Khác biệt giữa các bản “Dzungaria”

n
→‎top: clean up, replaced: → (2) using AWB
n (AlphamaEditor, Excuted time: 00:00:22.0932636)
n (→‎top: clean up, replaced: → (2) using AWB)
'''Dzungaria''' ([[tiếng Mông Cổ]]: Züüngar; [[bảng chữ cái Cyril tiếng Mông Cổ|Mông Cổ Cyril]]: ''Зүүнгар''; [[Văn tự Mông Cổ cổ]]: '''᠋᠋᠋ᠬᠠᠯᠬ ᠎ᠠ'''; {{ug|جوڭغار|Jongghar}}, {{zh|s={{linktext|准|噶|尔}}|t={{linktext|準|噶|爾}}|p=Zhǔngá'ěr}}, Hán-Việt: Chuẩn Cát Nhĩ, {{lang-ru|Джунгария}} ''Dzhungariya'') cũng viết là Zungaria, là một vùng địa lý ở phía tây bắc [[Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa|Trung Quốc]], tương ứng với nửa phía bắc của [[Tân Cương]]. Diện tích khoảng 777.000 km², hầu như nằm trong Tân Cương và kéo dài đến miền tây [[Mông Cổ]] và đông [[Kazakhstan]]. Trước đây thuật ngữ này có thể bao gồm một khu vực rộng hơn, phụ thuộc vào các biên giới chính trị tạm thời.
 
Phần lõi của Dzungaria là bồn địa Dzungaria (cũng gọi là bồn địa Junggar) với [[sa mạc Gurbantunggut]] ở trung tâm. Nó giáp [[Thiên Sơn]] về phía nam, [[dãy núi Altay|dãy núi Altai]] về phía đông bắc và [[dãy núi Tarbagatai]] về phía tây bắc. Ba góc khá mở. Góc bắc là thung lũng thượng lưu [[irtysh|sông Irtysh]]. Góc tây là [[A Lạp Sơn khẩu]] với tuyến đường sắt khai trương năm 1990. Góc đông dẫn đến [[Cam Túc]] và phần còn lại của Trung Quốc. Ở phía nam là một đèo dễ qua dẫn từ [[Ürümqi]] đến [[bồn địa Thổ Lỗ Phan]]. Ở phía tây nam là [[dãy núi Borohoro]], một nhánh của Thiên Sơn chia bồn địa khỏi thượng lưu [[sông Illi]].
 
Bồn địa Dzungarian rộng lớn nằm ở [[Tân Cương|Khu tự trị dân tộc Duy Ngô Nhĩ Tân Cương]] ở tây bắc Trung Quốc. Nó được bao quanh bởi các dãy núi. Bồn địa tọa lạc giữa dãy núi Altai Mông Cổ và Thiên Sơn ở phía nam. Lưu vực là tương tự như [[lòng chảo Tarim|bồn địa Tarim]] lớn hơn ở phía nam của dãy Thiên Sơn<ref>{{chú thích web
|publisher=World Wildlife Organization
|accessdate = ngày 13 tháng 2 năm 2008}}
</ref>. [[Hồ Aibi]] là trung tâm hứng nước của bồn địa. Khí hậu lạnh của Siberi gần đó ảnh hưởng đến khí hậu của bồn địa Dzungaria, làm cho nhiệt độ lạnh hơn, thấp đến -20&nbsp;°C và cung cấp lượng mưa nhiều hơn, khác nhau, dao động từ 76–250&nbsp;mm, so với các lưu vực ấm hơn, khô hơn ở phía nam. Dòng chảy từ các ngọn núi xung quanh thành lưu vực cung cấp nước cho các hồ. Các môi trường sống phong phú về sinh thái bao gồm đồng cỏ, vùng đầm lầy, và các con sông. Tuy nhiên hầu hết đất hiện nay được sử dụng cho nông nghiệp<ref name=nationalgeo/>.
 
Nó là một bồn địa chủ yếu là thảo nguyên và bán sa mạc, bao quanh bởi các dãy núi cao: Thiên Sơn (núi cổ Imeon) ở phía nam và dãy núi Altai ở phía bắc. Về mặt địa chất, nó là một phần mở rộng của [[Kazakhstania|Khối Kazakhstan]] đại Cổ Sinh và từng là một phần của một lục địa độc lập trước khi dãy núi Altai được hình thành vào thời kỳ cuối [[đại Cổ sinh|đại Cổ Sinh]]. Nó không chứa các khoáng chất phổ biến của Kazakhstan và có thể từng là một khối lục địa tồn tại trước khi khối Kazakhstan được tạo ra.