Khác biệt giữa bản sửa đổi của “Chính tả tiếng Việt”

Nguồn tự xuất bản
n (clean up)
(Nguồn tự xuất bản)
'''Chính tả tiếng Việt''' là sự chuẩn hóa hình thức [[chữ viết]] của [[ngôn ngữ]] [[tiếng Việt]]. Đây là một hệ thống quy tắc về cách viết các [[âm vị]], [[âm tiết]], [[từ]], cách dùng các [[ký tự]] [[dấu câu]] thể hiện, lối viết hoa.<ref>Mai Ngọc Chừ; Vũ Đức Nghiệu & Hoàng Trọng Phiến, trang 119 – 126.</ref> Trong đó, [[tiếng Việt]] là [[tiếng mẹ đẻ]] của [[người Việt]], [[ngôn ngữ]] [[quốc gia]] tại [[Việt Nam]] với phương châm dùng tiếng nói, chữ viết, giữ gìn bản sắc [[dân tộc (cộng đồng)|dân tộc]], phát huy [[phong tục]], [[tập quán]], [[Phong tục|truyền thống]] và [[văn hóa]] tốt đẹp của mình;<ref group="Ghi chú">Theo khoản 3, Điều 5, Chương I, Hiến pháp Việt Nam năm 2013.</ref> [[chính tả]]<ref group="Ghi chú">Chính tả là một [[từ Hán Việt]], trong đó ''chính'' (正) có nghĩa là đúng, thích hợp và ''tả'' (写) có nghĩa là viết. Chính tả nghĩa là viết đúng, thích hợp. Trong [[tiếng Anh]], chính tả là ''orthography''.</ref> là nguyên tắc điều chỉnh ngôn ngữ mang tính định hướng ở hầu hết các ngôn ngữ trên [[thế giới]].<ref>Coulmas, Florian; Guerini, Federica, trang 454.</ref> Chính tả tiếng Việt hợp thức hóa các nguyên tắc, phương vị khác nhau theo vùng miền, thời gian của [[tiếng Việt]], thống nhất cách viết đáp ứng mục tiêu chính xác.
 
[[Tiếng Việt]] của [[người Việt]] trải qua giai đoạn lịch sử lâu dài, nhiều biến đổi. Xuất phát điểm là ngôn ngữ cơ bản không chữ viết, lần lượt thời kỳ vay mượn [[Từ Hán – Việt|từ Hán Việt]] (詞漢越) để phong phú ngôn ngữ, tạo [[chữ Nôm]] (𡦂喃) để viết [[tiếng Việt]] theo dạng tượng hình và hình thành [[chữ Quốc ngữ]] (sử dụng các [[ký tự Latinh]]), [[hệ chữ viết]] [[De facto|chính thức trên thực tế]] hiện nay của [[tiếng Việt]].<ref>{{Chú thích web|url=https://nghiencuulichsu.com/2016/05/24/nguon-goc-tieng-viet/|tựa đề=Nguồn gốc tiếng Việt|tác giả=Tĩnh Túc|họ=|tên=|ngày=|website=Nghiên cứu lịch sử|url lưu trữ=https://web.archive.org/web/20200822074742/https://nghiencuulichsu.com/2016/05/24/nguon-goc-tieng-viet/|ngày lưu trữ=2020-08-22|url hỏng=yes|ngày truy cập=ngày 22 tháng 8 năm 2020}}</ref> Lịch sử thay đổi, vị trí địa lý cũng thay đổi dẫn tới sự khác biệt nhất định về một số [[từ vựng]], [[âm thanh]] giọng nói theo [[Miền Bắc (Việt Nam)|miền Bắc]], [[Bắc Trung Bộ|miền Trung]], [[Miền Nam (Việt Nam)|miền Nam]]. Trong những thay đổi đó, chính tả tiếng Việt dần dần được xác định ở thời hiện đại.
 
Chính tả tiếng Việt có: chính tả phổ thông – nhóm cơ bản chiếm phần lớn hệ thống chính tả, đưa vào giảng dạy tại tất cả các trường công lập, thuộc quy định bắt buộc đối với chữ viết;<ref>{{Chú thích web|url=http://vinhuni.edu.vn/diem-bao/seo/thong-nhat-quy-dinh-ve-chinh-ta-tieng-viet-hay-quy-dinh-moi-82512|tựa đề=Thống nhất quy định về chính tả tiếng Việt hay quy định mới?|tác giả=|họ=|tên=|ngày=ngày 11 tháng 3 năm 2018|website=Đại học Vinh|url lưu trữ=https://web.archive.org/web/20200822074551/http://vinhuni.edu.vn/diem-bao/seo/thong-nhat-quy-dinh-ve-chinh-ta-tieng-viet-hay-quy-dinh-moi-82512|ngày lưu trữ=2020-08-22|url hỏng=yes|ngày truy cập=ngày 22 tháng 8 năm 2020}}</ref> chính tả theo trường hợp – nhóm chính tả có những cách viết khác nhau nhưng đều được chấp nhận, tuy nhiên khuyến khích theo một hướng chung; chính tả văn bản quy phạm pháp luật – nhóm quy định bởi [[văn bản quy phạm pháp luật]], hình mẫu cho cách viết mang tính đồng nhất, khoa học. Các nhóm này đều mang ảnh hưởng lớn tới [[người Việt]], được thể hiện trong đa số văn bản. Ngoài ra, chính tả tiếng Việt vẫn đang tồn tại các vấn đề tranh luận, chưa nhất quán, cách ghi chép và sử dụng khác nhau trên thực tế; chính tả tiếng Việt đang trong quá trình nghiên cứu, tập trung chuẩn hóa hệ thống toàn quốc.<ref>{{Chú thích web|url=https://tuoitre.vn/chuan-hoa-chinh-ta-tieng-viet-392725.htm|tựa đề=Chuẩn hóa chính tả tiếng Việt|tác giả=Minh Quang|họ=|tên=|ngày=ngày 30 tháng 7 năm 2010|website=Báo Tuổi trẻ|url lưu trữ=https://web.archive.org/web/20200822074421/https://tuoitre.vn/chuan-hoa-chinh-ta-tieng-viet-392725.htm|ngày lưu trữ=2020-08-22|url hỏng=yes|ngày truy cập=ngày 22 tháng 8 năm 2020}}</ref><ref>{{Chú thích web|url=https://nld.com.vn/thoi-su/cap-bach-chuan-hoa-chinh-ta-tieng-viet-20180310212743226.htm|tựa đề=Cấp bách chuẩn hóa chính tả tiếng Việt|tác giả=Yến Anh|họ=|tên=|ngày=ngày 11 tháng 3 năm 2018|website=Người lao động|url lưu trữ=https://web.archive.org/web/20200822074256/https://nld.com.vn/thoi-su/cap-bach-chuan-hoa-chinh-ta-tieng-viet-20180310212743226.htm|ngày lưu trữ=2020-08-22|url hỏng=yes|ngày truy cập=ngày 22 tháng 8 năm 2020}}</ref>