Khác biệt giữa các bản “Nikolai II của Nga”

n
không có tóm lược sửa đổi
n
n
|tiền nhiệm=[[Aleksandr III của Nga|Aleksandr III]]
|kế nhiệm = Chế độ quân chủ bị bãi bỏ
|phối ngẫu = [[Aleksandra Feodorovna (Alix của Hessen)|Alexandra Feodorovna (Alix của Hesse)]] (1894–1918)
|con cái =
{{plainlist |
Hoàng đế Nikolai II trị quốc từ năm 1894 đến khi thoái vị vào ngày 15 tháng 3 năm 1917. Dưới triều ông, Nga - một trong những đế quốc hùng mạnh nhất thế giới thời đó - đã lâm vào khủng hoảng kinh tế và quân sự. Những kẻ phê phán ông đã gọi ông là '''Nikolai Kẻ khát máu''', vì vụ thảm kịch Khodynka, Ngày chủ nhật đẫm máu, và những vụ trấn áp người Do Thái xảy ra dưới triều ông. Ông đã đẩy nước Nga vào cuộc chiến tranh với [[đế quốc Nhật Bản]], mà Nga là đế quốc bại trận. Cũng chính ông là người đã ra lệnh tổng động viên quân đội Nga vào [[tháng tám|tháng 8]] năm 1914, đưa Nga vào cuộc [[Chiến tranh thế giới thứ nhất]]. Trong cuộc đại chiến, quân Nga tham chiến phe Đồng Minh, cùng quân Anh, Pháp chống lại quân Đức, Áo-Hung.
 
Chiến tranh khiến nước Nga lâm vào khủng hoảng, sự bất mãn với Sa hoàng lên cao. Năm 1917, phong trào [[Cách mạng Tháng Hai]] thắng lợi, Nikolai II phải thoái vị. Đầu tiên, ông và gia đình bị giam lỏng tại Cung điện Aleksandr ở Hoàng Thôn, rồi được chuyển tới Dinh Tổng đốc tại Tobolsk, sau đó lại chuyển tới ngôi nhà Ipatiev tại [[Yekaterinburg]]. Đêm ngày 16 rạng sáng ngày 17 tháng 7 năm 1918, để ngăn chặn việc quân Bạch Vệ giành được Sa hoàng, Nikolai II và toàn bộ gia đình bị những người Bolshevik xử bắn trong một căn phòng.
 
==Tiểu sử==
Nikolai Aleksandrovich Romanov là con của Nga hoàng [[Aleksandr III của Nga|Aleksandr III]] và hoàng hậu [[Maria Feodorovna (Dagmar của Đan Mạch)|Maria Feodorovna của Nga]], tức công chúa Dagmar của [[Đan Mạch]]. Ông bà nội của ông là Nga hoàng [[Aleksandr II của Nga|Aleksandr II]] và hoàng hậu [[Maria Alexandrovna (Marie xứ Hesse-Darmstadt và Rhine)|Maria Alexandrovna của Nga]], tức là Công chúa Marie xứ Hesse. Ông bà ngoại của ông là vua [[Christian IX của Đan Mạch]] và [[Công chúa Louise xứ Hesse-Kassel]]. Năm 1881, ông được phong làm [[Tsaverich]], tức [[Thái tử|Hoàng thái tử]].
 
Những bức thư của Nikolai II sau khi vua Aleksandr III mất năm 1894 cho thấy ông vẫn lưu luyến vua cha. Thuở bé, ông thường ghen tỵ với sức khỏe của Aleksandr III, chẳng hạn như khi vua cha nâng được một tảng đá nặng 60 pao bằng một tay. Ông và người mẹ Maria Feodorovna rất yêu thương nhau, thường viết thư gửi cho nhau.<ref>Book - The letters of Tsar Nicholas and Empress Marie: being confidential correspondence between Nicholas II, last of the Tsars, and his mother, Dowager Empress Maria Feodorovna / edited by Edward J. Bing - London: Nicholson and Watson, 1937.
</ref> Nikolai II có ba người em trai ([[Đại Công tước Aleksandr Aleksandrovich của Nga|AlexanderAleksander]] [1869-1870], [[Đại Công tước Georgi Aleksandrovich của Nga|Georgi]] [1871-1899], [[Đại Công tước Mikhail Aleksandrovich của Nga|Mikhail]] [1878-1918]) hai người em gái.
 
