Khác biệt giữa các bản “Tên lửa liên lục địa”

n
Robot: Sửa đổi hướng
n (r2.7.1) (Bot: Thêm la:ICBM)
n (Robot: Sửa đổi hướng)
[[Tập tin:Atlas missile launch.jpg|phải|nhỏ|Tên lửa liên lục địa Mỹ Atlas-A]]
'''Tên lửa liên lục địa''' hay '''tên lửa xuyên lục địa''' là [[tên lửa đạn đạo]] có tầm bắn xa (hơn 5.500 km), được chế tạo để mang nhiều [[vũ khí hạt nhân|đầu đạn hạt nhân]] một lúc. Do khả năng bắn xa và năng lực chứa nhiều đầu đạn hạt nhân, tên lửa liên lục địa đặt trên [[tàu ngầm]] và căn cứ mặt đất là những lực lượng mang tính hủy diệt nhất nếu xảy ra chiến tranh hạt nhân toàn diện. Một lực lượng khác mang tầm quan trọng tương đương là các [[máy bay ném bom]] mang bom hạt nhân. Khác biệt với [[tên lửa đường đạn chiến thuật|tên lửa đạn đạo chiến thuật]] (dưới 300 km), tên lửa đạn đạo tầm ngắn (dưới 1.000 km) và tầm trung (dưới 5.000 km), tên lửa liên lục địa có tốc độ lớn hơn và tầm bắn xa hơn rất nhiều.
 
Trong năm quốc gia thành viên thường trực của [[Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc]], [[Hoa Kỳ|Mỹ]], [[Nga]] và [[Trung Quốc]] đã phát triển thành công tên lửa liên lục địa. [[Anh]] và [[Pháp]] có các tên lửa tầm trung và chủ yếu được phóng từ [[tàu ngầm]].
 
[[Ấn Độ]] và [[Pakistan]] đều có tên lửa tầm trung và đang phát triển tên lửa liên lục địa. [[Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên|Bắc Triều Tiên]] đang phát triển tên lửa liên lục địa nhưng hai vụ thử tên lửa gần đây năm 1998 và 2005 đều không thành công thật sự.
 
Năm 1991, [[Hoa Kỳ]] và [[Nga]] ký Hiệp ước [[START I]], cắt giảm số lượng tên lửa này cùng [[vũ khí hạt nhân|đầu đạn hạt nhân]].
 
== Giới thiệu ==
== Lịch sử phát triển ==
 
Ý tưởng về '''tên lửa liên lục địa''' manh nha trong dự án A9/10 của [[Đức]] do nhà khoa học [[Wernher von Braun]] đề xuất nhưng không bao giờ được phát triển. [[Wernher von Braun|Von Braun]] cũng là người thiết kế [[tên lửa V-2]] của nước [[Đức Quốc Xã|Đức quốc xã]], tiền thân của tên lửa đạn đạo tầm trung sau này. [[Tên lửa V-2|V-2]] là tên lửa sử dụng nhiên liệu lỏng và hệ thống dẫn đường theo quán tính, được phóng từ các bệ phóng di động để tránh [[không quân]] [[Khốikhối Đồng Minh thời ĐệChiến nhịtranh thế chiếngiới thứ hai|phe Đồng minh]] tấn công.
 
Sau [[Chiến tranh thế giới thứ hai|Thế chiến thứ hai]], [[Wernher von Braun|von Braun]] cùng nhiều nhà khoa học của [[Đức]] khác được bí mật đưa sang [[Hoa Kỳ]] và làm việc cho [[quân đội Hoa Kỳ|quân đội Mỹ]] trong chương trình cải tiến [[tên lửa V-2]] thành các tên lửa tầm trung Redstone và Jupiter. Nhờ các hiệp ước liên minh quân sự, [[Hoa Kỳ]] có thể bố trí tên lửa tầm trung ở các quốc gia lân cận [[Liên Xô]], đặt lãnh thổ [[Liên Xô]] trong tầm bắn của các [[vũ khí hạt nhân]].
 
