Khác biệt giữa các bản “Đệ Tứ Quốc tế tại Việt Nam”

Đã lùi lại sửa đổi 22117461 của Lumerita (Thảo luận) nguyên văn
(Đã lùi lại sửa đổi 22117461 của Lumerita (Thảo luận) nguyên văn)
==Lịch sử==
===Thành lập===
Năm [[1929]], Tạ Thu Thâu tham gia khuynh hướng chính trị Trotskyist tại [[Pháp]]. Năm [[1930]], Tạ Thu Thâu và các đồng chí bị trục xuất về nước vì tham gia vào cuộc biểu tình trước [[điện Elysée]] (dinh Tổng thống Pháp) để phản đối thực dân Pháp xử tử các chiến sĩ [[Việt Nam Quốc dân Đảng]] tham gia [[khởi nghĩa Yên Bái]]. Báo Phụ nữ tân văn 3 Tháng Bảy 1930 có bình luận sự kiện này: "''Ngày 22 Mai, hồi ba giờ chiều, độ một trăm người thanh niên Annam biểu tình ở trước điện Elyése, lúc ấy chính là lúc quan Giám quấc đương nghị sự về cái án xử tử 39 nhà cách mạng Bắc kỳ...Truyền đơn của hai đảng cộng sản Annam; một là đảng Trotsky, là đảng cực tả; hai là đảng sô viết, đều là tỏ cái tình hình Đông Dươngdương...Mấy tháng nay các đảng viên cộng sản Annam thường có truyền đơn nói về việc Đông Dương; nhóm nhiều cuộc biểu tình để phản kháng các án xử tử đã nói trên; và sau hết có tổ chức ra một cái '''Ủy hội phấn đấu'''. Ủy hội trước ngày biểu tình ở điện Elysée có mời đảng viên của phái Trotsky. Phái nầy có đến, và có hứa sẻ hiệp nhau lại đi phát biểu. Annam về đảng Trotsky vận động hăng hái lắm. Bọn nầy học thức rộng, am hiểu tiếng Pháp và tiếng Nam, rất sành về việc tổ chức. Thế lực của họ khá lớn, cho nên hai tờ báo cộng sản cực tả ở đây là báo '''Vérité''' và '''Lutte des classes''', dễ cho họ có một địa vị lớn trong sự ngôn luận. Mấy hôm nay, hai tờ báo ấy đăng nhiều bài của mấy đảng viên Annam, nói về tình hình Đông Dương, kết luận rằng cuộc cách mạng bên ấy thiếu một bộ ý tưởng (système idéologique). Trước ngày biểu tình, họ có dán quảng cáo, dán rồi là thấy bị lột mất, và người đi dán bị dẩn về bót giam vài giờ. Họ cũng có phát truyền đơn để gọi lao động thế giới. Và lại có một tờ tuyên ngôn đối với Chánh phủ, và đối với bần dân thế giới, khi phát giấy cũng có xảy ra vài việc như là việc đánh nhau với một người ở hiệu cơm Pékin, rất kịch liệt. Ngoài hai đảng, còn có '''Đông Dương học sanh tổng hội''' rất là hoạt động. Hội viên vài trăm người, chắc không phải đều là cộng sản hết: có người về đảng quấc dân; có người khuynh hướng về xã hội; song bao nhiêu truyền đơn đã phát ra mấy tháng nay đều có một cái đặc sắc là khuynh hướng về bần dân''."<ref>Phụ Nữ Tân Văn ngày 3 Tháng Bảy 1930, tr.12</ref>
 
Năm [[1931]], Tạ Thu Thâu thành lập nhóm Trotskyist tại miền Nam, ảnh hưởng của nhóm Trotskyist nhanh chóng lan rộng. Các nhóm Trotskyist có Tả đối lập, Tả cách mạng Tháng Mười, Đông Dương cộng sản, chống lại đường lối Quốc tế Đệ tam. Cũng trong năm này phái Stalinist (Đệ Tam) của [[Nguyễn Văn Tạo]] và Dương Bạch Mai bắt tay với nhóm Trotskyist lấy tờ ''La Lutte'' (Tranh đấu) làm cơ quan đấu tranh (với tòa soạn đặt ở đường Lý tự Trọng hiện nay). Trong thời kỳ hợp tác từ năm [[1934]]-[[1937]] nhóm La Lutte tham gia ứng cử vào Hội đồng Thành phố và [[Hội đồng Quản hạt Nam Kỳ]]. Cả Đệ Tam và Đệ Tứ đều có người đắc cử (Nguyễn Văn Tạo, Trần Văn Thạch). Trước cuộc bầu cử Hội đồng thành phố tháng 4 và 5 năm 1933, Nguyễn An Ninh tập hợp Nguyễn Văn Tạo (cộng sản Stalinist), Tạ Thu Thâu, Phan Văn Chánh, Huỳnh Văn Phương (cộng sản đối lập Trotskyist), Trần Văn Thạch và Lê Văn Thử (cảm tình Trotskyist), Trịnh Hưng Ngẫu (một người [[Chủ nghĩa vô chính phủ|vô chính phủ]]) lập "Sổ lao động" và ra tờ La Lutte<ref>Ngo Van, ‎Ken Knabb, ‎Helene Fleury In the Crossfire: Adventures of a Vietnamese Revolutionary - AK Press 2010, p.56</ref>
 
===Hoạt động===
Năm 1932, ba nhóm hợp nhất trong tổ chức Tạ Thu Thâu, nhưng đến năm 1933 tách thành nhóm Tranh đấu và nhóm Tháng Mười. Nhóm Tranh đấu hợp tác với Đảng Cộng sản Đông Dương. Ở Hà Nội, một nhóm gọi là nhóm "Tháng Mười" (phân biệt với nhóm Tranh đấu), còn gọi là Liên đoàn Cộng sản quốc tế hay Nhóm Leninist Bolșevic do [[Hồ Hữu Tường]] lãnh đạo, có các cơ sở Hà Nội, Hải Phòng, Vinh, ra báo Tháng Mười, từ 1931 đến 1936.
2.076

lần sửa đổi