Mở trình đơn chính

Các thay đổi

n
Robot: Sửa đổi hướng
'''Tứ đại phú hộ''' là cụm từ dân gian ở [[miền Nam (Việt Nam)|miền Nam Việt Nam]] đặt ra vào cuối [[thế kỷ 19]] đến đầu [[thế kỷ 20]] để chỉ bốn người giàu nhất [[Thành phố Hồ Chí Minh|Sài Gòn]], cũng như nhất miền [[Nam Kỳ Lục tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]] và cả [[Bán đảo Đông Dương|Đông Dương]] thời bấy giờ. Để dễ nhớ, dân gian có câu '''''Nhất Sỹ, Nhì Phương, Tam Xường, Tứ Định''''' <ref>An Đông, [http://khoahoc.baodatviet.vn/Home/congdongviet/Diem-mat-tu-dai-gia-giau-nhat-Sai-Gon/20119/166016.datviet Điểm mặt "tứ đại gia" giàu nhất Sài Gòn], báo Đất Việt, 07/09/2011 </ref>. Đây là câu được nhiều người biết. Tuy nhiên, về vị trí thứ tư, được dành cho một số đại phú hộ khác như ''Tứ Trạch'', ''Tứ Hỏa'' hoặc ''Tứ Bưởi''.
 
==Nhất Sỹ==
{{chính|Huyện Sỹ}}
Tên thật là [[Huyện Sỹ|Lê Phát Đạt]] ([[1841]]-[[1900]]), còn có tên gọi là Sỹ, về sau được Pháp phong Huyện hàm, nên còn được gọi là Huyện Sỹ. Ông quê ở làng Bình Lập, tỉnh Tân An (nay thuộc [[Long An]]).
 
Ông là người theo đạo [[Giáo hội Công giáo Rôma|Công giáo]], có tên thánh là Philipphê. Thuở nhỏ được đi học trường Dòng tại Penang. Về sau có chân trong Hội đồng thuộc địa của Pháp ở Đông Dương, nhưng phần lớn thì giờ ông dành cho hoạt động phát triển nông nghiệp và truyền bá đạo Công giáo. [[Nhà thờ Huyện Sỹ]] (tại [[quận 1]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]] ngày nay) và [[Nhà thờ Chí Hòa]] (tại [[gò Vấp|quận Gò Vấp]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]] ngày nay) do ông bỏ tiền ra xây cất trên đất của mình.
 
Cháu ngoại ông là [[Nam Phương Hoàng hậu|Nguyễn Hữu Thị Lan]] về sau được gả cho vua [[Bảo Đại]], được biết nhiều với danh xưng Nam Phương Hoàng hậu.
 
==Nhì Phương==
{{chính|Tổng đốc Phương}}
Tên thật là [[Tổng Đốc Phương|Đỗ Hữu Phương]] ([[1844]]-[[1914]]), do được Pháp phong Tổng đốc hàm nên còn gọi là [[Tổng Đốc Phương|Tổng đốc Phương]]. Ông sinh tại Chợ Đũi ([[Thành phố Hồ Chí Minh|Sài Gòn]]), gốc [[minh Hương|người Minh Hương]], biết [[chữ Hán]], nói được một số [[tiếng Pháp]].
 
Sau khi Pháp đánh chiếm [[Gia Định]], ông hợp tác với người Pháp vây bắt một số thủ lĩnh quân nổi dậy chống Pháp như [[Trương Quyền]], [[Phan Tôn]], [[Phan Liêm]], [[Nguyễn Trung Trực]], [[Nguyễn Hữu Huân]].
Năm [[1872]], ông được Thống đốc [[Nam Kỳ]] chỉ định làm hội viên Hội đồng thành phố [[Chợ Lớn]].
 
Ông là một trong những người đề xướng và đã bỏ tiền ra xây trường [[Trường Trung học phổ thông Nguyễn Thị Minh Khai, (Thành phố Hồ Chí Minh)|Collège de Jeunes filles Indigènes]] vào năm [[1915]], tức trường Nữ Trung Học Sài Gòn, mà người dân thường gọi là trường Áo Tím.
 
==Tam Xường==
{{chính|Lý Tường Quan}}
Tên thật là [[Bá hộ Xường|Lý Tường Quan]], tự Phước Trai, người Minh Hương, chưa rõ năm sinh năm mất. Ông còn có tên gọi là Xường, do tài sản cự phú nên dân gian còn gọi là Bá hộ Xường, hay Hộ Xường.
 
Hộ Xường giỏi tiếng Pháp, thông thuộc ngôn ngữ Hoa-Việt, thời trẻ từng làm thông ngôn cho chính quyền Pháp, được yêu mến và trọng dụng bởi sự thông minh, đắc dụng. Năm 30 tuổi, ông bỏ nghề thông ngôn bước vào lĩnh vực kinh doanh lương thực dịch vụ, thầu cung cấp vật dụng thức ăn, độc quyền cung cấp thịt cá cho [[Thành phố Hồ Chí Minh|Sài Gòn]] và các tỉnh lân cận.
 
==Tứ Định==
===Tứ Hỏa===
{{chính|Chú Hỏa}}
Tên thật là Hui Bon Hoa (1845-1901) hay Hứa Bổn Hòa, Jean Baptiste Hui Bon Hoa, dân gian thường gọi là [[Chú Hỏa]]. Ông là người Việt gốc Hoa, theo đạo [[Công giáo|Công Giáo]].
 
Ông thành lập công ty Hui Bon Hoa, có thời là công ty bất động sản lớn sở hữu trên 20.000 căn nhà ở [[Thành phố Hồ Chí Minh|Sài Gòn]] đồng thời xây dựng rất nhiều công trình có giá trị lớn ở vùng Sài Gòn-Gia Định vẫn còn tồn tại đến ngày nay: [[Bảo tàng Mỹ thuật thành phố Thành phố Hồ Chí Minh|Bảo tàng Mỹ thuật thành phố]], [[Khách sạn Majestic]], [[Bệnh viện Từ Dũ]], Trung tâm cấp cứu Sài Gòn, khu nhà khách chính phủ, nhiều ngân hàng, trụ sở mua bán ở [[quận 5]] và các công trình nhà riêng, chùa chiền, bệnh viện khác. Các công trình này đóng góp một vai trò quan trọng trong việc hình thành bộ mặt thành phố Sài Gòn.
 
Ông Hứa Bổn Hòa có người con gái, không may chết sớm khi đang tuổi xuân xanh. Từ cái chết này và những điều huyền ảo trong đó, người ta truyền nhau những câu chuyện ma quái xuất hiện trong nhà của Hui Bon Hoa. Câu "Con ma nhà họ Hứa" xuất phát từ gia đình này.
Bên cạnh Tứ đại phú hộ, còn khá nhiều đại địa chủ và đại tư sản khác khá nổi tiếng như:
 
* [[Quách Đàm]] (1863-1927) là một thương gia gốc Hoa, có công xây dựng nên [[Chợ Lớn#Chợ Bình Tây|Chợ Bình Tây]].
* [[Trương Văn Bền]] (1883-1956), người xây dựng thương hiệu ''Xà bông Cô Ba'' nổi tiếng.
* [[Gilbert Trần Chánh Chiếu|Trần Chánh Chiếu]] (1968-1919), một đại điền chủ ở Nam Kỳ
 
==Chú thích==
986.568

lần sửa đổi