Khác biệt giữa các bản “Sindh”

n
r2.7.3) (Bot: Thêm az:سیند; sửa cách trình bày
n (r2.7.2) (Bot: Thêm za:Saenqdaek)
n (r2.7.3) (Bot: Thêm az:سیند; sửa cách trình bày)
'''Sindh''' (phát âm: sɪnd̪ʱ}, [[tiếng Sindh]]:'''سنڌ''', {{lang-ur|'''سندھ'''}}) là một trong bốn [[Phân cấp hành chính Pakistan|tỉnh]] của [[Pakistan]] và là nơi cư trú truyền thống của [[người Sindh]]. Người dân địa phương cũng thường gọi tỉnh là "Mehran" (مهراڻ; Sông). Người Sindh theo [[Hồi giáo]] là thành phần dân cư lớn nhất trong tỉnh, bên cạnh đó là những nhóm dân tộc, ngôn ngữ và văn hóa khác. Các khu vực lân cận của tỉnh Sindh là [[Balochistan (Pakistan)|Balochistan]] ở phía tây và bắc, [[Punjab (Pakistan)|Punjab]] ở phía bắc, bang [[Gujarat]] và [[Rajasthan]] của [[Ấn Độ]] ở phía đông nam và nam, và [[Biển Ả Rập]] ở phía nam. Ngôn ngữ chính của tính Sindh là [[Tiếng Sindh]].
 
== Tên gọi ==
Tỉnh Sindh và người dân định cư trong vùng đã được gọi tên theo tên cổ của một dòng sông nổi tiếng trong lịch sử loài người, sông Sindhu, nay gọi là [[sông Ấn]] (Indus)]. Trong [[Tiếng Phạn]], ''[[wikt:सिन्धु#Sanskrit|síndhu]] (सिन्धु)'' có nghĩa là "sông, suối", và thường dùng để đề cập tới sông Ấn. [[Người Hy Lạp]] đã xâm chiếm Sindh năm 325 TCN theo sự chỉ đạo của [[Alexandros Đại đế]] và đã đặt lại tên cho sông là ''[[wikt:Ἰνδός#Ancient Greek|Indós]]'', và là nguồn gốc của tên gọi ''Indus'' (Ấn) ngày nay. Khi [[Anh Quốc]] chiếm đoạt Nam Á vào thế kỷ 17, họ mở rộng giới hạn địa lý của từ và đặt tên cho toàn bộ khu vực Nam Á là '''India''' (Ấn Độ)
 
== Địa lý ==
Sindh nằm ở phía rìa tây bắc của [[Nam Á]], có ranh giới với [[Cao nguyên Iran]] ở phía tây. Về mặt địa lý, đây là tỉnh có diện tích lớn thứ ba tại [[Pakistan]], kéo dài khonagr 579 km từ bắc đến nam và 442 km (tối đa) hay 281 km (trung bình) từ đông sang tây, diện tích của tỉnh là {{convert|140915|km2|sqmi|abbr=off}}. Sindh giáp với [[Hoang mạc Thar]] ở phía đông, [[Vùng núi Kirthar]] ở phái tây, và [[Biển Ả Rập]] ở phía nam. Phần trung tâm của tỉnh là vùng đồng bằng phì nhiêu dọc [[sông Ấn]]
 
[[FileTập tin:Karachi downtown.jpeg|thumb|250px|Thủ phủ [[Karachi]]]]
Sindh thuộc vùng [[nhiệt đới]] và [[cận nhiệt]]; khí hậu trở nên rất nóng vào mùa hè và ông hòa hoặc ấm vào mùa đông. Nhiệt độ thường xuyên lên tới {{convert|46|°C|°F|abbr=on|lk=on}} từ tháng 5 đến thang 8, nhiệt độ trung bình thấp nhất vào khoảng {{convert|2|°C|°F|abbr=on}} trong khoảng từ tháng 12 và tháng 1 ở khu vực phía bắc và vùng núi cao. Lượng mưa trung bình khoảng 180 mm, chủ yếu vào tháng 7 và tháng 8. Gió mùa tây nam thường thổi từ giữa tháng 2 cho đến cuối tháng 9, trong khi khối khí mát thổi xuống từ phía bắc trong suốt những tháng mùa đông từ tháng 10 đến tháng 1.
 
