Khác biệt giữa bản sửa đổi của “Chủ nghĩa tư bản độc quyền nhà nước”

 
Khái niệm chủ nghĩa tư bản độc quyền nhà nước đã bị sửa đổi hoặc bị từ bỏ trong chủ nghĩa cộng sản Châu Âu bởi vì người ta tin rằng bộ máy nhà nước hiện nay có thể được cải cách để phục vụ lợi ích của đa số nhân dân lao động. Nói cách khác, việc nhà nước sở hữu các doanh nghiệp lớn được đề cập trước đó không còn là một vấn đề cấp thiết.
 
== Các chỉ trích ==
Khi Varga giới thiệu lý thuyết, các nhà kinh tế học Stalinist chính thống đã tấn công nó không tương thích với học thuyết rằng quy hoạch nhà nước là một đặc điểm duy nhất của chủ nghĩa xã hội, và rằng "''dưới chủ nghĩa tư bản tình trạng vô chính phủ của nền sản xuất ngự trị''".<ref>[http://www.marxists.org/archive/dunayevskaya/works/1949/varga.htm The Case of Eugene Varga] Raya Dunayevskaya 1949</ref>
 
Các nhà phê bình về lý thuyết (ví dụ, [[Ernest Mandel]] và [[Leo Kofler]]) đã tuyên bố rằng:
 
* Học thuyết ngụ ý sai rằng nhà nước bằng cách nào đó có thể vượt qua sự cạnh tranh trong chủ nghĩa tư bản, quy luật vận động của chủ nghĩa tư bản và lực lượng thị trường nói chung, được cho là hủy bỏ hoạt động của quy luật giá trị.
* Học thuyết không tính đến sự phức tạp của cơ sở giai cấp của nhà nước, và mối liên kết thực sự giữa chính phủ và giới tinh hoa. Nó mặc nhiên thừa nhận một cấu trúc đơn nhất của sự thống trị mà trong thực tế không tồn tại.
* Học thuyết không giải thích được sự nổi lên của hệ tư tưởng tân tự do trong kinh tế học cho rằng một mục tiêu quan trọng nên làm là giảm ảnh hưởng của nhà nước đối với nền kinh tế. Tuy nhiên, chủ nghĩa tân tự do không phản đối việc làm cho nhà nước trở nên phụ thuộc vào mục đích của các tập đoàn lớn, trong cái được gọi là độc quyền do chính phủ cấp.
* Học thuyết không cho thấy rõ sự khác biệt giữa nhà nước xã hội chủ nghĩa và nhà nước tư sản, ngoại trừ ở một nước xã hội chủ nghĩa, Đảng Cộng sản (hay đúng hơn là ủy ban trung ương) đóng vai trò chính trị hàng đầu. Trong trường hợp đó, bản chất giai cấp của nhà nước được xác định hoàn toàn theo chính sách của ủy ban trung ương đảng cầm quyền.
 
== Bài viết liên quan ==