Khác biệt giữa các bản “Núi Bân”

n
không có tóm lược sửa đổi
n (chỉnh lại một vài câu)
n
'''Núi Bân''' cao 43,92[[m]], [[diện tích]] 80.956[[m2]]; ở xứ Cồn Mồ, thuộc xóm Hành, thôn Tứ Tây, xã Thủy An (nay là phường An Tây, thành phố [[Huế]]). Thời [[nhà Nguyễn]], núi Bân thuộc địa phận xã An Cựu, huyện [[Hương Trà]].
 
Đây là nơi Bắc Bình Vương [[Nguyễn Huệ]] gấp rút cho lập đàn (Đàn Nam Giao [[nhà Tây Sơn|Tây Sơn]]) để làm lễ tế cáo trời, lên ngôi Hoàng đế và xuất quân ra [[Bắc Hà]] đánh quân [[nhà Thanh|Thanh]] xâm lược vào ngày 25 tháng 11 năm [[Mậu Thân]] (22 tháng 12 năm 1788).
 
==Tên gọi==
Để trở thành Đàn Nam Giao, những người thiết kế và thi công đã ban xẻ núi Bân thành ba khối hình nón cụt chồng lên nhau tăng dần theo chiều cao.
 
Từ chân núi lên đỉnh ở độ cao 39m37m, là tầng thứ nhất có [[chu vi]] 220m. Bề rộng của tầng này không đều nhau: [[phía Bắc]] rộng 19m, [[phía Nam]] rộng 16,80m. [[Phía Tây]] và [[phía Đông]] chỉ rộng chừng 12m. Ngay ở chính giữa mặt tầng thứ nhất về [[phía Tây Nam]], hiện còn dấu vết một tầng phụ cao 1m.
 
Tầng thứ hai ở độ cao 42m, có chu vi 122,5m, bềchiều rộngcao củaso với tầng nàythứ nhất: Phía bắc: 81,4m;65m. phía Nam:10,3m; Phía Tây và phía Đông chừng 11,5m.
 
Tầng thứ ba ở ngay đỉnh đồi, bề mặt khá phẳng, có chu vi 52,7m và cao hơn tầng thứ hai 1,2m.
 
Đường lên đàn theo bốn conhướng đường(Đông, điTây, lênNam, đỉnhBắc), bề rộng các con đường này càng lên cao càng thu hẹp dần, bề ngang ở tầng thứ nhất là 5,2m, ở tầng thứ hai chỉ còn 4 m…m...<ref> Các con số ghi theo bản ''Lý lịch Di tích lịch sử văn hóa núi Bân'', hiện lưu tại Bảo tàng Lịch sử và Cách mạng tỉnh [[Thừa Thiên Huế]].</ref>
Và để tạo nên thế vững chắc cho đàn nhằm sử dụng lâu dài, người ta đã dùng gạch và đá xếp bó vỉa quanh ba tầng đàn. Do vậy, sau khi Nguyễn Huệ làm lễ lên ngôi và xuất quân ra [[miền Bắc Việt Nam|Bắc]] năm 1788, thìngười ta đã dùng gạch và đá xếp bó vỉa quanh ba tầng đàn. Do vậy, đàn vẫn được tiếp tục sử dụng để làm lễ cáo trời cho đến khi [[Phú Xuân]] (Huế) bị chúa [[Nguyễn Phúc Ánh]] dẫn quân ra chiếm lấy vào mồng 3 tháng 5 năm [[Tân Dậu]] (15 tháng 6 năm 1801).
==Câu đối liên quan==
Khu tưởng niệm anh hùng dân tộc Hoàng đế Quang Trung tại di tích lịch sử núi Bân, có diện tích 9,5[[ha]] được khởi công xây dựng từ năm 2008 với nhiều hạng mục, trong đó tượng đài đặc tả chân dung vua Quang Trung cao 21m, thân tượng cao 12m được làm bằng đá hoa cương.
 
NămNgày 18 tháng 11 năm 1988, Núi Bân (Bân Sơn) đã được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia. theo Quyết định số 288/QĐ-VH của Bộ Văn hóa-Thông tin.
 
== Chú thích ==
{{reflist}}
==Tài liệu tham khảo==
*PGS, TS. Đỗ Bang, ''Bân Sơn và ý nghĩa của sự kiện 22 tháng 12 năm 1788''. Bài viết in trong sách ''Tây Sơn- Thuận Hóa và anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ- Qaung Trung''. Nxb Chính Trị Quốc Gia, 2009.
*ThS. Đỗ Hữu Hà, ''Bảo tồn và phát huy giá trị di tích phong trào Tây Sơn ở Thừa Thiên Huế''. Bài viết in trong sách đã dẫn trên.
*GS. Nguyễn Khắc Thuần, ''Danh tướng Việt Nam'' (tập 3). Nxb Giáo Dục, 2005.