Mở trình đơn chính

Giải Man Booker (tiếng Anh: Man Booker Prize), tên đầy đủ là Giải thưởng văn học Man Booker (Man Booker Prize for Fiction), đôi khi còn được gọi tắt là Giải Booker (Booker Prize) là một giải thưởng văn học được trao hàng năm cho một tiểu thuyết dài được coi là hay nhất được viết bằng tiếng Anh và có tác giả là công dân quốc gia thuộc Khối Thịnh vượng chung Anh hay công dân Cộng hòa Ireland.

Giải Man Booker
Manbookerprize.jpg
Trao choTiểu thuyết tiếng Anh dài hay nhất
Địa điểmCommonwealth of Nations hoặc Ireland
Được trao bởiMan Group
Lần đầu tiên1968
Trang chủhttp://www.themanbookerprize.com/

Lịch sửSửa đổi

Giải thưởng có tên ban đầu là Giải Booker-McConnell (Booker-McConnell Prize), lấy theo tên Booker-McConnell - công ty tài trợ cho giải thưởng từ khi nó ra đời năm 1968. Từ năm 2002, cùng với việc quyền quản lý giải thưởng thuộc về Quỹ Giải Booker (Booker Prize Foundation), tên chính thức của giải thưởng cũng được chuyển thành Giải Man Booker, trong đó Man là tên của Man Group, công ty tài trợ mới của giải. Ban đầu giá trị giải thưởng mỗi năm là 21.000 bảng Anh, sau được tăng lên 50.000 bảng kể từ năm 2002.

Năm 1993, từ 25 tác phẩm giành giải Booker đầu tiên, ban giám khảo đã chọn tiểu thuyết Midnight's Children của nhà văn Salman Rushdie (giải Booker 1981) là tiểu thuyết hay nhất trong 25 năm của giải Booker, tác phẩm này được trao Giải Booker of Bookers (Booker of Bookers Prize). Năm 2008 một giải thưởng tương tự được trao cho tác phẩm hay nhất trong 40 năm của giải Booker, giải lần này có tên Booker hay nhất (The Best of the Booker)[1]Midnight's Children của Salman Rushdie một lần nữa lại là tác phẩm chiến thắng[2].

Từ năm 2005, Quỹ Giải Booker cũng thành lập Giải Man Booker quốc tế để mở rộng diện tác giả ra toàn thế giới.

Quá trình xét giảiSửa đổi

Quá trình lựa chọn danh sách rút gọn (shortlist) và tác phẩm hay nhất cho Giải Booker được thực hiện bởi ban cố vấn gồm một nhà văn, hai nhà biên tập, một nhà quản lý văn học, một nhà kinh doanh sách, một nhà quản lý thư viện và một chủ tịch (do Quỹ Giải Booker lựa chọn). Ban cố vấn này sẽ chọn ra một ban giám khảo gồm 5 người bao gồm các nhà phê bình, nhà văn, học giả có tiếng, ban giám khảo sẽ chịu trách nhiệm chọn ra cuốn sách giành Giải Booker năm đó. Thành phần ban giám khảo Giải Booker thay đổi theo từng năm.

Trong 35 năm đầu tiên, chỉ có 5 năm là danh sách tác phẩm rút gọn có ít hơn 6 tiểu thuyết và 2 năm (1980, 1981) danh sách này có 7 tiểu thuyết. Tổng cộng đã có 201 tác phẩm của 134 tác giả từng lọt vào danh sách rút gọn trong 35 năm Giải Booker. Có 19 tác giả từng có 2 tác phẩm lọt vào danh sách rút gọn, trong đó duy nhất có J. M. Coetzee từng chiến thắng trong cả hai lần. Các nhà văn có quốc tịch Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland là những người giành nhiều Giải Booker nhất, 24 giải, tiếp đó là các nhà văn quốc tịch Úc (6 giải) và Cộng hòa Ireland (4 giải).

Tác phẩm giành giải BookerSửa đổi

Năm Tác giả Quốc gia Tác phẩm
1969 P. H. Newby   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Something to Answer For
1970 Bernice Rubens   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Elected Member
1971 V. S. Naipaul   Trinidad và Tobago/  Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland In a Free State
1972 John Berger   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland G.
1973 J. G. Farrell   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Siege of Krishnapur
1974 Nadine Gordimer
Stanley Middleton
  Nam Phi
  Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland
The Conservationist
Holiday
1975 Ruth Prawer Jhabvala   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland/  Đức Heat and Dust
1976 David Storey   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Saville
1977 Paul Scott   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Staying On
1978 Iris Murdoch   Ireland/  Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Sea, the Sea
1979 Penelope Fitzgerald   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Offshore
1980 William Golding   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Rites of Passage
1981 Salman Rushdie   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland/  Ấn Độ Midnight's Children
1982 Thomas Keneally   Úc Schindler's Ark
1983 J. M. Coetzee   Nam Phi/  Úc Life & Times of Michael K

(Cuộc Đời và Thời Đại của Michael K)

1984 Anita Brookner   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Hotel du Lac
1985 Keri Hulme   New Zealand the bone people
1986 Kingsley Amis   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Old Devils
1987 Penelope Lively   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Moon Tiger
1988 Peter Carey   Úc Oscar and Lucinda
1989 Kazuo Ishiguro   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland/  Nhật Bản The Remains of the Day
1990 A. S. Byatt   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Possession: A Romance
1991 Ben Okri   Nigeria The Famished Road

(Con Đường Đói Khổ)

1992 Michael Ondaatje
Barry Unsworth
  Sri Lanka/  Canada
  Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland
The English Patient
Sacred Hunger

(Bệnh Nhân Người Anh)

1993 Roddy Doyle   Ireland Paddy Clarke Ha Ha Ha
1994 James Kelman   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland How Late It Was, How Late
1995 Pat Barker   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Ghost Road
1996 Graham Swift   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Last Orders
1997 Arundhati Roy   Ấn Độ The God of Small Things
1998 Ian McEwan   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Amsterdam
1999 J. M. Coetzee   Nam Phi/  Úc Disgrace
2000 Margaret Atwood   Canada The Blind Assassin
2001 Peter Carey   Úc True History of the Kelly Gang
2002 Yann Martel   Canada Cuộc đời của Pi
(Life of Pi)
2003 DBC Pierre   Úc/  México Vernon God Little
2004 Alan Hollinghurst   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Line of Beauty
2005 John Banville   Ireland Biển
(The Sea)
2006 Kiran Desai   Ấn Độ The Inheritance of Loss

(Di Sản Của Mất Mát)

2007 Anne Enright   Ireland The Gathering

(Họp Mặt)

2008 Aravind Adiga   Ấn Độ The White Tiger

Cọp Trắng (Nhà xuất bản Trẻ và DT BOOKS ấn hành).

2009 Hilary Mantel   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Wolf Hall
2010 Howard Jacobson   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Finkler Question
2011 Julian Barnes   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland The Sense of an Ending

(Nghe Mùi Kết Thúc)

2012 Hilary Mantel   Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland Bring Up the Bodies
2013 Eleanor Catton   New Zealand The Luminaries

Xem thêmSửa đổi

Tham khảoSửa đổi

Liên kết ngoàiSửa đổi