Do người em con chú của Aleksandr III, [[Đại Công tước Nikolai Nikolayevich của Nga (1856-1929)|Đại Công tước Nikolai Nikolayevich]], cũng có tên là Nikolai, vị Đại Công tước này được Hoàng gia gọi là "Nicholasha" để tránh nhầm lẫn với Nga hoàng tương lai. Thông qua mẹ ông, Nikolai II là cháu của một số vua chúa, trong số đó có [[Georgios I của Hy Lạp|George I của Hy Lạp]], [[Frederick VIII của Đan Mạch]], Hoàng hậu [[Alexandra của Đan Mạch|Alexandra]] của [[Anh]] và [[Công chúa Thyra của Đan Mạch|Vương phi Thyra xứ Hanover]].
 
Nga hoàng Nikolai II, cùng với Hoàng đế [[Đức]] [[Wilhelm II của Đức|Wilhelm II]], vua Anh [[George V của Anh|George V]] đều là cháu của nữ hoàng Anh Victoria. Nikolai II, [[Aleksandra Feodorovna (Alix của Hessen)|Hoàng hậu Nga Alexandra,]] và Hoàng đế [[Đức]] [[Wilhelm II của Đức|Wilhelm II]] đều là anh em họ của vua Anh [[George V của Anh|George V]]. Mẹ của Nikolai, Hoàng hậu Marie (Công chúa Dagmar của Đan Mạch), là chị của vợ vua Edward VII là Hoàng hậu Alexandra - mẹ của George V. Vợ Nikolai II là con gái của Công chúa Alice - con gái của nữ hoàng Anh [[Victoria của Anh|Nữ hoàng Victoria]], vì vậy bà cháu gọi vua Edward VII bằng bác (bên họ mẹ) và là em họ của Hoàng đế Wilhelm II; và cùng là hậu duệ trực tiếp của Nữ hoàng Victoria. Wilhelm II là con của Hoàng đế Đức [[Friedrich III của Đức|Friedrich III]] và công chúa Vicky - con gái cả của nữ hoàng Victoria. Wilhelm II - anh họ của Hoàng hậu Nga Alexandra - và Nikolai II đều là con cháu của vua nước Phổ [[Friedrich Wilhelm III của Phổ|Friedrich Wilhelm III]].
 
==Hoàng thái tử nước Nga==
Năm 13 tháng 3 năm 1881, ông trở thành Hoàng thái tử (''[[Tsarevich]]'') còn cha ông thì trở thành Nga hoàng Aleksandr III, sau khi ông nội Nikolai là Nga hoàng Aleksandr II bị tổ chức "Dân ý" ám sát. Ông và nhiều hoàng thân khác đã chứng kiến được sự kiện này khi đang ở [[Cung điện Mùa đông|Cung điện Mùa Đông]] tại kinh thành Sankt-Peterburg.<ref>Massie, R, ''Nicholas and Alexandra'', p.38</ref> Vì lý do an toàn, Nga hoàng Aleksandr III và Hoàng gia thường sống ở [[Cung điện Gatchina]] phía ngoài Sankt-Peterburg, chứ không phải là Cung điện Mùa Đông.
 
