Khác biệt giữa các bản “Thuồng luồng”

n
Hồi sửa về bản sửa đổi 65207542 của Băng Tỏa (talk): Không nguồn, không bách khoa
Thẻ: Sửa đổi di động Sửa đổi từ trang di động Đã được lùi sửa
n (Hồi sửa về bản sửa đổi 65207542 của Băng Tỏa (talk): Không nguồn, không bách khoa)
Thẻ: Lùi sửa Twinkle
'''Thuồng Luồngluồng''' ({{lang-zh|蒼龍}}) là tên gọi một loài [[thủy quái]] có hình dạng gần giống với loài [[rồng]] nhưng không có 4 chân như loài [[rồng]] trong [[huyền thoại]] [[Á Đông]].
 
==Nguyên tự==
Thuồng Luồngluồng có tên [[Tiếng Trung Quốc|tiếng Trung]]: 蛟; [[Hán Việt]]: '''Giaogiao''' hoặc 蛟龍; [[Hán Việt]]: '''Giaogiao Long Tửlong''' cũng gọi ngắn gọn là 蛟龍 ; [[Hán Việt]]: '''[[Giao Long]]''' hay 蛟子; [[Hán Việt]]: '''Giao Tử''' .<ref>{{chú thích sách|title=Hán Việt từ điển|last=Đào|first=Duy Anh|publisher=Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin|year=2005|page=269}}</ref><ref>{{chú thích sách|first=Chửu|last=Thiều|title=Hán Việt tự điển|publisher=Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin|year=2009|page=726|quote="giao: con thuồng luồng"}}</ref><ref>{{chú thích sách|first=Duy Anh|last=Đào|title=Hán Việt từ điển|publisher=Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin|year=2005|page=268|quote="Ngày xưa gọi con giao là con vật đồng loại với rồng, thường làm cho giữa biển phong ba"}}</ref>.
 
Trong tiếng Anh ta cũng có ''water monster'', lớp ''reptilia''.
 
==Lịch sử==
Thuồng luồng là tên gọi của những loài vật khác nhau tùy từng thời kỳ lịch sử và văn hóa địa phương:
[[Hình:蛟.png|nhỏ|phải|222px|Thương long trong ''[[Thủy kinh chú]]''.]]
===Cá Sấu Tinhsấu===
Thời xưa, Thuồngthuồng Luồngluồng được quan niệm có hình thù như con rắn khổng lồ nhưng có 4 chân, có mào, có lẽ chúng giống loài cá sấu khổng lồ thời cổ đại. Thuyết này không được tin nhận nhiều.
 
Trong tục truyền, ta thường cho Thuồngthuồng Luồngluồng là một giống thủy quái rất dữ tợn. Ở dọc các sông lớn miền Bắc Bộ đời xưa thường có đền thờ Thầnthần Thuồngthuồng Luồngluồng mà sách chép là Giaogiao Thần (tức Thủy Thần Giao Long Tử)thần.
 
Sách Hoài Nam Tử, thiên “Ðạo ứng” chép rằng: “Ðất [[Kinh]] có người tên là Thứ Phi, được bảo kiếm ở đất [[Can Ðội]], khi đi về qua sông Giang ([[Dương Tử]]), đến giữa sông nổi sóng lớn, có hai con [[Giaogiao Long]]long vây lấy thuyền... [[Thứ Phi]] nhảy xuống sông đâm giao, chặt được đầu, người trong thuyền đều sống cả.” Sách Tiền Hán thư, “Vũ Ðế kỷ” chép rằng, vua [[Hán Vũ Ðế]] từ sông [[Tam Dương]] đi thuyền ra sông Dương Tử, tự bắn được con giao long ở giữa sông.
 
Cao Dụ thích chữ Giaogiao Longlong trong sách Hoài Nam Tử nói rằng: “Da nó có từng hột (vẩy dày), người đời cho miệng nó là miệng gươm đao.” Nhan Sư Cổ thích chữ giao long trong Tiền Hán thư, dẫn lời Quách Phác nói rằng: “Con giao hình như con rắn mà có bốn chân, cổ nhỏ... giống lớn to đến mấy ôm, sinh trứng to bằng một hai cái hộc, có thể nuốt người được.”
 
