Khác biệt giữa các bản “Đàng Trong”

Không thay đổi kích thước ,  9 tháng trước
n
→‎Ảnh hưởng lịch sử: viết hoa tên riêng, replaced: nguyễn → Nguyễn using AWB
(Húy danh chính xác của Lê Trung Tông phải là Lê Ninh (黎寧), từ đời Anh Tông Tuấn hoàng đế Lê Duy Bang (黎維邦) trở đi, húy danh của các vua nhà Lê là con cháu trực hệ của ngài mới có tên đệm là Duy (維))
n (→‎Ảnh hưởng lịch sử: viết hoa tên riêng, replaced: nguyễn → Nguyễn using AWB)
 
==Ảnh hưởng lịch sử==
Hai triều đại quân chủ cuối cùng trong [[lịch sử Việt Nam]] là [[nhà Tây Sơn]] (1778–1802) và [[nhà Nguyễn]] (1802–1945) đều có điểm chung là các triều đại được thiết lập bởi [[:Thể loại:Người Đàng Trong|những người sinh trưởng trên đất Đàng Trong]] ở thế kỷ 18. Nhà Tây Sơn do ba anh em [[Nguyễn Nhạc]], [[Nguyễn Huệ]] và [[Nguyễn Lữ]] sáng lập. Còn nhà nguyễnNguyễn do [[Nguyễn Phúc Ánh]], một hậu duệ trực hệ của các [[chúa Nguyễn]] (1558–1777), sáng lập sau khi đánh bại nhà Tây Sơn. Đây là 2 triều đại có nhiều điểm khác biệt so với các triều đại trước đó của người Việt. Họ về cơ bản lấy đất Đàng Trong làm thủ phủ cai trị mà không phải là [[Thăng Long]] như truyền thống. Họ cũng kiểm soát một lãnh thổ rộng lớn với biên độ phát triển của các vùng miền (về kinh tế, văn hóa, sắc tộc...) lớn hơn bất cứ triều đại nào từng đóng đô ở [[Đàng Ngoài|đất Bắc Hà]]. Một trong những đóng góp lớn nhất của 2 triều đại này với lịch sử dân tộc Việt Nam là đã nối tiếp nhau hoàn thành công cuộc thống nhất và đồng thời [[Nam tiến|mở rộng lãnh thổ đất nước]] sau hàng trăm năm bị chia cắt bởi các cuộc tranh giành quyền lực giữa các thế lực lớn [[Nhà Mạc|Mạc]]-[[Chúa Trịnh|Trịnh]]-[[Chúa Nguyễn|Nguyễn]] kể từ khi [[nhà Lê sơ]] (1428–1527) sụp đổ.
 
Lịch sử hình thành và phát triển của nhiều đô thị trên dải đất miền Nam như [[Huế]] ([[Phú Xuân]]), [[Hội An]], [[Mỹ Tho]], [[Cù lao Phố]] (Nông Nại đại phố), [[Sài Gòn]]-[[Chợ Lớn]]-[[Gia Định]], [[Hà Tiên (tỉnh)|Hà Tiên]]... đều cơ bản bắt nguồn từ thế kỷ 17 trở đi với những cuộc di dân lớn chủ yếu từ các vùng đất thuộc [[xứ Thanh]], [[xứ Nghệ]], [[Quảng Bình]] và cả [[miền Nam Trung Quốc]] sau khi [[nhà Thanh]] diệt [[nhà Minh]] (xem cụ thể ở bài viết về người [[Minh Hương]]). Với một khoảng thời gian trên dưới 200 năm (1600–1800), dải đất Đàng Trong cơ bản có một nhịp độ phát triển kinh tế-xã hội năng động hơn hẳn Đàng Ngoài. Cần nhớ rằng, bên cạnh đô thị truyền thống là kinh đô Thăng Long thì Đàng Ngoài chỉ phát triển được thêm một đô thị [[Phố Hiến]] mang vai trò là đô thị vệ tinh của Thăng Long. Trong khi đó ở Đàng Trong, các chúa Nguyễn nhận biết rõ những ưu và nhược điểm của xứ mình nên dần hình thành tầm nhìn kinh tế năng động hơn hẳn các [[chúa Trịnh]] ở [[Đàng Ngoài]] và cả các vua [[nhà Nguyễn]] sau này. Bởi vậy với tư cách là những nhà cai trị thực quyền trên đất phương Nam (thay vì vua nhà Lê trung hưng), các chúa Nguyễn đã khôn ngoan đón nhận và tận dụng cộng đồng di dân vùng [[Hoa Nam]] (chủ yếu là những [[người Khách Gia]], [[Phúc Kiến]] và [[người Quảng Đông|Quảng Đông]] vốn đặc biệt năng động và thạo nghề kinh doanh) sau biến loạn cuối thời Minh để điều động họ khai phá và phát triển một loạt các đô thị năng động thương mại nối dài từ [[Hội An]] cho đến tận [[Hà Tiên (tỉnh)|Hà Tiên]] ngày nay.