Khác biệt giữa các bản “Bích nham lục”

===Bình xướng về kệ tụng===
 
Tuyết Đậu biết điểm trọng yếu Triệu Châu muốn đá động đến trong khi thị chúng. Vì vậy nên Sư đề cao yếu điểm này với câu: “Chí"Chí đạo không khó." Nếu Sư sau đó bảo “Ngôn"Ngôn ngữ vẫn trình bày đúng”đúng" thì lời này phải được hiểu là Sư chỉ chỉ một góc mà không lưu ý đến ba góc còn lại. Nhưng khi Tuyết Đậu nói tiếp câu tụng “Một"Một nhiều chủng loại, Hai lại chẳng phải hai”hai" thì—trong một ý nghĩa nào đó—Sư đã thông qua ba góc còn lại mà quay về góc thứ nhất.
 
Bọn ngươi hãy nói thử: Trong những trường hợp, dưới những điều kiện nào mà “Ngôn"Ngôn ngữ vẫn trình bày đúng”đúng"? Vì sao mà “Một”"Một" lại có “nhiều"nhiều chủng loại”loại"“Hai”"Hai" lại “chẳng"chẳng phải hai”hai"? Nếu các ngươi không đủ mắt sáng để nhìn thấy thì nên nhắm hướng nào để lần mò? Nhưng, nếu các ngươi thấu đắc hai câu ấy…ấy...
 
Thế nên, cổ nhân mới bảo: “Chắp"Chắp lại thành một mảnh!" Và sau đó, các ngươi sẽ thấy được, cứ y như trước đây, núi là núi, nước là nước, dài là dài, ngắn là ngắn; trời là trời, đất là đất. [Bởi vì “Một"Một nhiều chủng loại."] Có lúc các ngươi lại bảo trời là đất, có lúc bảo đất là trời. Rồi lại bảo núi chẳng phải núi, nước chẳng phải nước. [Bởi vì “Hai"Hai chẳng phải hai."] Ngắn gọn: Làm thế nào đạt được bình ổn? Gió đến thì cây động; sóng dấy khởi thì thuyền được nâng cao; xuân đến đâm chồi; hè phát triển tốt tươi; thu là mùa thâu hoạch và đông là thời tích chứa. [Chính vì vậy mà Tam tổ mới trình bày trong ''Tín tâm minh'', cặp kệ thứ mười:]
 
{|
|
:一種平懷,泯然自盡
|
 
:''Nhất chủng bình hoài, mẫn nhiên tự tận.''
|
 
:Cứ ôm ấp Nhất chủng, thì tự nhiên tự tận
|}
 
Với bốn câu này thì bài tụng của Tuyết Đậu chấm dứt một cách đột ngột.
 
Nhưng Tuyết Đậu còn dư tài. Sư cởi mở những gì được buộc chặt trước đây, chỉ có điều là sau bốn câu kệ đầu “Chí"Chí đạo không khó, ngôn ngữ vẫn trình bày đúng, Một nhiều chủng loại—Hai lại chẳng phải hai”hai" chẳng còn gì nhiều để nói. Mặc dù vậy, Sư vẫn tụng tiếp: “Chân"Chân trời: mặt trời mọc, mặt trăng lặn. Trước hiên: suối lạnh, núi khe sâu”sâu". Chính ngay đây người ta cũng có thể nói: Ngôn ngữ này cũng vẫn trình bày đúng. Mỗi câu kệ ở đây chính là Đạo, mỗi mỗi chữ ở đây là Toàn chân. Đây há không phải là nơi tâm cảnh đều được quên, tất cả đều được chắp lại thành một mảnh hay sao?
 
Sau khi tỏ vẻ khó chịu, nghiêm ngặt ban đầu, Tuyết Đậu đã cởi mở hơn nhiều về sau. Nếu bọn ngươi thấu triệt những lời tụng này thì tự nhiên sẽ nếm được mùi vị tương tự như đề hồ. Nhưng, nếu chưa quên được tình giải tầm thường thì bông hoa đẹp sẽ bị xé tan thành bảy, tám mảnh, và các ngươi quyết định không thông hiểu được những lời nói trên.
 
“Đầu"Đầu lâu hết thức, làm sao biết vui? Trong bộng cây khô rồng đang ngâm, chưa chết hẳn." Tiện lúc, ông ta thêm hai câu này vào bài tụng. [...] Và đó chính là bản công án của cổ nhân có liên can đến Đạo. Tuyết Đậu lôi nó ra, chắp thành một chuỗi với lời tụng “Chí"Chí đạo không khó, chỉ đừng phân biệt chọn lựa”lựa". Nhưng người thời nay chẳng hiểu ý cổ nhân, chỉ nhai đi nhai lại ngôn cú. Cứ như thế thì chẳng khi nào bước đến một chung kết. Người giỏi lắm mới có thể thông suốt chuyện này.
 
Nhìn xem đây: Một vị tăng hỏi Hương Nghiêm: “Thế"Thế nào là Đạo?" Hương Nghiêm đáp: “Rồng"Rồng ngâm nga trong bộng cây khô." Tăng lại hỏi: “Thế"Thế nào là người sống trong Đạo?" Hương Nghiêm đáp: “Một"Một đầu lâu có tròng mắt."
 
