng tuyến Hindenburg]] vào [[tháng hai|tháng 2]] – [[tháng ba|tháng 3]] năm [[1917]]<ref>{{chú thích sách|last=Griffith|first=Paddy|title=Battle Tactics of the Western Front; The British Army's Art of Attack 1916–1918|publisher=Yale University Press|date=1994|page=84|isbn=0-300-05910-8}}</ref>
|combatant1 = [[Tập tin:Flag of the United Kingdom.svg|25px]] Liên quân Anh
* [[Tập tin:Flag of the United Kingdom.svg|25px]] [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland|Anh]]
* [[Tập tin:Flag of New Zealand.svg|25px]] [[New Zealand]]
* [[Tập tin:Newfoundland Blue Ensign.png|25px]] [[Newfoundland]]
* [[Tập tin:South Africa Red Ensign.png|25px]] [[Cộng hòa Nam Phi|Nam Phi]]
{{flagicon|France}} [[Pháp]]
|combatant2 = [[Tập tin:Flag of the German Empire.svg|22px]] [[Đế quốc Đức]]
}}
{{Mặt trận phía Tây (Thế chiến I)}}
'''Trận Somme''' diễn ra vào [[mùa hạ|mùa hè]] và [[mùa thu]] năm [[1916]], là một trong những trận đánh lớn nhất của [[Chiến tranh thế giới thứ nhất|Thế chiến thứ nhất]]. Với con số thương vong hơn 1 triệu người, đây được xem là một trong số [[những trận đánh đẫm máu nhất trong lịch sử loài người]]. [[Entente|Phe Hiệp ước]] cố gắng bẻ gãy phòng tuyến dài 40&nbsp;km của quân Đức dọc [[sông Somme]] ở miền bắc nước [[Pháp]]. Một mục đích khác của trận Somme là kéo giãn lực lượng quân Đức ra khỏi [[trận Verdun]]. Tuy nhiên, khi trận Somme kết thúc, số lượng thương vong lại vượt quá cả ở Verdun. Quân [[Đế quốc Anh|Anh]] bị tổn thất nặng như vậy nhưng chỉ chiếm được có chút đất đai và thất bại trong việc chọc thủng phòng tuyến của quân [[Đế chếquốc Đức|Đức]].<ref name="mosier240"/> Tuy nhiên, với Chiến dịch này liên quân Anh-Pháp đã giảm nhẹ gánh nặng cho quân Pháp ở Verdun.<ref name="britannica101">Britannica Educational Publishing, ''World War I: People, Politics, and Power'', trang 101</ref> Chiến dịch đẫm máu này đã đặt nền tảng cho những thay đổi lớn lao của hai phe sau này,<ref name="spencert419"/> nên được xem là một trận đánh quan trọng trong suốt bề dày [[lịch sử thế giới]].<ref>Spencer Tucker, ''Battles That Changed History: An Encyclopedia of World Conflict'', trang XV</ref>
 