Chương trình phát triển tên lửa liên lục địa của [[Liên Xô]] được khởi xướng từ trước [[Chiến tranh thế giới thứ hai|Thế chiến thứ hai]], tuy vậy, đến những năm 1950, [[Liên Xô]] vẫn chưa phát triển thành công. Dưới sự chỉ đạo của tổng công trình sư [[Sergey Pavlovich Korolyov|Sergei Korolev]], chương trình này được đẩy mạnh. [[SergeiSergey KorolevPavlovich Korolyov|Korolev]] có các bộ phận của [[tên lửa V-2]] nhưng ông nhận thấy thiết kế của V2 không đáp ứng yêu cầu của loại tên lửa mới. Ông đã phát triển cấu trúc mới và [[tên lửa R-7]] ra đời, được thử nghiệm tháng 08 năm 1957. Ngày 04 tháng 10 năm 1957, [[tên lửa]] này đưa [[vệ tinh]] đầu tiên - [[Sputnik 1]], lên quỹ đạo không gian, mở ra kỷ nguyên chinh phục khoảng không [[vũ trụ]] của [[loài người]].
 
Nước [[Anh]] xây dựng tên lửa liên lục địa Blue Streak nhưng không bao giờ đưa vào sử dụng bởi khó khăn trong việc chọn căn cứ phóng cách xa các khu dân cư.
 
Ở [[Hoa Kỳ|Mỹ]], cạnh tranh giữa các lực lượng vũ trang thời kỳ này đồng nghĩa với sự phát triển các chương trình tên lửa liên lục địa riêng biệt, làm chậm tiến trình đáng kể. Tên lửa liên lục địa đầu tiên của [[Hoa Kỳ|Mỹ]] mang tên Atlas ra đời năm 1959. Dù được phát triển sau [[tên lửa R-7|R-7]] hai năm nhưng Atlas vẫn gặp nhược điểm tương tự của [[tên lửa R-7|R-7]] là cần có bệ phóng và các thiết bị hỗ trợ cồng kềnh, điều này làm nó dễ bị phát hiện và tấn công. Mặt khác nhiên liệu lỏng phải được nạp vào [[tên lửa]] trước khi bắn, nên càng tốn thời gian và tăng nguy cơ bị tấn công. Các tên lửa liên lục địa đầu tiên chính là các [[tên lửa đẩy|tên lửa vũ trụ]]. Ví dụ: Atlas, Redtone, Titan, [[tên lửa R-7|R-7]] và Proton là các dự án tên lửa lên lục địa nhưng sau đó chuyển hướng phát triển thành [[tên lửa đẩy|tên lửa vũ trụ]]. Dưới sự điều hành của Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Robert McNamara, các lên lửa liên lục địa sử dụng nhiên liệu rắn LGM-30 Minuteman (phóng từ căn cứ đất liền), Polaris (phóng từ [[tàu ngầm]]) và Skybolt (phóng từ [[máy bay]]) bắt đầu được phát triển. Ngày nay, tên lửa liên lục địa có kích trước nhỏ hơn trước (nhờ tăng tính chính xác, đầu đạn nhỏ, nhẹ hơn), đều sử dụng nhiên liệu rắn và có thể bắn từ bệ phóng đơn giản hơn.
[[Tập tin:Peacekeeper missile.jpg|nhỏ|[[Peacekeeper]] ICBM thế hệ số 3]]
Theo học thuyết chiến lược về Hủy diệt song phương, việc huy động tên lửa liên lục địa sẽ dẫn đến cuộc chiến tranh hạt nhân toàn diện mà cả hai bên tấn công và phòng thủ (rồi phản công) đều bị hủy diệt.
** ''Agni V ''
 
'''[[Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên|Bắc Hàn]]''':
* địa:
** No-dong-B (sử dụng tạm thời)
** [[Volna (Tên lửa)]] bzw. [[R-29]] SS-N-18 Ong châm
** [[SS-N-20|SS-N-20 Cá tầm]] [[SS-N-20|R-39 (Tên lửa)]]
** [[RSM-56 Bulava|SS-N-30]] [[RSM-56 Bulava|Bulava]]
 
'''[[Pakistan]]''':
=== Giải trừ quân bị ===
* [[Hiệp ước ABM]]
* Hiệp ước [[Hiệp ước Cắt giảm Vũ khí Chiến lược|START]]
{{Commonscat|Ballistic missiles}}
 
986.568

lần sửa đổi