Sindh được chia thành 3 vùn khía hậu: Siro (khu vực thượng ;ưu, trung tâm là [[Jacobabad]]), Wicholo (khu vực trung, trung tâm ở [[Hyderabad, Sindh|Hyderabad]]), và Lar (khu vực hạ, trung tâm tại [[Karachi]]). Đường chí tuyến bắc đi qua thượng Sindh, nơi đây không khí thường khô hạn. Nhiệt độ vùng trung Sindh thường thấp hơn ở vùng thượng nhưng cao hơn so với vùng hạ Sindh. Ngày khô nóng và đêm mát là đặc trưng của Sindh trong suốt mùa hè . Nhiệt độ cao nhất của trung Sindh có thể lên tới {{convert|43|-|44|C|F}}. Hạ Sindh có khí hậu ẩm hơn, chịu tác động của gió màu tây nam hổi từ [[Biển Ả Rập]] trong mùa hè và gió mùa đông bắc trong mùa đông, lượng mưa của vùng này thấp hơn vùng trung Sindh. Nhiệt độ cao nhất của Hạ Sindh có thể lên tới khoảng {{convert|35|-|38|C|F}}.
 
== Nhân khẩu ==
Sindh là tỉnh có Chí số phát triển con người đứng thứ hai tại Pakistan với 0,628 điểm.<ref>http://www.spdc.org.pk/pubs/rr/rr73.pdf</ref> Thôgs kê năm 1998 của Pakistan cho thấy dân số của tỉnh là 35 triệu người; dân số năm 2009 của Sindh có thể là 51.337.129 nếu tính theo mức tăng từ 2% đến 2.8% từ thời điểm đó. Dân cư đô thị chủ yếu tập trung tại [[Karachi]], [[Hyderabad, Pakistan|Hyderabad]], [[Sukkur]], [[Mirpurkhas]], [[Nawabshah (quận)|Nawabshah]], [[Umerkot]] và [[Larkana]]. [[Tiếng Sindh]] là ngôn ngữ duy nhât của [[người Sindh]] từ thế kỷ 19. Theo sách thống kê năm 2008 của Pakistan<ref name=yb2008>{{cite web|url= http://www.statpak.gov.pk/depts/fbs/publications/yearbook2008/Population/16-20.pdf|title= Percentage Distribution of Households by Language Usually Spoken and Region/Province, 1998 Census.|work = Pakistan Statistical Year Book 2008|publisher= Federal Bureau of Statistics - Government of Pakistan|accessdate= 15 December 2009}}</ref> [[Tiếng Sindh]] được 59,7% số hộ gia đình tại tỉnh Sind sử dụng; [[Tiếng Urdu]] là 21,1%; [[Tiếng Punjab]] là 7,0%; [[Tiếng Pashtun]] là 4,2%; [[Tiếng Baloch]] là 2,1%; [[Tiếng Saraiki]] là 1.0% và các thứ tiếng khác chiếm 4,9%. Các ngôn ngữ khác bao gồm [[Tiếng Gujarat]], [[Tiếng Memon]], [[Tiếng Kutch]] (cả hai đều là biến thể của tiếng Sindh), [[Tiếng Khowar]].
 
Dân số tỉnh Sind chủ yếu là tín đồ [[Hồi giáo]] (91,32%), tuy nhiên Sindh cũng là nơi sinh sống của gần như toàn bộ (93%) người Pakistan theo [[Ấn Độ giáo]], và chiếm 7,5% dân số toàn tỉnh. Một số lượng lớn người theo Ấn Độ giáo đã di cư đến [[Ấn Độ]] theo sau [[Sự chia cắt Ấn Độ]].
 