Một cuộc hành trình với những mục đích mang tính giáo dục là một phần quan trọng của việc dạy cho các hoàng thân Nga làm quen với hoạt động nhà nước. Năm 1890, Nga hoàng Aleksandr III tuyên bố thiết lập tuyến đường sắt xuyên [[Xibia]]. Thái tử Nikolai đã tham gia lễ khai mạc tuyến đường sắt trên Xibia, và từ nơi này, nhà vua hạ lệnh cho ông thực hiện chuyến hành trình khắp thế giới - mà người ta gọi là "[[Cuộc hành trình về phía Đông của Nikolai II]]". Năm đó ông đã 22 tuổi, mới hoàn thành khóa học tại Học viện sĩ quan cận vệ đã, và cũng đã hoàn tất chương trình đào tạo nhân văn của Đại học tổng hợp quốc gia. Bấy giờ, nước Nga đã làm chủ của một đội Hải quân hùng hậu. Vì thế, với chuyến du hành này Nikolai học được về công việc ngoại giao cũng như với sóng nước trên biển. Ông cùng đoàn tàu đã hành trình dọc bờ Đại Tây Dương qua Địa Trung Hải và Ấn Độ, tới nhiều hải cảng có tên tuổi ở Hy Lạp, Ấn Độ, Xiêm La,… Công tước Esper Ukhtomsky - người được Thái tử rất tin cậy - là người tư vấn cho Thái tử thực hiện chuyến Đông du trong những năm 1890 - 1891. Đến ngày 28 tháng 3 năm 1891 Thái tử nước Nga đến cửa sông Đồng Nai, sau đó cập bến cảng Sài Gòn. Ngay trên bến cảng, Toàn quyền Đông Dương khi đó là [[Jules Georges Piquet]] cùng quan quân [[nhà Nguyễn|triều Nguyễn]] và Pháp đã tổ chức đón tiếp. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử một chính khách người Nga đến thăm [[Việt Nam]] - bấy giờ còn nằm dưới ách đô hộ của đế quốc Pháp. Đến [[Nhật Bản]], ông bị một người Nhật mưu sát hụt tại Otsu.
 
==Trị vì==
 
==Quan hệ với Phật giáo==
Nga hoàng Nikolai II là một tín đồ ngoan đạo của [[Chính Thống giáo Đông phương]], thậm chí được Giáo hội Chính Thống giáo Nga tôn thánh sau khi bị sát hại. Tuy nhiên, theo Minh Thạnh, ông là ''"một nhân vật mà chúng ta không thể không nhắc đến khi tìm hiểu về [[Phật giáo]] Nga"'', ''"xứng đáng ghi nhận như là một vị vua có phần đóng góp cho sự phát triển của mình cho sự phát triển của Phật giáo"''. Thật vậy, dưới triều đại ông, [[phật giáo|đạo Phật]] trên toàn nước Nga, đạt được bước phát triển quan trọng.<ref name=thuvienhoasen/>
 
Là một Nga hoàng cầm quyền chuyên chính của đế quốc Nga, ông kế thừa quan điểm về một nước Nga có lãnh thổ ở cả châu Á lẫn châu Âu, một đất nước đa sắc tộc, đa tôn giáo. Với quan điểm này, dĩ nhiên là ông tôn trọng đạo Phật - được xem là "tôn giáo tượng trưng cho nền văn hóa phương Đông".<ref name=thuvienhoasen/>
 
==Con cái==
Sau đây là những người con của Nga hoàng Nikolai II và [[Aleksandra Feodorovna (Alix của Hessen)|Hoàng hậu Alexandra]]:
{| border=1 style="border-collapse: collapse;"
|- style="background:#ccc;"
|align=center| [[Tập tin:Anastasia1916.jpg|90px]] || [[Nữ Đại Công tước Anastasia Nikolaevna của Nga]]||{{OldStyleDate|18 tháng 6|1901|5 tháng 6}}
|-
|align=center| || [[AleksxeiAleksei NikolayevichNikolaevich, Thái tử nướccủa Nga|Thái tử Aleksei Nikolayevich]]||{{OldStyleDate|12 tháng 8|1904|30 tháng 7}}
|}
 
182

lần sửa đổi