Sau, tăng đến Thạch Sương hỏi: “Thế"Thế nào là rồng ngâm nga trong bộng cây khô?" Thạch Sương đáp: “Vẫn"Vẫn còn vui thú." [Tăng hỏi tiếp:] “Thế"Thế nào là một đầu lâu có tròng mắt?" Thạch Sương đáp: “Vẫn"Vẫn còn tình thức."
 
Vị tăng này [... vẫn chưa hài lòng ...] cũng đến Tào Sơn, hỏi: “Thế"Thế nào là rồng ngâm nga trong bộng cây khô?" Tào Sơn đáp: “Huyết"Huyết mạch chưa bị cắt đứt hẳn." [Tăng lại hỏi:] “Thế"Thế nào là một đầu lâu có tròng mắt?" Tào Sơn đáp: “Chưa"Chưa chết hẳn." [Tào Sơn rất thương người, đã trả lời câu hỏi thứ hai khi nghe câu thứ nhất, và trả lời câu hỏi thứ nhất sau khi nghe câu thứ hai. Chân lí nằm chính ngay trong đó, một chân lí mà vị tăng đang hỏi không thể thâm nhập được: “Hai"Hai lại chẳng phải hai”hai". Cứ thế mà hỏi thêm:] “Ai"Ai đã nghe được?" Tào Sơn đáp: “Tận"Tận đại địa mênh mông chưa có ai chẳng từng nghe”nghe". Tăng lại bảo: “Bây"Bây giờ muốn biết: câu ›Rồng ngâm‹ ở trong chương nào?" [Tào Sơn liền đáp:] “Chẳng"Chẳng biết nằm trong chương cú nào. Tất cả những người nghe đều chết cả."
 
Cũng có một bài kệ như sau:
 
<div class="toccolours">
{| valign=top
'''Nguyên văn chữ Hán'''
|
'''Nguyên văn chữ Hán'''<br>
 
:枯木龍吟真見道<br>
:髑髏無識眼初明<br>
:喜識盡時消息盡 <br>
:當人那辨濁中清
|
 
:'''Phiên âm Hán-Việt'''
 
:''Khô mộc long ngâm chân kiến đạo''
:''Hỉ thức tận thời tiêu tức tận''
:''Đương nhân na biện trọc trung thanh.''
|
'''Dịch nghĩa'''<br>
 
:Nghe rồng ngâm trong cây khô: Bạn thật sự thấy Đạo<br>
'''Dịch nghĩa'''
:Đầu lâu chẳng còn nhận thức: Bây giờ mắt mới sáng<br>
 
:Hoan hỉ, nhận thức không còn: Còn gì để nói!<br>
:Nghe rồng ngâm trong cây khô: Bạn thật sự thấy Đạo
:Ai đã được như thế, thử hỏi: Ông ta làm sao biết được<br> sự khác biệt của trong sạch trong vẩn đục?
:Đầu lâu chẳng còn nhận thức: Bây giờ mắt mới sáng
|}
:Hoan hỉ, nhận thức không còn: Còn gì để nói!
:Ai đã được như thế, thử hỏi: Ông ta làm sao biết được sự khác biệt của trong sạch trong vẩn đục?
</div>
 
Có thể nói: Những gì Tuyết Đậu nêu ra đều có chân, có tay đầy đủ. Sư nhất thời gán một lời tụng vào để các ngươi nghe. Mặc dù đó là lời tụng nhưng, nếu cộng tất cả những lời còn lại thì chúng cũng “chẳng"chẳng phải là hai."
 
Cuối cùng, Tuyết Đậu vì người lại tụng thêm: “Khó"Khó, khó thật!" Người ta cũng phải thấu suốt câu “Khó"Khó, khó thật!" này mới thông hiểu được. Làm sao hiểu bây giờ? Bách Trượng nói như sau: “Tất"Tất cả ngữ ngôn, sơn hà đại địa, mỗi mỗi sự vật đều quay trở về chính mình cả." Cũng như thế, tất cả những gì Tuyết Đậu góp nhặt, lựa chọn ở đây, chúng cuối cùng cũng phải xoay trở về chính tự kỉ các ngươi.
 
Thử nói xem: Điểm trọng yếu mà Tuyết Đậu vì người gửi kèm theo nằm ở chỗ nào? “Phân"Phân biệt chọn lựa? Rõ ràng minh bạch? Bạn ơi, anh tự xem lấy!" Sau khi đã đan kết được đám cát đằng và tụng xong, vì sao sư lại bảo thêm: “Bạn"Bạn ơi, anh tự xem lấy”lấy"? Một lời dạy rất hay, các ngươi phải tự xem xét lấy! Tất cả bọn ngươi tại đây, các ngươi chớ nói là không thể hiểu nổi! Ngay cả sơn tăng đây đến nơi ấy cũng trong tình thế tương tự: Ông ta không hiểu nổi.
 
==Tham khảo==
59.677

lần sửa đổi