Khác biệt giữa các bản “Nhóm ngôn ngữ Ijaw”

AlphamaEditor, Executed time: 00:00:04.4553472 using AWB
(Trang mới: “{{Infobox language family|altname=Nhóm ngôn ngữ Ịjọ|name=Nhóm ngôn ngữ Ijaw|ethnicity=người Ijo|region=Nam Nigeria|familycolor=Niger-Congo|…”)
 
(AlphamaEditor, Executed time: 00:00:04.4553472 using AWB)
'''Nhóm ngôn ngữ Ijaw''' ({{IPAc-en|ˈ|iː|dʒ|ɔː
}}),<ref>Laurie Bauer, 2007, ''The Linguistics Student's Handbook'', Edinburgh</ref> cũng được biết là '''''Ịjọ''''',<ref>generally pronounced {{IPAc-en|ˈ|iː|dʒ|oʊ
}} in English</ref> là nhóm ngôn ngữ được nói bởi những [[Người Ijo |người Ijo]] ở miền nam [[Nigeria]].
 
== Phân loại ==
Nhóm ngôn ngữ Ijaw được phân loại truyền thống là một nhánh riêng biệt của [[ngữ hệ Niger-Congo]] (có lẽ cùng với tiếng Defaka tạo thành nhóm gọi là Ijo).<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=toYtBEKYtCMC|title=A Grammar of the Kolokuma Dialect of Ịjọ|last=Williamson|first=Kay|date =2011-08- ngày 11 tháng 8 năm 2011 |publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521175265|language=en}}</ref> Chúng đáng chú ý với thứ tự từ chủ-tân-động, đó là một đặc điểm hiếm thấy ở ngữ hệ Niger-Congo, chỉ được chia sẻ bởi các nhánh họ hàng xa như [[nhóm ngôn ngữ Mande]] và [[nhóm ngôn ngữ Dogon]]. Giống như nhóm ngôn ngữ [[nhóm ngôn ngữ Mande]] và [[nhóm ngôn ngữ Dogon]], nhóm ngôn ngữ Ijo thậm chí không có dấu vết của hệ thống lớp danh từ đặc trưng của ngữ hệ Niger-Congo. Điều này đã thúc đẩy Joseph Greenberg trong phân loại ban đầu của ông về ngữ hệ Niger-Congo, mô tả rằng chúng đã tách ra sớm khỏi ngữ hệ này. Và do đó, nhà ngôn ngữ học Gerrit Dimmendaal nghi ngờ việc đưa chúng vào ngữ hệ Niger-Congo và coi các ngôn ngữ Ijo là một ngữ hệ độc lập.<ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com/books?id=0U4k9duWUOIC|title=Historical Linguistics and the Comparative Study of African Languages|last=Dimmendaal|first=Gerrit Jan|date = ngày 1 tháng 1 năm 2011-01-01 |publisher=John Benjamins Publishing|isbn=9027211787|language=en}}</ref>
 
Phân loại nội bộ sau đây dựa theo Jenewari (1989) và Williamson & Blench (2000).
 
* Đông
*** Bisen
*** Akita (Okordia)
*** Oruma
 
Blench (2019) thì đưa nhánh Ijo Đông Nam vào nhánh ''Tây'' (hoặc ''Trung tâm'').<ref name="BlenchAtlas4">{{Chú thích sách|title=An Atlas of Nigerian Languages|last=Blench|first=Roger|publisher=Kay Williamson Educational Foundation|year=2019|isbn=|edition=4th|location=Cambridge|pages=}}</ref>
 
* Đông
**** Bisen
**** Akita (Okordia)
**** Oruma
 
== Giáo dục và truyền thông ==
Vào tháng 6 năm 2013, cuốn sách hướng dẫn và đĩa CD âm thanh ''Izon Fie'' đã được ra mắt tại một buổi lễ có sự tham gia của các quan chức của chính phủ bang Bayelsa. Đại học Nigeria Delta đang nỗ lực mở rộng phạm vi sách có sẵn bằng ngôn ngữ Ijo. Các bản dịch thơ và ''Call of the River Nun'' của Gabriel Okara đang được tiến hành.<ref>{{Chú thích báo|url=http://www.ngrguardiannews.com/index.php?option=com_content&view=article&id=123885:izon-fie-popularising-an-indigenous-tongue&catid=74:arts&Itemid=683|title=Izon Fie… Popularising An Indigenous Tongue|last=Garba|first=Kabir Alabi|date = ngày 8 tháng 6 năm 2013-06-08 |work=The Guardian Nigeria|access-dateaccessdate =2013-06- ngày 15 tháng 6 năm 2013}}</ref>
 
== Xem thêm ==
 
* [[wiktionary:Appendix:List of Proto-Ijaw reconstructions|Danh sách phục dựng Ijaw nguyên thuỷ]] (Wiktionary)
 
== Nguồn tham khảo ==
* Williamson, Kay & Timitime, A.O. (197?) 'A note on Ijo number symbolism', ''African Notes'', 5, 3, 9-16.
* Filatei, Akpodigha. 2006. The Ijaw Language Project. (Editor of www.ijawdictionary.com). www.ijawdictionary.com
 
* Williamson, Kay. 1962. (Republished by Bobbs-Merrill Reprints 1971.). Changes in the marriage system of the Okrika Ịjọ. Africa 32.53-60.
* Orupabo, G. J., and Kay Williamson. 1980. Okrika. In West African language data sheets, Volume II, edited by M.E. Kropp Dakubu. Leiden: West African Linguistic Society and African Studies Centre.