Khác biệt giữa các bản “Voltaire”

(clean up)
Và khi Voltaire ca ngợi vua Karl XII "lên đến mây xanh" dù ông "chẳng biết tí tẹo gì" về quân sự, vua Friedrich II Đại Đế cũng thể hiện trải nghiệm của mình sau chiến tranh qua việc không ngưỡng mộ vua Karl XII cho lắm.<ref>Jay Luvaas, ''Frederick the Great on the Art of War'', trang 18</ref> Nhưng Voltaire cũng phản đối việc sử dụng vũ lực để giải quyết các vấn đề tranh chấp như trong ''Dictionnaire philosophique'' ông xem chiến tranh là "cỗ máy địa ngục" và người sử dụng chúng là "những kẻ giết người ngu ngốc". Voltaire còn được nhớ đến như một người tranh đấu cho [[quyền tự do]] [[chủ nghĩa tự do cá nhân|cá nhân]], [[tự do tín ngưỡng|tự do tôn giáo]] trong đó có quyền được xét xử công bằng và vạch rõ sự giả dối và không công bằng của chế độ ba đẳng cấp.
 
Voltaire sống hai mươi năm cuối đời ở Ferney và mất ở Paris. Một số tài liệu ghi chép lại, trong những giây phút cuối đời Voltaire đã phát ra những tiếng thét đáng sợ mà không ai hiểu được. Theo lời kể lại của người giúp việc trong nhà ông thì Voltaire đã nhìn thấy những hình ảnh ghê rợn. Những lời nói cuối cùng của ông là: ''"Vì Thiên Chúa, xin để cho tôi chết trong bình yên."''<ref>Norman Davies, ''Europe: A history'' p. 687</ref> Nay Ferney được đặt theo tên ông là [[Ferney-Voltaire]]. Lâu đài ông ở giờ là bảo tàng L'Auberge de l'Europe còn toàn bộ thư viện của ông vẫn được giữ nguyên tại bảo tàng quốc gia Nga tại [[Sankt-Peterburg]]. Đại thi hào người [[Đức]] là [[Johann Wolfgang von Goethe]] đã gọi ông là "''nhà văn xuất sắc nhất mọi thời đại"''.<ref>Christopher Thacker, ''Voltaire'', trang 2</ref> Không những thế, ông cũng được đánh giá là một trong những thiên tài sử học lỗi lạc nhất.<ref name="Burt433">Daniel S. Burt, ''The biography book: a reader's guide to nonfiction, fictional, and film biographies of more than 500 of the most fascinating individuals of all time'', trang 433</ref>
 
== Câu nói và trích dẫn ==
Người dùng vô danh