Mở trình đơn chính

Các thay đổi

n
Robot: Sửa đổi hướng
{{Kitô giáo}}
'''Phong trào Thánh khiết''' qui tụ các [[kitô hữu|tín hữu Cơ Đốc]] là những người xác tín và rao giảng đức tin cho rằng “bản chất xác thịt” của con người có thể được tẩy sạch qua đức tin và bởi quyền năng của [[Chúa Thánh Linh]] nếu người ấy tin nhận [[Giê-xusu|Chúa Giê-xu]] để được tha thứ tội lỗi. Theo quan điểm của Phong trào Thánh khiết, những lợi ích đến từ đời sống thánh khiết gồm có “linh quyền” và khả năng duy trì sự thanh sạch của tấm lòng (tư tưởng và hành động không còn bị ô uế bởi tội lỗi). Học thuyết này được biết đến trong vòng các giáo hội thuộc phong trào thánh khiết như là “sự thánh hoá toàn diện”, mặc dù thuật ngữ “sự toàn hảo Cơ Đốc” được sử dụng rộng rãi hơn.
 
==Khởi nguyên==
Phong trào Thánh khiết khởi phát từ:
*Cuộc [[Cải cách Kháng Cách]], với sự chú trọng đặc biệt vào giáo lý con người được [[cứu rỗi]] chỉ bởi [[ân điển]] và chỉ qua [[Đứcđức tin Kitô Đốcgiáo|đức tin]].
*Phong trào [[Thanh giáo]] [[thế kỷ 17]] tại nước [[Anh]], sau phát triển sang [[Hoa Kỳ|Mỹ]], tập chú vào việc tuân giữ [[Kinh Thánh]] và quyền được tách rời khỏi quốc giáo ([[Anh giáo]]).
*[[Phong trào Sùng tín]] thế kỷ 17 tại [[Đức]], dưới sự lãnh đạo của [[Philipp Jakob Spener]] và tín hữu [[Giáo hội Moravia]], đặc biệt quan tâm đến đời sống tâm linh của cá nhân cùng với trách nhiệm theo đuổi một cuộc sống công chính.
*[[Quietism]], được rao giảng bởi Hội đoàn tôn giáo Bạn hữu (''Quaker''), tập chú vào kinh nghiệm cá nhân để trải nghiệm về [[Thiên Chúa]] và nhận biết ý chỉ của ngài cho chính mình.
*[[Phong trào Giám Lý|Cuộc Phục hưng Tin Lành]] (''Evangelical Revival in England'') bùng phát tại [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland|Anh Quốc]] trong [[thập niên 1730]] bởi [[John Wesley]] và em trai ông, [[Charles Wesley]], đã đem đến nước Anh, sau đó là [[Hoa Kỳ]], một phiên bản đậm nét Wesley về giáo lý Sùng tín từ nước Đức.
*Cuộc [[Đại Tỉnh thức]] lần thứ nhất trong [[thế kỷ 18]] và đầu [[thế kỷ 19]] tại Hoa Kỳ, bùng phát bởi sự thuyết giảng của [[George Whitefield]], [[Jonathan Edwards]] và những nhà thuyết giáo khác, nhấn mạnh vào kinh nghiệm qui đạo của tín hữu.
*Cuộc Đại Tỉnh thức lần thứ hai khởi phát trong [[thế kỷ 19]] tại Hoa Kỳ bởi [[Charles Grandison Finney]], [[Lyman Beecher]], [[Francis Asbury]] và những nhà thuyết giáo khác, cũng tập chú vào sự cần có trải nghiệm qui đạo.
 
==Dẫn lược==
Phong trào Thánh khiết cổ xuý cho một [[Kitô giáo|Cơ Đốc giáo]] tập chú vào trải nghiệm cá nhân, sống đạo và sự thay đổi triệt để trong nếp sống. Ba khái niệm trọng tâm của Phong trào Thánh khiết là:
*Trải nghiệm sự [[tái sinh]], bởi [[ân điển]] và qua đức tin.
*Tín hữu cần được [[thánh hóa]], cũng bởi ân điển và qua [[Đứcđức tin Kitô Đốcgiáo|đức tin]].
*Sự xác chứng về sự [[cứu rỗi]] bởi lời chứng của Chúa Thánh Linh.
 
Khái niệm đầu là giáo lý trọng yếu của toàn thể trào lưu [[Phong trào Tin Lành|Tin Lành]] thuộc cộng đồng [[Tin Lành|Kháng Cách]]. Hai khái niệm còn lại là đặc thù của Phong trào Thánh khiết.
 
