Khác biệt giữa các bản “Hoành Sơn (dãy núi)”

n
không có tóm lược sửa đổi
n
'''Hoành Sơn''' (núi ngang) là một dãy núi ở phía nam tỉnh [[Hà Tĩnh]], phía bắc tỉnh [[Quảng Bình]]. Hoành Sơn và [[sông Gianh]] là biểu trưng [[lịch sử]], [[văn hoá]], [[địa lý]] của tỉnh [[Quảng Bình]].
 
==Đặc điểm==
Hoành Sơn dài 50 km, chạy từ dãy [[Trường Sơn]] ở phía Tây ra [[Biển Đông]]. Đỉnh cao nhất trong dãy núi có độ cao tuyệt đối là 1044 m.[http://www.qdnd.vn/qdnd/baongay.dlbp.31736.qdnd] Trước kia, muốn vượt qua dãy núi này, người ta thường phải đi lên đèo Ngang cao tới 256 m và dài tới 6 km rất khó đi. Từ tháng 8 năm 2004, một hầm đường bộ được hoàn thành giúp cho việc đi lại giữa Quảng Bình và Hà Tĩnh trở nên thuận tiện hơn.[http://www.vir.com.vn/Client/dautu/dautu.asp?CatID=8&DocID=4666]
Hoành Sơn chạy từ dãy [[Trường Sơn]] ra [[Biển Đông]], tạo thành [[đèo Ngang]] trên tuyến [[quốc lộ 1A]]. Hoành Sơn có chiều dài 50 km.
 
==Chứng tích lịch sử==
Hoành Sơn vốn là biên giới tự nhiên giữa nước Việt và [[Chămpa]]. Hiện trên dãy Hoành Sơn còn phế tích Lũy Lâm Ấp của Chămpa.
Hoành Sơn gắn với sự kiện lịch sử liên quan đến câu nói của [[Nguyễn Bỉnh Khiêm]]: "Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân". Khi Mạc Đăng Dung cướp ngôi nhà Lê, ông Nguyễn Kim đã tìm con cháu nhà Lê lập lên làm vua ở Thanh Hoá và chiêu tập quân sĩ để mưu việc khôi phục. Nguyễn Kim thấy Trịnh Kiểm là tướng giỏi nên đã gả con gái là Ngọc Bảo cho. Những danh sĩ Phùng Khắc Khoan, Lương Hữu Khánh là học trò của Nguyễn Bỉnh Khiêm đều vào giúp vua Lê. Sau khi Nguyễn Kim thu phục được Thanh Hoá, Nghệ An và tiến đánh Sơn Nam thì bị hàng tướng của nhà Mạc đánh thuốc độc chết. Binh quyền trao cả lại cho con rể là Trịnh Kiểm.
 
Từ năm 992, đường đèo qua dãy núi Hoành Sơn chính thức được xây dựng dưới sự chỉ đảo của Ngô Tử An.[http://www.vanhoahatinh.gov.vn/modules.php?name=News&op=viewst&sid=19]
Ông Nguyễn Kim có hai người con Nguyễn Uông và Nguyễn Hoàng đều là tướng giỏi, quyền lớn và lập được nhiều công. Trịnh Kiểm sợ họ Nguyễn tranh mất quyền mình bèn kiếm chuyện giết chết Nguyễn Uông. [[Nguyễn Hoàng]] sợ Trịnh Kiểm ám hại bèn cho người ra [[Hải Dương]] nhờ trạng Trình [[Nguyễn Bỉnh Khiêm]] chỉ giáo. Nguyễn Bỉnh Khiêm đã ngắm đàn kiến đang leo ở hòn non bộ và nói "Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân". Sứ về thuật lại, Nguyễn Hoàng hiểu ý nên đã nhờ chị là Ngọc Bảo xin Trịnh Kiểm cho mình vào trấn phía Nam. Ông đã qua Hoàng Sơn đến [[Thuận Hóa]] và làm nên nghiệp lớn của chúa Nguyễn ở [[Đàng Trong]] và [[nhà Nguyễn]] sau này.
 
Thế kỷ 17, Nguyễn Bỉnh Khiêm đã nói với sứ của Nguyễn Hoàng rằng "Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân". Nguyễn Hoàng đã qua Hoàng Sơn đến [[Thuận Hóa]] và làm nên nghiệp lớn của chúa Nguyễn ở [[Đàng Trong]] và [[nhà Nguyễn]] sau này.
 
Thời nhà Nguyễn, Hoành Sơn Quan được xây dựng trên đỉnh đèo Ngang và hình tượng trưng cho dãy Hoành Sơn được khắc vào Huyền đỉnh (một trong Cửu đỉnh).
 
==Hoành Sơn trong thơ văn==
Nhiều danh nhân, thi sĩ, nhạc sĩ đã có tác phẩm về dãy Hoành Sơn như [[Bùi Huy Bích]], [[Phạm Quí Thích]], [[Cao Bá Quát]], [[Nguyễn Thiếp]], [[Hà Tông Quyền]], [[Bùi Dương Lịch]], [[Nguyễn Nể]], [[Nguyễn Trường Tộ]], hoàng đế [[Thiệu Trị]], [[Bà huyện Thanh Quan]].
 
Hoành Sơn và [[sông Gianh]] là biểu trưng [[lịch sử]], [[văn hoá]], [[địa lý]] của tỉnh [[Quảng Bình]].
 
[[Thể loại:Dãy núi Việt Nam]]
14.592

lần sửa đổi