Mở trình đơn chính

Bài viết này miêu tả lịch sử phát triển của các tỉnh Triều Tiên (Do; hangul: 도; hanja: 道).

Tỉnh (Do) từng là phân cấp hành chính chính của Triều Tiên vào giữa Triều đại Goryeo trước thế kỷ 11, và tiền nhiệm của phân chia cấp tỉnh (Ju và Mok) của niên đại Silla thống nhất, cuối thế kỷ thứ 7.

Tóm tắt lịch sửSửa đổi

Trong suốt thời Silla thống nhất (668–935 sau CN), Triều Tiên được chia thành 9 Ju (주; ), một từ cổ của "tỉnh" dùng cho cả tỉnh của vương quốc cũng như tỉnh lỵ.

Sau Goryeo đánh bại SillaHậu Bách Tế năm 935 và 936, vương quốc mới "được chia thành một huyện của hoàng gia (Ginae; 기내; 畿內) và 12 huyện hành chính (Mok; 목; )" (Nahm 1988), đã sớm chia lại thành 10 tỉnh (Do). Năm 1009 quốc gia này phân chia lại thêm lần nữa, một khu hoàng gia và 5 tỉnh (Do) và hai huyện biên giới (Gye; 계; ?).

Sau để tăng quyền lực cũng như bộ mặt của Triều đại Joseon năm 1392, quốc gia này thành 8 tỉnh (Do) năm 1413. Ngày nay gọi là Triều Tiên bát đạo (Paldo). Năm 1895, theo Cải cách Gabo, quốc gia được chia thành 23 huyện (Bu; 부; ), một năm sau đó thay thành 13 tỉnh.

13 tỉnh năm 1896 bao gồm 3 trong 8 tỉnh ban đầu và 5 tỉnh ban đầu được chia thành nửa bắc và nam (Bukdo (북도; 北道) và Namdo (남도; 南道)). 13 tỉnh này không thay đổi trong suốt thời thuộc địa.

Với sự giải phóng của Triều Tiên năm 1945, bán đảo Triều Tiên được chia thành Bắc Triều Tiên - Nam Hàn Quốc theo uỷ thác của Liên Xô và Mỹ, ranh giới phân chia nằm ở Vĩ tuyến 38. Theo kết quả đó ba tỉnh —Hwanghae, Gyeonggi, và Gangwon (Kangwŏn)—được chia thành Bắc Triều Tiên - Nam Hàn Quốc như ngày nay

Các thành phố đặc biệt của SeoulP'yŏngyang được hình thành vào năm 1946. Trong khoảng từ năm 1946 đến 1954, 5 tỉnh mới được thành lập: Jeju ở Hàn Quốc; Hwanghae BắcHwanghae Nam, Chagang, và Ryanggang ở Triều Tiên

Các tỉnh của Silla thống nhấtSửa đổi

Năm 660, vương quốc phía đông nam của Silla chinh phục Baekje ở Tây Nam, và năm 668, Silla chinh phục Goguryeoở phía bắc với sự trợ giúp của nhà Đường của Trung Quốc. Đây là lần đầu tiên hầu hết các bán đảo của Triều Tiên được cai trị bởi một thế lực duy nhất. Ranh giới phía bắc của Silla chạy giữa nam Goguryeo, từ sông Taedong (chảy qua P'yŏngyang) ở Tây Wŏnsan ngày nay là Kangwon ở phía đông.

Thủ phủ của đất nước là Geumseong (Gyeongju ngày nay), và tiểu thủ đô đặt tại (Gimhae), Namwon-gyeong, Seowon-gyeong (Cheongju), Jungwon-gyeong (Chungju), và Bugwon-gyeong (Wonju).

Cựu vương quốc Tỉnh Hangul Hanja Thủ đô Thời hiện đại
Silla Yangju 양주 良州 Yangju Đông Gyeongsang
Gangju 강주 康州 Gangju Tây Nam Gyeongsang
Sangju 상주 尙州 Sangju Tây Bắc Gyeongsang
Bách Tế Muju 무주 武州 Muju Nam Jeolla
Jeonju 전주 全州 Jeonju Bắc Jeolla
Ungju 웅주 熊州 Gongju Nam Chungcheong
Goguryeo Hanju 한주 漢州 Hanju (Seoul) Bắc Chungcheong, Gyeonggi, Hwanghae
Sakju 삭주 朔州 Sakju Western Gangwon
Myeongju 명주 溟州 Myeongju Đông Gangwon

Tham khảoSửa đổi

  • Nahm, Andrew C. (1988). Korea: Tradition and Transformation - A History of the Korean People. Elizabeth, NJ: Hollym International.

Liên kết ngoàiSửa đổi