Trong khi trận Verdun được ghi hằn trong ý thức của người Pháp trong nhiều thế hệ, trận Somme cũng có cùng một vai trò với các thế hệ người Anh. Trận đánh này được ghi nhớ nhất do ngay trong ngày mở màn trận đánh, ngày [[1 tháng 7]] năm [[1916]], quân Anh đã chịu tổn thất 57 470 thương vong, trong số đó 19 240 bị chết, là ngày đẫm máu nhất trong lịch sử quân đội [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland|Anh]]. Trong ngày hôm ấy, quân Đức chỉ chịu tổn thất nhẹ<ref name="spencert419"/>, quân Pháp gặt hái thành công hơn do chiến đấu với những cứ điểm yếu ớt của quân Đức, nhưng thắng lợi này không có ý nghĩa trọng đại. Sau thất bại của liên quân trong ngày đầu, Chiến dịch trở thành một ''trận đánh tiêu hao''. Vào ngày [[14 tháng 7]] năm 1916, người Anh chiếm cứ phòng tuyến của quân Đức ở hướng Nam, tuy nhiên họ vẫn không thể phát huy thắng lợi và phải tiếp tục tiến công với thắng lợi nhỏ nhoi.<ref name="britannica101"/>. Và, đến [[tháng chín|tháng 9]] năm 1916, trận đánh này đã ghi dấu ấn trong lịch sử như lần đầu tiên [[xe tăng]] được đưa vào chiến địa (bởi người Anh). Vào ngày [[13 tháng 9]] năm 1916, quân Anh gặt hái một [[chiến thắng]], nhưng sau đó, thời tiết xấu đã buộc họ phải chấm dứt chiến dịch.<ref name="spencert419"/> Không chỉ quân đội Anh chịu tổn thất khủng khiếp mà cả các quốc gia khác cũng tương tự. Một sĩ quan quân đội Đức miêu tả trận đánh như một "phần mộ đầy bùn của quân đội Đức", cho dầu tổn hại của quân Đức hãy còn đỡ hơn tổn thất của quân Anh<ref name="mosier240">John Mosier, ''The Myth of the Great War: A New Military History of World War I'', các trang 240–242.</ref><ref>John Mosier, ''The Myth of the Great War: A New Military History of World War I'', trang 236</ref>. Quân Anh thực chất đã tiêu hủy được các binh sĩ tinh nhuệ nhất của Đức bằng Chiến dịch đẫm máu này, mà quân Đức không thể bù đắp cho thiệt hại ấy<ref name="britannica101"/>.<ref name="spencert419"/> Về cuối cuộc chiến, quân Anh rút ra nhiều bài học quý báu về chiến tranh hiện địa, và nhà sử học Anh Sir James Edmonds viết: "Không phải nói quá khi cho rằng nền tảng cho chiến thắng cuối cùng của mặt trận phía Tây dựa trên cuộc phản công ở Somme năm 1916" (''It is not too much to claim that the foundations of the final victory on the Western Front were laid by the Somme offensive of 1916''),{{fact|date=19:54, 1 April 2007 (UTC)}} dù cho quân Đức cũng rút ra bài học quý báu dẫn đến quyết định triệt thoái về [[phòng tuyến Hindenburg]], gây khó khăn cho quân Entente trong năm [[1917]].<ref name="spencert419"/>
 
Đây cũng là lần đầu tiên, hậu phương của nước Anh được xem chứng kiến sự khủng khiếp của chiến tranh hiện đại với bộ phim tuyên truyền "Trận đánh ở Somme", sử dụng những hình ảnh thực trong ngày đầu tiên của cuộc chiến.
 
== Tiền đề cho trận đánh ==
Chiến lược của phe Đồng minh được hình thành dựa trên [[hội nghị ở Chantilly]], từ ngày [[6 tháng 12]] đến [[8 tháng 12]] năm 1915. Theo đó, trong năm tiếp theo, các cuộc phản công đồng thời của [[Nga]] ở mặt trận phía Đông, [[Ý|Italia]] ở mặt trận phía Nam và liên minh Pháp - Anh ở mặt trận phía Tây sẽ diễn ra nhằm bao vây, dồn ép phe [[Liên minh Trung tâm|Liên minh trung tâm]] từ mọi phía.
 
Cuối tháng 12 năm 1915, tướng [[Douglas Haig]] thay thế tướng [[John French]] làm tổng tư lệnh [[lực lượng Viễn chinh Anh|lực lượng viễn chinh Anh]] (''British Expeditionary Force'') (BEF). Tướng Haig muốn có một cuộc phản công ở xứ [[Flanders]] : khu vực gần với đường tiếp liệu của quân Anh thông qua các cửa kênh và có mục đích chiến lược nhằm lái sự chú ý của người Đức khỏi khu vực [[Biển Bắc]] của nước [[Bỉ]]. Đây là nơi mà các hạm đội [[tàu ngầm]] [[U-boat]] của người Đức uy hiếp nước Anh. Tháng 1 năm 1916, tư lệnh Pháp, [[nguyên soái|thống chế]] [[Joseph Joffre]] đồng ý để quân Anh dồn sức vào Flanders, nhưng sau những cuộc thảo luận sâu hơn vào tháng 2, quyết định đạt được là hình thành một cuộc phản công hỗn hợp ở giao điểm của lực lượng Anh và Pháp là [[sông Somme]], ở [[Picardie|Picardy]], Pháp.
 
