Khác biệt giữa các bản “Yên Dịch vương”

không có tóm lược sửa đổi
n (using AWB)
| nơi mất = [[Trung Quốc]]
}}
'''Yên Dịch vương''' ([[chữ Hán]]: 燕易王; trị vì: [[332 TCN]]-[[321 TCN]]<ref>Phương Thi Danh, sách đã dẫn, tr 41</ref><ref>Sử , Yên Thiệu công thế gia</ref>), hay '''Yên Dịch công''', là vị vua thứ 37<ref>Phương củaThi Danh, sách đã dẫn, tr 39</ref> hoặc 38<ref>Sử ký, Yên Thiệu công thế gia</ref> [[nước Yên]], thời [[chư hầu nhàChiến ChuQuốc]] trong [[lịch sử Trung Quốc]].
 
Ông là con trai của [[Yên Hậu Văn công]], vị vua thứ 3637 của [[nước Yên]]. Năm [[333 TCN]], Hậu Văn công mất, Yên Dịch công lên kế vị.
 
==Xưng vương và hợp tung==
Ngay sau khi Dịch công mới lên ngôi, [[Tề Tuyên vương]] nhân [[nước Yên]] chưa ổn định, đem quân chiếm 10 thành. Sau nhờ có [[Tô Tần]] sang Tề thuyết phục, [[Tề Tuyên vương]] mới trả thành cho Yên.
 
Từ khi lên ngôi đến trước năm 323 TCN, ông chỉ có tước công. Năm [[324323 TCN]], theo kế sách liên hoành của [[nướcTrương TầnNghi]], xưngTần Huệ Văn vương, liên minh với [[Tề (nước)|TềTuyên vương]], [[Sở (nước)|SởHoài vương]]. Trước tình hình đó, [[tướng quốc]] [[nước Ngụy]] là [[Công Tôn Diễn]] cũng đềkiến nghị các[[Ngụy nướcHuệ phíavương]] đônghội liên kếtkiến với nhauvua chốngcác Tần. Nămnước [[323Hàn TCN(nước)|Hàn]], Công[[Triệu Tôn Diễn khuyên(nước)|Triệu]], [[NgụyYên Huệ vương(nước)|Yên]] hội kiến với các [[chưTrung hầuSơn]]. phíaKhi đông,đó trongHàn đó Ngụy đã xưng vương, 3 [[nước Yên]], Triệu và Trung Sơn chưa xưng vương. Tại cuộc hội nghịkiến này, [[nướctheo Ngụy]] kiếnđề nghị chocủa Yênnước DịchNgụy, công cùng vua các3 nước [[chưYên, hầu]]Triệu [[Trung Sơn (nước)|Trungchính Sơn]],thức [[Tốngxưng (nước)|Tống]]vương xưng vươngđược Hàn, gọiNgụy công nhận. Đó[[nămsự kiện “5 nước cùng xưng vương]]vương” (Ngũ''“Ngũ quốc tướngtương vươngvương”''), tiến hành hợp tung, thực hiện một mặt trận liên hợp<ref name="ckh64">Cát Kiếm Hùng, sách đã dẫn, tr 64</ref><ref name="ldp57">Lê Đông Phương, Vương Tử Kim, sách đã dẫn, tr 57</ref> để chống khối liên minh của Tần, Tề, Sở<ref name="cth106">Chu Thiệu Hầu, sách đã dẫn, tr 106</ref>. YênKể Dịchtừ vươngđó bènnước bỏYên cũng có tước [[hầu]]vương như tựcác xưngchư [[vương]]hầu lớn.
 
Theo Sử ký, trong thời Yên Dịch vương, biện sĩ Tô Tần được trọng dụng ở nước Yên. Thái hậu nước Yên tư thông với Tô Tần. Yên Dịch vương biết chuyện nhưng không trị tội mà càng trọng đãi Tô Tần. Tuy nhiên Tô Tần vẫn sợ tội, xin sang nước Tề. Các sử gia hiện đại xác định rằng hoạt động của Tô Tần muộn hơn trong Sử ký nêu khoảng 40 năm, là đầu thế kỷ 3 TCN, thời Yên Chiêu vương<ref name="kch70">Cát Kiếm Hùng, sách đã dẫn, tr 70</ref><ref name="ldp65">Lê Đông Phương, Vương Tử Kim, sách đã dẫn, tr 65</ref>.
Tô Tần tư thông với mẹ của Dịch vương là Yên Thái hậu, sợ tội bèn xin sang [[nước Tề]] làm phản gián để gây loạn cho Tề.
 
Năm [[321 TCN]], Yên Dịch vương qua đời. Ông ở ngôi được 12 năm. Con ông là [[Yên vương Khoái|Cơ Khoái]] lên nối ngôi.
 
==Xem thêm==
*[[Yên vương Khoái]]
*[[Tô Tần]]
*[[Ngũ quốc tương vương]]
 
== Tham khảo ==
*[[Sử kí Tư Mã Thiên]], thiên
**''Yên Thiệu công thế gia''
*Phương Thi Danh ([[2001]]), ''Niên biểu lịch sử Trung Quốc'', Nhà xuất bản Thế Giới
* Chu Thiệu Hầu ([[2003]]), ''Tổng tập lược truyện các Tể tướng trong lịch sử Trung Quốc, tập 1'', NXB Văn hóa thông tin
* Cát Kiếm Hùng chủ biên ([[2006]]), ''Bước thịnh suy của các triều đại phong kiến Trung Quốc, tập 1'', NXB Văn hoá thông tin
* Lê Đông Phương, Vương Tử Kim ([[2007]]), ''Kể chuyện Tần Hán'', NXB Đà Nẵng
 
== Chú thích ==
{{Tham khảo}}
61.661

lần sửa đổi