Khác biệt giữa các bản “Chúa Bầu”

không có tóm lược sửa đổi
n (→‎Các đời chúa Bầu: sửa chính tả 2, replaced: Thái Phó → Thái phó (3) using AWB)
:''Xem các mục từ khác cùng tên tại bài [[Chúa Bầu (định hướng)]]
{{Lịch sử Việt Nam}}
'''Chúa Bầu''' ([[chữ Nôm]]: 主裒) là từdanh hiệu chỉ chung các đời dòng họ Vũ cát cứ ở [[Tuyên Quang]] suốt thời kỳ chia cắt [[Nam-Bắc triều (Việt Nam)|Nam Bắc triều]] và [[Trịnh-Nguyễn phântrung tranh|Trịnh Nguyễn phân tranh]] trong [[lịch sử Việt Namhưng]]. Họ Vũ trấn trị Tuyên Quang gần 200 năm, từ 1527 đến 1699. Họ Vũ nhân thời loạn tự lập ở [[Tuyên Quang]], chống chính quyền cai trị ở [[Thăng Long]]. Thời [[Nam-Bắc triều (Việt Nam)|Nam Bắc triều]], họ Vũ không theo [[nhà Mạc]] mà theo nhà [[Nhà Lê trung hưng|Lê trung hưng]] ở [[Thanh Hóa|Thanh Hoá]], nhưng khi nhà Lê trung hưng về Thăng Long, họ Vũ cũng không thần phục hoàn toàn. Các đời họ Vũ trấn giữ trên thành ở núi Bầu nên được gọi chung là Chúa Bầu.
 
'''Chúa Bầu''' ([[chữ Nôm]]: 主裒) là từ chỉ chung các đời dòng họ Vũ cát cứ ở Tuyên Quang suốt thời kỳ chia cắt [[Nam-Bắc triều (Việt Nam)|Nam Bắc triều]] và [[Trịnh-Nguyễn phân tranh|Trịnh Nguyễn phân tranh]] trong [[lịch sử Việt Nam]]. Họ Vũ trấn trị Tuyên Quang gần 200 năm, từ 1527 đến 1699. Họ Vũ nhân thời loạn tự lập ở [[Tuyên Quang]], chống chính quyền cai trị ở [[Thăng Long]]. Thời [[Nam-Bắc triều (Việt Nam)|Nam Bắc triều]], họ Vũ không theo [[nhà Mạc]] mà theo nhà [[Nhà Lê trung hưng|Lê trung hưng]] ở [[Thanh Hóa|Thanh Hoá]], nhưng khi nhà Lê trung hưng về Thăng Long, họ Vũ cũng không thần phục hoàn toàn. Các đời họ Vũ trấn giữ trên thành ở núi Bầu nên được gọi chung là Chúa Bầu.
 
Nguyên quán các chúa Bầu ở làng Ba Đông, huyện Gia Phúc (nay là [[Gia Lộc]]), tỉnh [[Hải Dương]], [[Việt Nam]].
Các chúa Bầu truyền nối được 7 đời, 6 thế hệ, trấn giữ Tuyên Quang gần 200 năm:
 
# Khánh Bá Hầu Gia Quốc Công [[Vũ Văn Uyên]]: 1545 -
# An Tây vương Gia Quốc Công [[Vũ Văn Mật]]
# Thái phóPhó Nhân Quốc Công [[Vũ Công Kỷ]]: - 1581?
# Thái Bảo Hòa Quận Công [[Vũ Đức Cung]]: 1581? - 1600
# Thái phóPhó Thuần Quận Công [[Vũ Công Ứng]]: 1600 -
# Thái phóPhó Tống Quận Công [[Vũ Công Sực]]
# Đô đốc thiêm sự Khoan Quận Công [[Vũ Công Tuấn]]: 1669 - 1699
 
 
Sau khi bà mất, nhân dân thờ ở đền Đại Cại. Đền đã có 3 sắc phong thần của vua Cảnh Hưng ([[Lê Hiển Tông]]) năm thứ 44 đề ngày 26 tháng 1 năm 1784; của vua [[Tự Đức]] năm thứ 10 đề ngày 3 tháng 10 năm 1858 và vua [[Duy Tân]] (đề Tam niên bát nguyệt thập nhất nhật). Ngày 17 tháng 7 năm 2001, [[Bộ Văn hoá Thông tin]] Việt Nam đã có quyết định xếp hạng - công nhận Cụm di tích lịch sử văn hoá chùa tháp đất nung, đền Đại Cại, đình Bến Lăn, Ao Vua và thành luỹ nhà Bầu của họ Vũ. Rằm tháng Giêng hàng năm huyện Lục Yên tổ chức lễ dâng hương, đua thuyền trên [[sông Chảy]]... để tưởng nhớ công ơn của Bà chúa Bầu họ Vũ<ref name="daicai"/>.
 
==Chú thích==
{{Tham khảo}}
 
==Tham khảo==
* [[Đại Việt sử ký toàn thư]]
* [[Khâm định Việt sử Thông giám cương mục|Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục]]
* [[Phan Huy Chú]] (2008), ''[[Lịch triều hiến chương loại chí]], tập 1'', Nhà xuất bản Giáo dục
* [[Lê Quý Đôn]] (2007), ''Kiến văn tiểu lục'', Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
* Viện Sử học (2007), ''Lịch sử Việt Nam, tập 4,'' Nhà xuất bản Khoa học xã hội
 
==Xem thêm==
{{thể loại Commonscommonscat|Bầu lords}}
*[[Nam-Bắc triều (Việt Nam)|Nam Bắc triều]]
*[[Nhà Mạc]]
*[[Trịnh-Nguyễn phân tranh|Trịnh Nguyễn phân tranh]]
{{==Tham khảo}}==
*[[Bà Chúa Bầu]]
==Tham{{tham khảo==|4}}
* [[Đại Việt sử ký toàn thư]]
* [[Khâm định Việt sử Thông giám cương mục|Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục]]
* [[Phan Huy Chú]] (2008), ''[[Lịch triều hiến chương loại chí]], tập 1'', Nhà xuất bảnNXB Giáo dục
* [[Lê Quý Đôn]] (2007), ''Kiến văn tiểu lục'', Nhà xuất bảnNXB Văn hóa thông tin
* Viện Sử học (2007), ''Lịch sử Việt Nam, tập 4,'' Nhà xuất bảnNXB Khoa học xã hội
{{Chúa Bầu}}
{{thể loại Commons|Bầu lords}}
 
[[Thể loại:Chúa Bầu| ]]
Người dùng vô danh