Khác biệt giữa các bản “Giáo dục Việt Nam Cộng hòa”

Đặc điểm trên được lưu giữ trong suốt thời [[Quốc gia Việt Nam]] của Cựu hoàng [[Bảo Đại]] và đặc biệt là thời Việt Nam Cộng hòa. Các chức vụ bộ trưởng hay tổng trưởng giáo dục có thể là do các chính trị gia hay những người thuộc các ngành khác đảm nhiệm, nhưng các chức vụ khác trong Bộ Giáo dục đều là những nhà giáo chuyên nghiệp đảm trách (ngoài trừ một số chức vụ có tính chất chính trị như đổng lý văn phòng, bí thư, v.v...). Họ là những người am hiểu công việc, có kinh nghiệm, giàu tâm huyết, và xem chính trị chỉ là nhất thời, tương lai của dân tộc mới quan trọng. Trong các cơ quan lập pháp, những người đứng đầu các ủy ban hay tiểu ban giáo dục của Thượng viện và Hạ viện (của Quốc hội Việt Nam Cộng hòa) đều là những nghị sĩ quốc hội xuất thân từ nhà giáo. Ngoại trừ ở những vùng mất an ninh, những gì thuộc phạm vi chính trị nhất thời đều ngưng lại trước ngưỡng cửa học đường.<ref name="NTL127-128" />
 
Riêng trong lĩnh vực giáo dục đại học, Điều 10 của [[Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa 1967|Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa]] (1967) nêu rõ: ''Nềnnền giáo dục đại học được tự trị''.<ref name="hienphap1967" /> Ở miền Nam trước 1975 không có "Bộ Đại học" cũng không có cơ quan chủ quản kiểu như Bộ Y tế quản lý các trường đại học Y-Dược. Trong ban lãnh đạo của Bộ Quốc gia Giáo dục của Việt Nam Cộng hòa có một [[thứ trưởng]] đặc trách giáo dục đại học. Công việc của vị này chủ yếu là lo về chính sách chung vì các [[viện đại học]] là ''cơ quan ngoại vi'' đối với Bộ ở trung ương. Về học vụ và điều hành, các cơ sở giáo dục đại học được '''tự trị'''. Các hội đồng ở cấp viện đại học và cấp trường đại học (hay phân khoa đại học) có quyền thảo luận và quyết định mà không phải trình báo hay xin chỉ thị từ bất cứ ai.<ref name="NTL168-169" /> Các hiệu trưởng hay khoa trưởng của các trường đại học hay phân khoa đại học khong do Bộ Quốc gia Giáo dục bổ nhiệm mà do các giáo sư của Hội đồng Khoa bầu lên.<ref name="Mục 4">Vũ Quốc Thúc. ''Thời đại của tôi'' Cuốn II. Paris: Người Việt, 2010. Tr 372-408</ref>
 
Về mặt [[tài chính]], tuy các [[viện đại học]] công lập có [[ngân sách]] riêng nhưng đây là một phần của ngân sách chung thuộc ngân sách quốc gia và phải được Quốc hội chấp thuận. Tất cả các chi tiêu phải qua thủ tục "chiếu hội ngân sách" ("chiếu hội" tức là kiểm nhận) do Bộ Tài chính kiểm soát và thực hiện. Ngoài ra, giảng viên và nhân viên là công chức quốc gia. Việc tuyển mới, chuyển ngạch, bổ nhiệm, thăng chức, v.v... phải qua thủ tục "chiếu hội công vụ" do Phủ Tổng ủy Công vụ thực hiện để kiểm soát. Trong thực tế, thủ tục này được thực hiện một cách khá dễ dàng và nhanh chóng. Như vậy, về mặt tài chính các viện đại học công lập ở miền Nam không được nhiều quyền tự trị như các viện đại học ở [[Hoa Kỳ]]. Lý do của việc này là do các viện đại học này không thu học phí của sinh viên, không có nguồn thu riêng.<ref name="NTL168-169" />
2.097

lần sửa đổi