Mở trình đơn chính
Ali Baba trong hang động chứa châu báu

Ali Baba và bốn mươi tên cướp là một trong những truyện đặc sắc nhất trong bộ truyện Nghìn lẻ một đêm của Ba Tư.

Nhân vậtSửa đổi

ChínhSửa đổi

  • Ali Baba (thường được viết Alibaba): một chàng trai nghèo làm nghề đốn củi.
  • Morgiana: người hầu của Ali Baba, người đã giúp Ali Baba thoát khỏi tướng cướp.
  • Kasim: anh trai của Ali Baba, tham lam, giàu có.
  • 40 tên cướp

PhụSửa đổi

  • Ông thợ giày
  • Vợ Kasim

Tóm tắt nội dungSửa đổi

Ali Baba là một tiều phu nghèo, chăm chỉ và không tham lam, người anh trai tên là Kasim. Một hôm, tình cờ chàng phát hiện ra một cái hang bí mật chứa đầy kho báu quý giá của một băng cướp, với câu thần chú để mở và đóng cửa hang là: "Vừng ơi! Mở ra!" và "Vừng ơi! Đóng lại". Nhờ số của cải lấy từ hang bí mật về, chàng trở nên giàu có. Kasim được em mình kể lại tất cả sự việc liền nổi lòng tham, tự đi đến hang một mình mà không cần Ali Baba giúp đỡ. Vì choáng ngợp trước vàng bạc, của cải được phơi bày ra trước mắt mà Kasim đã quên mất câu thần chú mở cửa hang để đi về, do đó, bị băng cướp giết chết thành sáu mảnh[1]. Việc khâm liệm Kasim được Morgiana (người được vợ chồng Ali Baba đem về nuôi từ bé và được coi như con đẻ[2]) khéo léo thu xếp như với một cái chết bình thường để không ai nghi ngờ gì. Về phần băng cướp, sau khi biết hang bí mật đã bị lộ, tên tướng cướp lần lượt cử người ráo riết truy tìm cho bằng được tung tích của kẻ đã khám phá ra bí mật này. Nhờ mưu trí của Morgiana nên bọn cướp lần lượt bị tiêu diệt cho đến tên cuối cùng. Ali Baba tổ chức đám cưới cho con trai mình với Morgiana và từ đó cả gia đình họ sống rất hạnh phúc.

Bài họcSửa đổi

Ali Baba và Morgiana là những nhân vật tiêu biểu cho lòng trung hậu, trí thông minh, tinh thần dũng cảm của nhân dân lao động Ả Rập thời xưa. Họ đã chiến thắng các thế lực hung hãn một cách tài tình, xứng đáng được hưởng hạnh phúc trong cuộc đời[cần dẫn nguồn].

Thần chúSửa đổi

Trong văn hoáSửa đổi

Bài hát Senor Alibaba của nhóm nhạc Los Garcia (sáng tác 1985) đã được nhạc sĩ Lê Quốc Thắng (hoặc có nguồn cho là Lê Hựu Hà) phổ lời Việt.

Bản của Lê Hựu Hà sáng tác dành cho Nhã Phương (ca sĩ) Nhã Phương]] và người thể hiện thành công nhất là Nghệ sĩ ưu tú Hồng Kỳ:

“Xưa kia kinh đô Bát-đa có một chàng trai đáng yêu gọi tên: Alibaba

Anh ta luôn luôn vui tươi với mọi người nên khắp nơi đều thương. Alibaba

Một hôm anh đi ngang qua khu rừng hoang vắng bỗng anh lặng nghe. Alibaba

Xa xa ngay bên hang sâu một đoàn người vác súng gươm hò reo. Alibaba

Lòng đoán chắc kẻ bất lương, chàng trai thấy chúng đi vào hang động

Cùng với những chiếc túi da nặng trĩu vác trên đôi vai trần

Thì ra là thế, kia là quân trộm cướp,

Bọn chúng cất dấu dưới hang sâu bạc vàng mới đi ra

Nào ai ngờ đến nơi ở đồng hoang ruộng vắng

Là chốn ẩn nấp náu nương của quân bất lương từ lâu

Chàng trai chờ đến khi màn đêm dần xuống

Bọn chúng hấp tấp kéo nhau rời hang sâu để ra đi

Chàng nghe kêu: Vừng Shara hỡi cửa hang thần mau đóng ngay

Nhưng chắc chúng cũng đuổi theo kịp rồi.

