Khác biệt giữa các bản “Chiến tranh Nguyên Mông – Đại Việt lần 3”

n
Đã lùi lại sửa đổi của 42.115.207.145 (Thảo luận) quay về phiên bản cuối của Auhg8
n (Đã lùi lại sửa đổi của 42.115.207.145 (Thảo luận) quay về phiên bản cuối của Auhg8)
Thẻ: Lùi tất cả
Nguyên sử chép: "Lúc đó quân ta đã thiếu ăn lại mệt vì chiến đấu, tướng tá nhìn nhau thất sắc" nhưng vẫn phải "cố xông vào mà đánh" và "buộc vết thương lại mà đánh".<ref>Hà Văn Tấn và Phạm Thị Tâm (1972) dẫn Nguyên sử, quyển 129 và quyển 133.</ref> Abaci trúng tên độc tử trận. Mãi đến ngày 19 tháng 4 năm 1288, quân Nguyên mới thoát khỏi biên giới về đến Tư Minh.<ref>Hà Văn Tấn và Phạm Thị Tâm (1972), trang 318-323.</ref>
 
===Kết cục các tướng Nguyên===
Thoát Hoan cùng Trình Bằng Phi chạy thoát về nước. Gần như ngay khi về nước, Aruq bị cảm lị qua đời (1288).<ref name="TXS237">Trần Xuân Sinh, sách đã dẫn, tr 237</ref>
 
Các viên đầu mục người Mông bị bắt được tha về. Những tướng người Hán bỏ hàng ngũ Mông Cổ theo Đại Việt được nhà Trần chấp thuận, cấp đất cho sinh sống.<ref>Trần Xuân Sinh, sách đã dẫn, tr 240</ref>
 
Riêng Ô Mã Nhi, sử cũ của Việt Nam cho rằng: vì Ô Mã Nhi khoẻ mạnh, dũng mãnh và tàn ác, giết hại nhiều người Việt và phá lăng vua Trần, Trần Quốc Tuấn đã thực hiện ý định ám sát để ngừa hậu hoạ. Ông cấp thuyền cho Ô Mã Nhi trở về, nhưng lại sai người (có thuyết cho là [[Yết Kiêu]]) sung làm phu chèo thuyền và nhân lúc đêm tối dùi thuyền thủng cho đắm. Ô Mã Nhi bị chết đuối. Trần Nhân Tông gửi thư sang nói với Hốt Tất Liệt rằng thuyền bị rỉ nước nên đắm. Nhà Nguyên không thể tra cứu việc đó nên buộc phải lờ đi, không trách cứ.<ref name="TXS241">Trần Xuân Sinh, sách đã dẫn, tr 241</ref> Nguyên sử chép lại bức thư của vua Nhân Tông gửi vua Nguyên về việc này:
:''"Tham chính Ô Mã Nhi theo kỳ định đã về sau. Chẳng may đêm đến, thuyền rỉ nước, tham chính tầm vóc cao lớn lực lưỡng, khó bề cứu vớt, mới nỗi phải chết chìm; người chở thuyền của tiểu quốc vì vớt ông ấy, cũng đều phải chết cả. Thê thiếp và tiểu đồng của Tham chính cũng suýt chết đuối, may vì mình mẩy bé nhẹ nên mới cứu được..."''
 
Có ý kiến cho rằng Ô Mã Nhi đã bị giết trong trận Bạch Đằng và vụ ám sát do Nguyên sử đặt ra để cho nhà Trần là hẹp lượng. Một căn cứ là sau này trong bài [[Bình Ngô đại cáo|Bình Ngô Đại Cáo]], [[Nguyễn Trãi]] viết:
===Kết quả ckc.===
:''Sông Bạch Đằng giết toi Ô Mã'' (''Mã Nhi hựu ế ư Bạch Đằng hải'').<ref name="TXS241"/>
 
Vụ giết Ô Mã Nhi bị một số sử gia [[Ngô Sĩ Liên]], [[Ngô Thì Sĩ]] coi là "thất tín", còn [[Trần Trọng Kim]] đồng tình với [[Tự Đức]] coi là "bất nhân phi nghĩa". Các sử gia hiện đại của Việt Nam thì cho rằng: tuy không phải đáng khen nhưng không có gì đáng chê trách, mạt sát cả. Đó là sự trả giá của Ô Mã Nhi với người Việt.<ref>Trần Xuân Sinh, sách đã dẫn, tr 242</ref> Riêng Lê Văn Siêu phản đối nhận định của Tự Đức gay gắt hơn trong việc này:
:''"Vua [[Tự Đức]] chê (việc này) là bất tín bất nghĩa... Nhưng sao đế vương ngài chẳng đem cái ý niệm đạo đức ấy mà soi vào việc tổ phụ ngài là [[Gia Long|Nguyễn Ánh]] đã xử tử tế như thế nào với di hài của [[Nguyễn Huệ|Quang Trung]]? Còn đây là tướng giặc, đã từng giết thác (chết) bao nhiêu người, từng đuổi ngặt vua và thượng hoàng, lại từng phá lăng miếu tổ tiên người ta..."''<ref>Lê Văn Siêu, sách đã dẫn, tr 385</ref>
 
Phàn Tiếp lo buồn thành bệnh qua đời ở [[Đại Việt]], [[Trần Nhân Tông]] sai hoả táng và cấp người ngựa cho vợ con mang xác về nước. Có ý kiến cho rằng Phàn Tiếp cũng bị giết lén cùng Ô Mã Nhi.<ref>Trần Xuân Sinh, sách đã dẫn, tr 240, 242</ref>
 
Hoàng thân Tích Lệ Cơ cùng các tướng người Mông khác được trở về nước tháng 2 năm 1289.
 
===Kết quả ckc.===
Kế hoạch xâm lược Đại Việt của nhà Nguyên một lần nữa thất bại. Một số tướng lĩnh xuất sắc của nhà Nguyên đã chết, như Abaci, Ô Mã Nhi, Phàn Tiếp. Phần lớn chiến thuyền của quân Nguyên bị tiêu diệt hoặc bắt giữ. Số lượng binh sĩ tử trận là không nhỏ, đặc biệt là lực lượng thủy quân bị tiêu diệt gần như toàn bộ.