Khác biệt giữa các bản “Đệ Tứ Quốc tế tại Việt Nam”

n
clean up, replaced: Phật Giáo → Phật giáo, Tổng Thống → Tổng thống using AWB
n (clean up, replaced: Phật Giáo → Phật giáo, Tổng Thống → Tổng thống using AWB)
==Lịch sử==
===Thành lập===
Năm [[1929]], Tạ Thu Thâu tham gia khuynh hướng chính trị Trotskyist tại [[Pháp]]. Năm [[1930]], Tạ Thu Thâu và các đồng chí bị trục xuất về nước vì tham gia vào cuộc biểu tình trước [[điện Elysée]] (dinh Tổng Thốngthống Pháp) để phản đối thực dân Pháp xử tử các chiến sĩ [[Việt Nam Quốc dân Đảng]] tham gia [[khởi nghĩa Yên Bái]].
 
Năm [[1931]], Tạ Thu Thâu thành lập nhóm Trotskyist tại miền Nam, ảnh hưởng của nhóm Trotskyist nhanh chóng lan rộng. Các nhóm Trotskyist có Tả đối lập, Tả cách mạng Tháng Mười, Đông Dương cộng sản, chống lại đường lối Quốc tế Đệ tam. Cũng trong năm này phái Stalinist (Đệ Tam) của [[Nguyễn Văn Tạo]] và Dương Bạch Mai bắt tay với nhóm Trotskyist lấy tờ ''La Lutte'' (Tranh đấu) làm cơ quan đấu tranh (với tòa soạn đặt ở đường Lý tự Trọng hiện nay). Trong thời kỳ hợp tác từ năm [[1934]]-[[1937]] nhóm La Lutte tham gia ứng cử vào Hội đồng Thành phố và [[Hội đồng Quản hạt Nam Kỳ]]. Cả Đệ Tam và Đệ Tứ đều có người đắc cử (Nguyễn Văn Tạo, Trần Văn Thạch). Trước cuộc bầu cử Hội đồng thành phố tháng 4 và 5 năm 1933, Nguyễn An Ninh tập hợp Nguyễn Văn Tạo (cộng sản Stalinist), Tạ Thu Thâu, Phan Văn Chánh, Huỳnh Văn Phương (cộng sản đối lập Trotskyist), Trần Văn Thạch và Lê Văn Thử (cảm tình Trotskyist), Trịnh Hưng Ngẫu (một người [[Chủ nghĩa vô chính phủ|vô chính phủ]]) lập "Sổ lao động" và ra tờ La Lutte<ref>Ngo Van, ‎Ken Knabb, ‎Helene Fleury In the Crossfire: Adventures of a Vietnamese Revolutionary - AK Press 2010, p.56</ref>
Ngay sau khi cấm Đại Việt Quốc dân Đảng hoạt động, Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tố cáo những người Trotskyist (nhóm La Lutte và nhóm Liên minh Cộng sản Quốc tế) là kẻ thù của mình. [[Đảng cộng sản Đông Dương]] và những người Trotskyist từ lâu đã chỉ trích nhau là tay sai đế quốc. Tuy nhiên xung đột của hai nhóm này trước năm 1945 chỉ thể hiện bằng báo chí, diễn thuyết, truyền đơn. Sau năm 1945, hai nhóm bất đồng quan điểm về việc thực hiện cách mạng xã hội và cách đối phó với việc Đồng Minh đổ bộ vào Nam Kỳ. Những người Trotskyist muốn thực hiện ngay lập tức một cuộc cách mạng xã hội và vũ trang quần chúng chống lại lực lượng Đồng Minh còn Đảng cộng sản Đông Dương muốn thực giải phóng dân tộc trước rồi làm cách mạng xã hội đồng thời thỏa hiệp với Đồng Minh để giành độc lập từng bước.<ref name="marr1">David G. Marr, Vietnam: State, War, and Revolution (1945–1946), page 408 - 409, California: University of California Press, 2013</ref>
===Bị tiêu diệt===
Ngày 7 và 8 tháng 9 năm 1945, một số thành viên Trotskyist cùng tín đồ [[Phật Giáo Hòa Hảo]] tham gia một cuộc tấn công đẫm máu nhưng bất thành nhằm vào các thành viên Việt Minh ở Cần Thơ. Họ tổ chức một cuộc biểu tình của khoảng 20.000 tín đồ Phật Giáogiáo Hòa Hảo với các khẩu hiệu "''Võ trang quần chúng chống thực dân Pháp. Tẩy uế các phần tử thúi nát trong ủy ban Hành chánh Nam bộ''". Việt Minh huy động [[Thanh niên Tiền phong]] bắn vào đoàn biểu tình khiến nhiều người chết và bị thương.<ref name="marr1"/>
 
Ngay sau đó, [[Dương Bạch Mai]] tống giam những người Trotskyist tại Sài Gòn. Binh lính Anh tìm thấy họ đêm 22/9/1945 và giao nộp cho người Pháp.<ref name="marr1"/> Sau khi được thả, những người Trotskyist tổ chức tấn công quân Anh, Pháp theo lời kêu gọi Nam Bộ kháng chiến của Ủy ban Kháng chiến Nam Bộ do Trần Văn Giàu đứng đầu. Trong một đợt tổng rút quân của lực lượng kháng chiến Nam Bộ giữa tháng 10/1945, Đảng cộng sản Đông Dương đã truy lùng, bắt giữ và hành quyết một cách có hệ thống khoảng 20 lãnh đạo phe Trotskyist trong đó có [[Phan Văn Hùm]], một lãnh đạo có uy tín của phe Trotskyist. Những nhân vật chính yếu của Cộng sản Đệ Tứ như [[Tạ Thu Thâu]], [[Phan Văn Hùm]], [[Phan Văn Chánh]], [[Trần Văn Thạch]] bị Việt Minh giết. Hoạt động của Cộng sản Đệ Tứ tại Việt Nam xem như chấm dứt năm 1946. Những thành viên Trotskyist khác phải nương tựa Hòa Hảo và các đảng phái quốc gia khác ở [[Đồng bằng sông Cửu Long]].<ref name="marr1"/>