Khác biệt giữa các bản “Lutetia”

n
robot Thay: eo:Luteco; sửa cách trình bày
n (robot Thêm: es:Lutecia)
n (robot Thay: eo:Luteco; sửa cách trình bày)
{{otheruses}}
[[HìnhTập tin:Plan de Paris Lutece2 BNF07710745.png|nhỏ|300px|Bản đồ của Lutetia]]
'''Lutetia''' (đầy đủ là '''Lutetia Parisiorum''', [[tiếng Pháp]]: '''Lutèce''') là tên gọi bằng [[tiếng La tinh]] do những người [[Đế quốc La Mã|La Mã]] đặt cho thành của [[người Gaulois]], ngày nay là thành phố [[Paris]].
 
Theo quy ước, thuật ngữ «Paris Tiền sử» rồi «Paris Cổ đại» được dùng để chỉ địa điểm này cho tới [[trận Lutetia]] năm 52 trước [[Công Nguyên]], đánh dấu sự chinh phục của [[Đế chế La Mã]]. Khoảng năm 300, Lutetia được đổi tên thành Paris, và đó là lần đầu tiên cái tên này xuất hiện. "Paris" xuất phát từ «Civitas Parisiorum» hay «Urbs Parisiorum» trong [[tiếng La tinh]], có nghĩa Thành của người Parisii - những người thuộc bộ tộc Gaulois sống ở khu vực này trước khi quân La Mã tới.
 
== Lutetia trước khi bị La Mã chiếm ==
 
Những người Parisii thuộc bộ tộc [[Gaulois]] đã làm chủ khu vực này từ rất lâu. Nằm bên sông Seine, đây là vùng đất trù phú, nhiều thú rừng và cá. Người Gaulois đã xây dựng ở đây một làng, rồi phát triển thành một thành nhỏ.
 
== Thành Lutetia ==
[[HìnhTập tin:CLUNY-Maquette thermes 2.JPG|nhỏ|200px|Mô hình nhà tắm công cộng cổ La Mã ở Lutetia]]
[[HìnhTập tin:Arènes de lutèce maquette.jpg|nhỏ|200px|Mô hình [[đấu trường Lutetia]]]]
Việc người Gaulois tự phá thành của mình khiến việc xây dựng thành phố mới nhanh chóng và dễ dàng. Những người La Mã quy hoạch thành phố theo bản vẽ kiểu [[Hippodamos]], bố trí các con đường thẳng nằm bên bờ [[sông Seine]]. Các phố Saint-Denis, Saint-Martin và Saint-Jacques ngày nay mang dấu vết những quy hoạch của người La Mã.
 
== Biên niên sử Lutetia ==
 
* Tháng 5 năm 52 TCN: Trận Lutetia, Labienus, tướng của [[Julius Caesar]] chiến thắng người [[Sénons]] và [[Parisii]] - đều thuộc người Gaulois. [[Đế quốc La Mã|Người La Mã]] làm chủ khu vực này nhiều thế kỷ sau đó. Những người [[Gaulois]] đốt thành phá cầu. Điều này khiến thành phố mới được xây dựng theo kiểu La Mã, trên bảy quả đồi và bên cạnh sông. Giống như [[Roma]].
* Từ 50 tới 100: Xây dựng [[Đấu trường Lutetia]].
* 65-66: Mùa đông khắc nghiệt.
* Từ 100 tới 200: Xây dựng ở Lutetia ba nhà tắm công cộng cổ La Mã. Nước được dẫn bằng ống máng từ [[sông Bièvre]], cách 16 km. Một nghị trường 17.000 chỗ và một nhà hát 3.000 chỗ.
* Khoảng 250: [[Thánh Denis]] [[tử vì đạo]]. Theo truyền thuyết, Thánh Denis là người truyền [[Công giáo]] vào Paris.
* 250: Dân số Lutetia ước tính 6.000 người.
* 275 hoặc 256: Tả ngạn thành bị tấn công. Có thể là những [[người Germain]].
* 291-192: Mùa đông khắc nghiệt. [[Sông Seine]] đóng băng. Đây là lần đâu tiên việc này được ghi lại.
 
== Tham khảo ==
[[en:Lutetia]]
[[es:Lutecia]]
[[eo:LutetiaLuteco]]
[[fr:Lutèce]]
[[it:Lutetia Parisiorum]]
171.678

lần sửa đổi