=== Hành chính ===
<!-- PLEASE DO NOT INCLUDE/EXCLUDE ANY DISTRICT FROM THIS SECTION UNTIL AND UNLESS VALID SOURCE OR REFERENCE IS PROVIDED -->
[[FileTập tin:Sindh administrative1.png|thumb|300px|23 quận của tỉnh Sindh, Pakistan]]
Có 23 [[Quận của Pakistan|quận]] tại tỉnh Sindh, Pakistan.<ref>{{cite web|url= http://www.sindh.gov.pk/dpt/services/nazims.htm|title= District Nazims of the Province of Sindh}}</ref>
{{Colbegin|3}}
{{Colend}}
 
== Thành phố chính ==
{| class="wikitable" style="width: 70% ; font-size: 85%; border: #999 solid 1px; text-align: lcenter; margin-bottom: 0; margin: 1em auto 1em auto"
! align=center colspan=5 style="background:YellowGreen;"| '''Danh sách các thành phố chính tại Sindh'''
 
! rowspan=11 width:150|
[[FileTập tin:IICROAD.jpg|border|80px]]<br />[[Karachi]]<br />
[[FileTập tin:Kotri, near Hyderabad.jpg|border|80px|Hyderabad]]<br />[[Hyderabad, Sindh|Hyderabad]]<br />
[[FileTập tin:Sukkur Graves.jpg|Lansdowne Bridge|border|80px|Sukkur]]<br />[[Sukkur, Sindh|Sukkur]]<br />
|-
| align=center style="background:YellowGreen;" | 1 ||align=left | '''[[Karachi]]''' ||align=left | [[Karachi]] || 13.052.000
{{Colend}}
 
== Kinh tế ==
Sindh tỉnh có nền kinh tế lớn thứ hai tại Pakistan. Về mặt lịch sử, đóng góp của tỉnh Sindh cho GDP Pakistan là khoảng từ 30% đến 32,7%. Đóng góp của tỉnh trong lĩnh vực dịch vụ là từ 21% đến 27,8% và trong lĩnh vực nông nghiệp là từ 21,4% đến 27,7%. Với khả năng làm việc với hiệu suất cao, lĩnh vực tốt nhất của tỉnh là chế tạo, trong linh vực này đóng góp của tỉnh đã tăng từ 36,7% lên 46,5%.<ref>{{cite web|url= http://www.spdc.org.pk/pubs/nps/nps5.pdf|title= Provincial Accounts of Pakistan: Methodology and Estimates 1973-2000}}</ref> Từ năm 1972, tổng GDP của tỉnh Sindh đã tăng 3,6 lần.<ref>http://siteresources.worldbank.org/PAKISTANEXTN/Resources/293051-1241610364594/6097548-1257441952102/balochistaneconomicreportvol2.pdf</ref>
 
Với thế mạnh là nằm ở ben biển, Sindh là một trung tâm chính của hoạt động kinh tế tại Pakistan và có một nền kinh tế đa dạng, từ công nghiệp nặng và trung tâm tài chính trong và xung quanh Karachi đến một cơ sở nông nghiệp lớn dọc theo [[sông Ấn]]. Ngành chế tạo bao gồm chế tạo máy, xi măng, nhựa, và các hàng hoá khác. Sindh là tỉnh sản xuất khí đốt tự nhiên lớn nhất của Pakistan. Nông nghiệp rất quan trọng tại Sindh với các nông sản chính là [[bông]], [[lúa gạo]], [[lúa mì]], [[mía đường]], [[chuối]] và [[xoài]]. Sindh cũng là tỉnh giàu tài nguyên thiên nhiên như dầu khí và than đá.
 
== Giáo dục ==
{|class="wikitable"
|-
 
 
== Chú thích ==
{{Reflist}}
 
== Đọc thêm ==
*{{cite book|title=The Sindh Story|first=Kewal Ram|last=Malkani|authorlink=K. R. Malkani|publisher=Allied Publishers Pvt. Ltd.|year=1984}}
 
== Liên kết ngoài ==
{{Sister project links}}
*[http://www.sindh.gov.pk Government of Sindh]
 
[[ar:السند (إقليم)]]
[[az:سیند]]
[[id:Sindh]]
[[ms:Sindh]]
166.376

lần sửa đổi