Kế hoạch cho một cuộc phản công hỗn hợp chỉ được hình thành khi quân Đức tiến hành tấn công ở trận [[Verdun]] vào ngày [[21 tháng 2]] năm 1916. Do người Pháp phải tập trung sức lực vào phòng thủ Verdun, khả năng của họ để trong trận Somme không còn. Do vậy, gánh nặng này chuyển sang vai người Anh. Pháp thậm chí rút lại sự đóng góp 3 sư đoàn dành cho trận mở màn của cuộc chiến (sư đoàn 10, sư đoàn số 1 thuộc địa và sư đoàn số 35 của Tập đoàn quân số 6). Do thiệt hại nặng nề ở Verdun, mục đích của cuộc phản kích của trận Somme từ giáng một đòn quyết định cho quân Đức được chuyển sang sang giảm nhẹ áp lực lên quân Pháp.
 
Sáu [[sư đoàn]] chính quy của quân đội Anh vào thời điểm bắt đầu của [[Chiến tranh thế giới thứ nhất|Thế chiến thứ nhất]], đã nhanh chóng biến mất trong các trận đánh vào các năm [[1914]] và [[1915]]. Thành phần nòng cốt của quân Anh lúc này được hình thành từ lính tình nguyện của Lực lượng thuộc địa Anh và [[Quân đội của Kitchener|lực lượng bổ sung]] của [[Horatio Kitchener]], được thành lập từ tháng 8 năm 1914. Phần mở rộng này yêu cầu các tướng lĩnh chỉ huy ở các cấp cao, do vậy người ta đã nhanh chóng bổ nhiệm các chức vụ mà không quan tâm đến khả năng và năng lực của sĩ quan. Tướng Haig bắt đầu cuộc chiến là một chỉ huy của [[Quân đoàn 1 Anh]] (''British I Corps''), được thăng cấp lên chỉ huy Tập đoàn quân số 1 Anh (''British First Army'') thuộc Lực lượng viễn chinh Anh (BEF), rồi chỉ huy của BEF. Lực lượng này được hình thành từ bốn (sau này là năm tập đoàn quân), gồm sáu mươi sư đoàn.
 
Vào giữa năm 1916, khi hiểm họa của máy bay [[Fokker]] (''Fokker Scourge'') của [[không quân hoàng gia Đức]] (''Luftstreitkräfte'') đã hết, [[Không quân hoàng gia Anh]] RFC (''Royal Flying Corps'') đã thành công chiếm lại được thế thượng phong trong trận Somme. Ở khu vực này, 10 [[phi đội]] của không quân Anh gồm 185 máy bay đối chọi lại với 129 máy bay của không quân Đức. Người Anh thực hiện một phương sách tấn công hiệu quả, vừa cho phép máy bay hoặc khí cầu cáp làm chuẩn hỗ trợ [[pháo binh]], vừa khi ngăn chặn quân Đức. Cho đến tận tháng 9 năm 1916, khi người Đức sử dụng loại máy bay mới, ưu thế của người Đức mới được xác lập lại.
[[Tập tin:Hawthorn Ridge mine 1 July 1916.jpg|nhỏ|250px|Quả mìn ở [[Hawthorn]] phát nổ, 7h20 sáng, [[1 tháng 7]], năm [[1916]]]]
 