Sau khi quân gian ra đi anh chàng Ali tiến ngay cửa hang. Alibaba

Anh ta hô to: Shara hang thần hãy mau mở ra. Alibaba

Để anh đốt cháy đuốc sáng soi đường đưa anh tiến chân vào trong. Alibaba

Ô kia bao nhiêu kim cương ngọc ngà châu báu khắp nơi bày ra. Alibaba

Từ đó khắp xứ Bát-đa chàng trai trở nên một người sang giàu

Và với những của báu kia chàng chia hết cho bao dân nghèo

Sau khi nghe tin bao nhiêu kho tàng nằm trong đáy hang về tay Alibaba

Quân gian xưa kia âm mưu trèo tường đến cướp trốn trong thùng to. Alibaba

Hôm sau Alibaba được một thương gia biếu cho rượu nho Alibaba

Ông ta cho mang vô sân đây nhà ali 40 thùng to. Alibaba

Bọn cướp chúng có biết đâu chàng trai vốn sinh nghi từ lâu rồi

Vì thế chẳng chút đắn đo, chàng quẳng xuống biển sâu đang chờ

Bạn ơi hãy đến, xem và nghe họ hát

Giàu có nhất thế gian không ai như Alibaba

Bạn ơi hãy đến, xem và nghe họ hát

Hạnh phúc nhất xứ Bát đa không ai như Alibaba

Nào ta cùng đến, xem và nghe họ hát

Thật hạnh phúc biết mấy khi ta được như alibaba

Ngày hôm nay thành Bát Đa khắp nơi đều hò reo hát ca và kể cho nhau truyện alibaba

Sau khi nghe tin bao nhiêu kho tàng nằm trong đáy hang về tay. Alibaba.

Bạn ơi hãy đến, xem và nghe họ hát

Giàu có nhất thế gian không ai như Alibaba

Bạn ơi hãy đến, xem và nghe họ hát

Hạnh phúc nhất xứ Bát đa không ai như Alibaba

Nào ta cùng đến, xem và nghe họ hát

Thật hạnh phúc biết mấy khi ta được như Alibaba

Ngày hôm nay thành Bát Đa khắp nơi đều hò reo hát ca và kể cho nhau truyện Alibaba.”

Một dị bản khác của nhạc sĩ Lê Quốc Thấng sáng tác cho thiếu nhi, do Đội ca Nhà thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh thể hiện, nằm trong album ca nhạc thiếu nhi Vòng tay thân ái do Hãng phim Phương Nam thực hiện năm 197. Cho đến năm 2003, Xuân Mai mới là người thể hiện thành công thông qua các liveshow Con cò bé bé của cô:

“Khi xưa Alibaba như vầng trăng sáng chiếu trên trần gian Alibaba

Hôm nay Alibaba như chàng dũng sĩ hát vang lời ca Alibaba

Khi xưa Alibaba như vầng trăng sáng chiếu trên trần gian Alibaba

Hôm nay Alibaba như chàng dũng sĩ hát vang lời ca Alibaba.

Chuyện xưa đã kể rất hay

Vầng trăng sáng ước mơ một đêm về

Để xoá hết những bóng mây mù che khuất ánh trăng êm đẹp.


[Điệp khúc:]

Nào ta cùng hát vang và theo điệu trống

Chuyện xưa cho em khúc ca với bao lời ca ngọt ngào

Vầng trăng rực sáng soi trần gian đẹp thay

Chàng dũng sĩ đáng yêu mang niềm vui đến cho mọi người.

Nào ta cùng hát vang và theo điệu trống

Và hãy nói với tinh thần rằng dũng sĩ Alibaba

Tìm mùa xuân bằng khúc hát vui tươi,đẹp bao ước mơ.

Mang đến cho đời niềm vui cõi trần.”

Tên Ali Baba trong chiến tranh IraqSửa đổi

  • Cái tên "Ali Baba" thường được sử dụng thành từ lóng trong quân đội Hoa Kỳ và quân đội Iraq để diễn tả những kẻ ăn trộm và cướp phá.[1] Lính Anh cũng hay gọi người dân Iraq là "Ali Baba".[2] Sau khi Hoa Kỳ thành công lật đổ chính phủ độc tài của Iraq vào năm 2003, cái tên "Ali Baba" đã trở thành tên gọi của những người khởi nghĩa chống lại quân đội Hoa Kỳ. Cái tên này có thể ví với tên Charlie để nói tới Việt Cộng trong chiến tranh Việt Nam.[3]
  • Cái tên "Ali Baba" còn được người Iraq sử dụng để gọi những người ngoại quốc cướp bóc.[4] Các nhà báo trong giới tiếng Anh đã nhầm lẫn từ "Ali Baba" là từ lóng bản địa.[5]

Xem thêmSửa đổi

Ghi chúSửa đổi

  1. ^ Vasagar, Jeevan. Court martial hears of drowned Iraqi's final moments. Retrieved on 2007-04-18.
  2. ^ Richard Norton-Taylor Guardian ngày 21 tháng 9 năm 2009
  3. ^ Fumento, Michael. Back to Falluja: The Iraqi Army versus the Keystone Kops insurgency. Retrieved on 2007-04-18.
  4. ^ Levin, Jerry. Will The Real Ali Baba Please Stand Up Retrieved on 2007-04-18.
  5. ^ Human Rights Watch. The Security situation immediately after the fall of Basra. Retrieved on 2007-04-18.
Lỗi chú thích: Thẻ <ref> có tên “tt” được định nghĩa trong <references> không được đoạn văn bản trên sử dụng.
  1. ^ Có bản nói là bốn mảnh: đầu, mình, hai tay, hai chân
  2. ^ Có bản nói là tớ gái

Liên kết ngoàiSửa đổi