Tín hữu thuộc Phong trào Thánh khiết nhận thức về khái niệm đầu (sự tái sinh tâm linh) với sự chú trọng vào khía cạnh cảm xúc và trải nghiệm cá nhân cũng như tính huyền nhiệm nhiều hơn những trào lưu khác thuộc Cơ Đốc giáo.
Tại những buổi nhóm họp vào thứ Ba của Palmer, các tín hữu Giám Lý bắt đầu tiếp xúc với những người ngoài giáo hội như [[Thomas Upham]] thuộc giáo phái [[Tự trị Giáo đoàn]]. Upham là nam giới đầu tiên đến tham dự các buổi nhóm, từ đó ông tìm hiểu về những trải nghiệm thần bí, tìm kiếm những giáo huấn trước đó về sự thánh khiết của các tác giả như [[Johann Arndt]] và [[Madame Guyon]].
 
Những người khác không thuộc giáo phái Giám Lý cũng đóng góp đáng kể cho Phong trào Thánh khiết. Suốt trong giai đoạn này, có hai nhân vật có quan hệ với [[Đại học Oberlin]], [[Asa Mahan]], viện trưởng và [[Charles Grandison Finney]], nhà truyền bá phúc âm, cổ xuý và phát triển tư tưởng Thánh khiết Cơ Đốc. Năm [[1836]], Mahan trải nghiệm điều mà ông gọi là “báp têm bởi Chúa Thánh Linh”. Mahan tin rằng kinh nghiệm này giúp tẩy sạch khỏi ông mọi ước muốn và khuynh hướng về tội lỗi. Trong khi đó, Finney tin rằng sự trải nghiệm "[[thanh Tẩy|báp têm]] bởi [[Chúa Thánh Linh]]" cung ứng giải pháp thích đáng cho vấn nạn ông thường gặp trong các cuộc phục hưng tôn giáo. Có nhiều người xưng nhận đã từng trải qua kinh nghiệm qui đạo nhưng sau đó lại sa ngã trở về nếp sống cũ. Finney tin rằng trải nghiệm được “đầy dẫy Chúa Thánh Linh” giúp tân tín hữu tiếp tục đứng vững trong nếp sống Cơ Đốc.
 
Một nhân vật thuộc [[Giáogiáo hội Trưởng Lão (Cơ Đốc)Nhiệm|giáo phái Trưởng Lão]], [[William Boardman]], góp phần cổ xuý tư tưởng Thánh khiết, qua các chiến dịch truyền bá phúc âm và qua một tác phẩm của ông, ''The Higher Christian Life'' (Nếp sống Cơ Đốc cao đẹp hơn), xuất bản năm [[1858]].
[[Tập tin:Charles Grandison Finney.jpg|80px|phải|nhỏ|Charles Finney]]
Năm [[1870]], Phong trào Thánh khiết phát triển đến Anh, được gọi với một tên khác [[Phong trào Nếp sống cao đẹp hơn]], theo tựa đề cuốn sách của William Boardman ''The Higher Life''. Các hội nghị của phong trào này tổ chức tại [[Broadlands]] và [[Oxford]] trong năm [[1874]] và tại [[Brighton]] và [[Keswick]] năm [[1875]]. Keswick sau đó trở thành trụ sở của phong trào tại Anh.
 
Năm [[1874]], [[Albert Benjamin Simpson]], sau khi đọc tác phẩm ''The Higher Life của Boardman'', cảm thấy cần có một trải nghiệm như thế cho chính mình. Về sau Simpson tiến tới việc thành lập một tổ chức truyền giáo, [[Hội Truyền giáo Phúc âm Liên hiệp]] (''Christian and Missionary Alliance'' – CMA). Năm [[1911]], CMA gởi các nhà truyền giáo đến [[Đà Nẵng]], thiết lập các cơ sở tôn giáo và bắt đầu truyền bá đức tin [[Tin Lành|Kháng Cách]] trên lãnh thổ [[Việt Nam]].
 
==Ảnh hưởng==
* [[Giáo hội người Nazareth]]
* [[Cứu Thế Quân]]
* [[Hội Truyền giáo Phúc âm Liên hiệp|Hội Truyền giáo Phúc âm Liên Hiệp]]
* [[Giáo hội của Thiên Chúa (Anderson, Indiana)]]
* [[Giáo hội của Thiên Chúa (Holiness)]]
*[http://www.nazarene.org.au/history.html Nazarene history]
*[http://www.christian-faith.com/revival/pentecostal.html Origins of Pentecostalism]
*[http://www.christianitytoday.com/ch/2004/002/7.22.html "The Cleanisng Wave"], article from ''[[Tạp chí Christianity Today|Christianity Today]]''
{{Chủ đề Tin Lành}}
[[Thể loại:Kitô giáo]]
986.568

lần sửa đổi