Khác biệt giữa các bản “Gia Dục quan”

không có tóm lược sửa đổi
n (→‎Truyền thuyết và lịch sử: clean up, replaced: → using AWB)
 
{{Refimprove|date=October 2007}}
[[Tập tin:JiayuguanWall.jpg|nhỏ|phải|250px|Một đoạn [[Vạn Lý Trường Thành]] gần pháo đài ở Gia Dục quan]]
'''Gia Dục quan''' ({{zh|s=嘉峪关 |t=嘉峪關 |p=Jiāyù Guān| l=Cửa ải Thung lũng Thượng hạng}}) là một cửa ải ở cực tây của [[Vạn Lý Trường Thành]], gần trung tâm đô thị của thành phố [[Gia Dục Quan (địa cấp thị)|Gia Dục Quan]] tại tỉnh [[Cam Túc]], [[Trung Quốc]]. Cùng với [[Cư Dung quan]] và [[Sơn Hải quan]], đây là một trong các cửa ải chính của Vạn Lý Trường Thành.
 
==Vị trí==
Cửa ải có hình thang với chu vi 733 mét và diện tích trên 33.500 m². Tổng chiều dài tường thành là 733 mét và chiều cao tường thành là 11 mét.
 
Cửa ải có hai cổng: một ở phía đông và một ở phía tây. Mỗi cổng đều có một công trình. Một dòng chữ "Gia Dục quan" bằng Hán tự được viết trên một tấm bản tại cửa phía tây. Mặc phái nam và phía bắc của cửa ải được kết nối với Vạn Lý Trường Thành. Có một [[tháp canh]] tại mỗi góc cạnh của cửa ải. Ở phía bắc, bên trong hai cửa, có những con đường rộng dẫn đến đỉnh của cửa ải.
 
Gia Dục quan bao gồm ba tuyến phòng thủ: thành nội, thành ngoại và các hào nước.
 
==Truyền thuyết và lịch sử==
Một truyền thuyết nổi tiếng đã kể lại tỉ mị kế hoạch xây dựng cửa ải. Theo đó, khi Gia Dục quan được lên kế hoạch, quan phụ trách đã yêu cầu người phác thảo ước lượng chính xác số [[gạch]] cần đến và người phác thảo đã cho ông một con số. Vị quan nghi ngờ ước tính của ông, hỏi vậy liệu có đủ không, người phác thảo đã thêm một viên gạch. Khi Gia Dục quan hoàn thành, có một viên gạch còn sót lại, được đặt lỏng lẻo trên một cổng và nó vẫn còn lại cho đến nay.
 
Công trình được xây dựng vào đầu thời [[nhà Minh]], khoảng năm [[1372]]. [[Pháo đài]] ở cửa ải này được củng cố rất nhiều do sợtriều hãiđình nhà Minh lo ngại trước nguy cơ về một cuộc tấn công quân sự của [[Timur Lenk|Thiếp Mộc Nhi]], song Thiếp mộcMộc Nhi đã chết vì tuổi già khi đang dẫn một đội quân viễn chinh hướng đến Trung Quốc.<ref name="Turnbull">{{chú thích sách |title= The Great Wall of China 221 BC-1644 AD |last= Turnbull |first= Stephen |authorlink= Stephen_Turnbull_(historian) |date = ngày 30 tháng 1 năm 2007 |publisher= [[Osprey Publishing]] |location= |isbn= 978-1-84603-004-8|page= 23|url= http://books.google.com/books?id=umbyD8fIYTAC&pg=PA23#v=onepage&q=&f=false |accessdate = ngày 26 tháng 3 năm 2010}}</ref>
 
==Ý nghĩa==
[[File:Jiayuguan Fortress 2008.jpg|thumb|Tháp canh ở Gia Dục quan]]
Trong số các cửa ải của Vạn Lý Trường Thành, Gia Dục quan là công trình quân sự cổ đại còn lại nguyên vẹn nhất. Cửa ải còn được biết đến với tên "Thiên hạ đệ nhất hùng quan" ({{lang|zh-Hans-CN|天下第一雄关}}), không nên nhầm lẫn với "Thiên hạ đệ nhất quan" ({{lang|zh-Hans-CN|天下第一关}}), của [[Sơn Hải quan]] ở cực đông Vạn Lý Trường Thành tại [[Tần Hoàng Đảo]], [[Hà Bắc (Trung Quốc)|Hà Bắc]].
 
Cửa ải là một hàng điểm quan trọng trên [[Con đường tơ lụa]] cổ đại.
 
Gia Dục quan mang một dấu ấn đáng sợ trong quá khứ vì những [[người Hán]] bị trục xuất hay lưu đày qua Gia Dục quan đến khu vực phía tây sẽ không được phép trở lại [[Trung Nguyên]]. Trong số những người nổi tiếng từng bị lưu đày qua cửa ải này có Tổng đốc Lưỡng Quảng trong [[Chiến tranh Nha phiến]] thời [[nhà Thanh]], [[Lâm Tắc Từ]], người đã chết tại [[Ürümqi]], nơi có một bức tượng để vinh danh ông ngày nay trong một công viên địa phương.
 
Xung quanh Gia Dục quan có một số di tích lịch sử tại tỉnh Cam Túc và trên Con đường tơ lụa. Nổi tiếng hơn ở Gia Dục quan là hàng nghìn ngôi mộ có niên đại từ thời nhà [[Ngụy]] và [[nhà Tấn|Tây Tấn]] ([[265]]–[[420]]) được phát hiện ở phía đông thành phố trong những năm gần đây. 700 ngôi mộ được khai quật nổi tiếng ở Trung Quốc, và hầu hết các bảo tàng lớn của Trung Quốc đều có thể nhìn thấy các bản sao hoặc ảnh chụp chúng. Những viên gạch xứng đáng với sự nổi tiếng của chúng; chúng đều hấp dẫn và tinh xảo, miêu tả những cảnh trong nhà như chuẩn bị cho một bữa tiệc, nướng thịt, hái dâu tằm, cho gà ăn và chăn ngựa. Trong số 18 ngôi mộ đã được khai quật, chỉ có một ngôi mộ hiện đang mở cửa cho khách du lịch. Nhiều [[bích họa]] trên tường được tìm thấy trong và xung quanh khu vực Gia Dục quan nhưng hầu hết không mở cửa cho du khách.
 
==Hình ảnh==
File:Jiayuguan0674.JPG|Gia Dục quan
File:Jiayuguan0691.JPG|Tường gạch
File:Jiayuguan0694.JPG|Bậc thang
File:Jiayuguan0675.JPG|[[Salix babylonica|Cây liễu]] ở Gia Dục quan
File:Jiayuguan0690.JPG|Núi [[Kỳ Liên Sơn]] với đoạn Trường thành
File:Jiayuguan0735.JPG|[[Lạc đà]], [[ngựa]] và một đoạn Trường thành ở đằng sau
</gallery></center>
{{coord|39|48|5|N|98|12|57|E|display=title|region:CN_type:city(165000)_source:dewiki}}