Do thông tin liên lạc hoàn toàn không đầy đủ, phần lớn các chỉ huy quân Anh không nắm được diễn biến của trận đánh. Một báo cáo sai lầm rằng sư đoàn 29 đã thành công ở [[Beaumont Hamel]] dẫn đến việc trung đoàn dự bị được yêu cầu tiến theo để hỗ trợ. [[Trung đoàn số 1 Newfoundland]] không có khả năng tiến đến các chiến hào tuyến đầu, do vậy phải sử dụng chiến hào dự trũ. Hầu hết toàn bộ trung đoàn bị giết trước khi tiến qua toàn bộ phòng tuyến. Với con số thương vong lên đến 91%, đây là trung đoàn có số thương vong tồi tệ thứ hai trong ngày. Trong số 801 người tham dự trận đánh, hơn 500 người chết, chỉ còn 68 người không bị thương. Hầu như toàn bộ thế hệ sĩ quan chỉ huy tương lai của trung đoàn bị chết. Vì nỗ lực đó, trung đoàn số 1 Newfoundland được vua [[George V của Anh|George V]] đổi tên thành Trung đoàn hoàng gia Newfoundland
 
Bước tiến của quân Anh theo con đường Albert-Bapaum cũng thất bại, bất kể hai quả mìn ở [[La Boisselle]] đã phát nổ. Ở khu vực này, một bi kịch khác cho Trung đoàn Tyneside Irish của sư đoàn 34 khi họ xuất kích khoảng một dặm trước hàng rào phòng ngự của quân Đức, trong một tầm súng máy của lực lượng phòng thủ. Họ nhanh chóng bị quét sạch trước khi đến vượt tuyến chiến hào phía trước của chính mình
{{cquote|''Người Pháp và chúng tôi đã có bước tiến tốt trên sông Somme và tôi hy vọng rằng điều ấy sẽ tiếp diễn.''|||George V}}
 
== Kết cuộc ==
Nhìn chung, Chiến dịch tấn công Somme của liên quân Anh - Pháp đã thất bại, cũng giống như Chiến dịch tấn công Verdun của quân Đức.<ref>LaMar Cecil, ''Wilhelm II: Emperor and Exile, 1900-1941'', trang 235</ref> Dù Haig đã đẩy hàng chục vạn binh sĩ lên các chiến hào và các đỉnh đồi, quân Anh đã không thể làm nên một cuộc đột phá mà người ta đã mong chờ từ lâu.<ref name="carter383"/><ref>Neil M. Heyman, ''World War I'', trang 18</ref> Họ đã làm rung động trận tuyến quân Đức, nhưng quân Đức vẫn giữ được trận tuyến. Đối với Quân đội Anh, thất bại đắt giá ở sông Somme mở đường cho những mất mát kinh hoàng không kém của họ ở [[Flanders]] vào năm [[1917]].<ref>Neil M. Heyman, ''World War I'', các trang 42-46.</ref> Trận Somme cũng chứng tỏ sức mạnh khủng khiếp của người Đức trong việc tung những đòn phản công hủy diệt.<ref>Neil M. Heyman, ''World War I'', trang 39</ref> Song, hai chiến dịch Verdun và Somme đã chứng tỏ một kiểu ''chiến tranh tiêu hao'' mà người Đức khó thắng nổi.<ref>Robert Cowley, Geoffrey Parker, ''The Reader's Companion to Military History'', trang 273</ref>
 
* [http://www.images-en-somme.net/architecture/memorial-de-thiepval.html Thiepval Memorial and Peronne historial]
{{Chiến tranh thế giới thứ nhất}}
 
{{Liên kết bài chất lượng tốt|es}}
 
[[Thể loại:Những trận đánh lớn trong lịch sử]]
[[Thể loại:Trận đánh liên quan tới Úc]]
[[Thể loại:Trận đánh liên quan tới Canada]]
 
{{Liên kết bài chất lượng tốt|es}}
 
[[af:Slag van die Somme]]
5.681.853

lần sửa đổi