Khác biệt giữa bản sửa đổi của “Biển lùi”

không có tóm lược sửa đổi
nKhông có tóm lược sửa đổi
Không có tóm lược sửa đổi
'''Biển lùi''' hay còn gọi là biển thoái, là một sựtiến kiệntrình [[địa chất]] xảy ra khi [[mực nước biển]] hạ thấp làm lộ các phần của đáy biển. Ngược lại với sự kiện này là [[biển tiến]] xảy ra khi mượcmực nước biển dạngdâng lên làm ngập các vùng đất liền.<ref>Monroe, James Stewart, and Reed Wicander. ''Physical Geology: Exploring the Earth.'' FifthẤn bản lần thứ edition5; Thomson Brooks/Cole, 2005; tr. 162.</ref>
 
Dấu hiệu của biển thoáilùi và biển tiến xuất hiện trong hầu hết các ghi nhận hóa thạch, và sự thay đổi này gây ra (hoặc góp thêm) một số [[sự kiện tuyệt chủng|sự tuyệt chủng lớn]] như [[sự kiện tuyệt chủng Permi-TriaTrias]] (cách đây 250 triệu năm) và [[sự kiện tuyệt chủng Creta–đệ Tam]] (cách đây 65 triệu năm). Vào thời gian xảy ra các sự kiện trên (sự kiện tuyệt chủng lớn nhất trong [[lịch sử Trái Đất]], mực nước biển toàn cầu hạ thấp 250 metmét (hơn 800 ft).<ref>[[Vincent Courtillot|Courtillot, Vincent]]. ''Evolutionary Catastrophes: The Science of Mass Extinction.'' Cambridge, nhà in Đại học Cambridge, 1999; tr. 89.</ref>
 
Trong suốt các [[thời kỳ băng hà]] thuộc [[thế Pleistocen]], có mối quan hệ rõ ràng giữa các lần biển tiến và các giai đoạn [[băng hà]]; khi đó có sự thay đổi cân bằng giữa [[quyển băng]] và [[thủy quyển]] trên toàn cầncầu, càng có nhiều nước trên hành tinh tồn tại ở ở dạng băng thì càng có ít nước trong các đại dương. Vào đỉnh điểm của [[thời kỳ băng hà cuốigần cùngđây]], cách đây khoảng 18.000 năm, mực nước biển toàn cầu hạ thấp từ 120 đến 130 metmét (400 ft.) so với ngày nay. Một số đợt biển thoáilùi chính trong quá khứ cho thấy không có mối quan hệ với các giai đoạn băng hà, ví dụ như biển thoáilùi đi cùng với sự kiện tuyệt chủng cuối [[kỷ Creta]].
 
ĐợyMột đợt biển thoáilùi chínhlớn có thể làm cho các sinh vật trong vùng [[biển nông]] rơi vào nguy cơ tuyệt chủng; trong khi cácnhưng sự kiện tuyệt chủng lớnhàng loạt có khuynh hướng liên quan đến cả các loài trên cạn lẫn dưới nước, và khó có thể thấy được biển thoáilùi có thể gây ra các vụ tuyệt chủng rộng lớn đối với các động vật trên đất liền như thế nào. CácVì thế các đợt biển thoáilùi được quanxem sát trong mối tương quan hoặc các biểu hiện của các sự kiện tuyệt chủng lớn hơn là nguyên nhân trực tiếp gây ra nó. Biển thoáilùi [[kỷ Permi]] có thể được liên hệquan vớitới sự hình thành [[Pangaea]]: sự sáp nhập của các [[đại lục]] lớn thành một thể thống nhất có thể dễ dàng gây ra biển thoáilùi do "sự mở rộng một chút của các bồn đại dương khi các lục địa nối liền lại."<ref>Ward, Peter D. ''Rivers in Time: The Search for Clues to Earth's Mass Extinctions.'' New York, ColumbiaNhà Universityin PressĐại học Columbia, 2000; tr. 77.</ref> Tuy nhiên, nguyên nhân này không thể áp dụng cho mọi, hay thậm chí là nhiều, trường hợp khác.
 
Việc tìm hiểu rõ ràng và cụ thể các đợt biển thoáilùi lớn vẫn còn là một thách thức; theo một giả thuyết, biển thoáilùi có thể được liên hệquan đếntới việcsự "[[tách giãn đáy đại dương]] bị chậm lại trong khi các [[sống núi giữa đại dương]] vẫn tiếp tục hình thành làm cho mực nước biển hạ thấp..."<ref>Courtillot, tr. 141.</ref> Theo quan điểm này, các đợt biển thoáilùi chính là một khía cạnh của sự thay đổi bình thường về tốc độ của hoạt động [[kiến tạo mảng]], dẫn đến các đợt phun trào [[núi lửa]] lớn trên toàn cầu như [[Siberianđá Trapstrap Siberi]] và [[Deccanđá Trapstrap Deccan]], lần lượt gây ra các [[sự kiện tuyệt chủng]] lớn.
 
==Xem thêm==
* [[Biển tiến]]
* [[Sự kiện năm 6.2008200 TCN]]
 
==Tham khảo==
* [http://science.enotes.com/earth-science/marine-transgression-marine-regression Marine Transgression and Marine Regression: World of Earth Science]
 
[[Thể loại:CácKiến quátạo trình địa chấtmảng]]
[[Thể loại:Trầm tích học]]
[[Thể loại:Sự kiện tuyệt chủng]]
Người dùng vô danh