Cứ những sự tình gặp giao long ở sông Dương Tử sách xưa chép đó và cứ hình trạng con giao long theo người xưa mô tả đó thì chúng ta thấy rằng loài giao long sách xưa chép đó chính là loài cá sấu lớn đời xưa có rất nhiều ở sông Dương Tử, mà hiện nay cũng vẫn còn tồn tại là [[cá sấu Dương Tử]].<ref name="vhtt">{{chú thích sách|author1=Ðào Duy Anh|title=Lịch sử cổ đại Việt Nam|date=2005|publisher=Nhà xuất bản. Văn Hóa - Thông tin|location=VN|pages=31,32|url=http://www.gocnhin.net/cgi-bin/viewitem.pl?676|accessdate = ngày 9 tháng 10 năm 2016 |accessdate = ngày 9 tháng 10 năm 2016}}</ref>
 
===RắnRùa Thànhmai Tinhmềm===
 
Loài rắn là một trong những loài vật có tánh linh cao, dễ tu luyện thành tinh nhờ biết hấp thụ linh khí trong trời đất để tu luyện và nhờ khả năng lột xác để tiếp tục sống, loại rắn lại được cho là một trong hai loài vảy giáp (rắn và cá chép) dễ tu luyện thành loài rồng nhất. Loài rắn khi đã tu luyện được một thời gian dài và trải qua độ kiếp (sấm sét đánh vào thân thể nếu vượt qua được mà không chết thì lột xác hóa hình thành một loài khác mạnh mẽ hơn trong con đường tiến hóa của giống loài đó) thì trên đỉnh đầu sẽ mọc ra một chiếc sừng, miệng mọc ra 4 chiếc răng nanh dài như loài [[rồng]], thân hình to lớn hơn và rắn chắc hơn nhiều,... nhưng không có 4 chân như loài [[rồng]]. Lúc bấy giờ, con rắn tinh như vậy được gọi là '''Thuồng luồng'''. Thuyết này được tin nhận rất nhiều.
 
===Rùa Mai Mềm===
Những năm đầu [[thập niên 90]] [[thế kỷ 20]], thuồng luồng được được mô tả là con giải khổng lồ, một loài ba ba cỡ lớn cùng chi rùa mai mềm [[Rafetus]] với [[rùa Hồ Gươm]], rùa Đồng Mô. Chúng tụ tập khá nhiều sinh sống tại các bãi [[sông Hồng]] ở các tỉnh, huyện [[miền Bắc Việt Nam]]:
* Tỉnh [[Phú Thọ]]: xã [[Xuân Quang, Tam Nông]], xã [[Chí Tiên]], đầm Vân Hội, đầm Ao Châu xã [[Hiền Lương, Hạ Hòa]]
 
[[Thế kỷ 21]], do nạn đánh bắt tận diệt (dùng mìn nổ) quá mức thuỷ sản sông Hồng nên những loài rùa khổng lồ trở nên hiếm và tuyệt chủng. Từ đó không ai thấy chúng xuất hiện, vì thế mà những câu chuyện thuồng luồng cũng tạm lắng.
 
==Văn hóa==
Đã từng xảy ra câu chuyện được một nhân chứng kể lại về rùa khổng lồ tấn công ngoạm chặt vào kheo chân con trâu mộng giữa sông Hồng vào một buổi trưa mùa hè năm 1999. Cuộc vật lộn rất khốc liệt, trâu giãy đạp rất mạnh, cố ngoi lên mặt nước kêu rống, còn con rùa khổng lồ thì cứ nghiến chặt vào chân trâu. Mọi người giăng lưới chặn sông ở đoạn gần cầu Phong Châu. Đúng như dự đoán, đến chiều thì xác con trâu trôi đến và mắc lưới. Mọi người buộc thừng vào sừng trâu mộng, rồi dùng thuyền máy kéo về bờ sông thuộc khu 8, xã Xuân Quang. Ai cũng kinh hoàng khi thấy từ bàn chân đến đùi con trâu mộng bị cắn nát bét, rách toạc da, đứt hết cả gân. Răng con rùa khổng lồ này phải sắc như dao và bộ hàm phải khỏe như kìm cộng lực mới có sức mạnh như thế.<ref>{{Chú thích web|tác giả 1=Phạm Ngọc Dương|tiêu đề=Rùa Hồ Gươm có nguồn gốc từ sông Hồng?|url=http://www.vtc.vn/rua-ho-guom-co-nguon-goc-tu-song-hong-d32032.html|website=VTC News|ngày truy cập = ngày 9 tháng 10 năm 2016}}</ref>