Thuật ngữ bespoke (/bəˈspk/) là một dạng tính từ mô tả cho một loại hàng hóa thương mại được chế tác cho một khách hàng theo phù hợp với phong tục, thị hiếu của cá nhân sử dụng với số lượng đặc biệt hạn chế và bao hàm sự độc quyền.[1][2]

Nguồn gốcSửa đổi

Theo từ điển Collins trích dẫn, cuối thế kỉ 16 Bespoke mang ý nghĩa động từ, một thì quá khứ đơn và quá khứ phân từ của tiếng Anh “be-, speak” có nghĩa “phát ngôn cho cái gì đó” và do đó nó được sử dụng để mô tả phù hợp cho quần áo.[3]
Thuật ngữ cũng bao hàm tính từ "bespoken" nghĩa là "thương lượng, đặt hàng, ủy thác" và được trích dẫn đầu tiên từ năm 1607.

Lịch sửSửa đổi

Thuật ngữ Bespoke được biết đến nhiều nhất với mối quan hệ hàng thế kỷ với những bộ com-lê được may đo riêng cho nam giới lần đầu tiên tại phố Savile Row.

Năm 1689, Ede & Ravenscroft là nhà may đầu tiên được thành lập bởi gia đình Shudall. Với tư cách là nhà sản xuất áo choàng cho vua từ thời Vua George Đệ tam đến thời Nữ vương Elizabeth II. Nó phát triển mạnh mẽ cho đến ngày nay là công ty may mặc thuộc sở hữu gia đình lâu đời nhất ở Anh, nếu không phải là thế giới.[4]
Thuật ngữ Bespoke cũng áp dụng cho những đôi giày bởi John Lobb được sản xuất giữa những năm 1800.[5]
Trước đó khoảng thế kỷ 19, hầu hết bộ trang phục bespoke được cắt bởi một thợ may và được thực hiện bởi các thợ thủ công cá nhân có tay nghề cao.

Với sự ra đời của quần áo may sẵn và công nghiệp hóa thời trang, bespoke phần lớn bị hạn chế ở đầu ra trên thị trường, và hiện nay giá của một bộ bespoke thường rất đắt kể đến là ở các nước phát triển.

Phân loại theo thuật ngữSửa đổi

Danh mục sử dụng bao gồm:

  • Bespoke tailoring: Quần áo được làm riêng cho khách hàng và bộ đồ đã hoàn thành sẽ mất tối thiểu 50 giờ làm việc bằng tay và yêu cầu một loạt các phụ kiện.[6]
  • Bespoke Giày: Mẫu được sản xuất để phù hợp theo thông số của khách hàng.
  • Bespoke Đồng hồ
  • Bespoke Súng trường: cửa hàng sản xuất súng trường săn bắn James Purdey & Sons tại Anh năm 1798 [7]

Tranh cãiSửa đổi

Tại Anh, Hiệp hội Bespoke Savile Row có những kiến nghị cho những công ty may đo sử dụng thuật ngữ Bespoke, nhưng những yêu cầu không được thực hiện bởi một số nhà sản xuất.[8][9]

Theo tờ báo Newsweek mô tả thuật ngữ này đã bị bóp méo một cách khủng khiếp, bị lạm dụng và nói cách khác là gần như không ý nghĩa, nói rằng bất cứ điều gì bây giờ cũng có thể được gắn nhãn Bespoke.[8]

Năm 2016, Một bài báo của New York Times đã quan sát mô tả một video bởi đạo diễn Paul Riccio và châm biếm về lạm dụng thuật ngữ bespoke sau:[10]

Chữ B - Bespoke từ lâu đã trở thành một mồi nhử thương hiệu phổ biến được sử dụng bởi các công ty thiết kế nội thất, xe hơi, nhà xuất bản, bác sĩ phẫu thuật, rượu vang, cocktail bespoke, phần mềm bespoke, nước hoa bespoke, kỳ nghỉ bespoke, cửa hàng cắt tóc bespoke, kế hoạch bảo hiểm bespoke, yoga bespoke, thậm chí cấy ghép y tế.[10]

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ “Bespeak”. The Oxford English Dictionary (ấn bản 1) (Oxford University Press). 1909. 
  2. ^ “Bespoken”. The Oxford English Dictionary (ấn bản 1) (Oxford University Press). 1909. 
  3. ^ History About Bespoke, truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2020 
  4. ^ The Times ngày 4 tháng 6 năm 2011 (Magazine p 63)
  5. ^ htm “John Lobb - Purveyor of expertly crafted footwear for men and women since 1866”. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2020. 
  6. ^ Hiệp hội các thành viên, Savile Row Bespoke Association, truy cập ngày 22 tháng 3 năm 2020 
  7. ^ “Cửa hàng James Purdey & Sons”. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2020. 
  8. ^ a ă “Ý NGHĨA KHÓ NẮM BẮT CỦA 'BESPOKE”. NICK FOULKES trên NEWSWEEK. Ngày 30 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2020. 
  9. ^ Quinion, Michael (ngày 13 tháng 9 năm 2008), “Advertising Standards Authority (ASA)”, World Wide Words, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2020 
  10. ^ a ă Jim Farber (ngày 8 tháng 8 năm 2016). “Bespoke This, Bespoke That. Enough Already”. The New York Times. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2020.