Giải phóng miền Nam (bài hát)

Quốc ca của Nam Việt Nam tại 1975-1976.

Giải phóng miền Nam được sáng tác vào năm 1961 bởi nhạc sĩ Lưu Hữu Phước (có bút hiệu khác là Huỳnh Minh Siêng), là bài hát chính thức của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam (1961 – 1976), và đồng thời là quốc ca của nước Cộng hòa Miền Nam Việt Nam (1969 – 1976).

Giải phóng miền Nam
Giải phóng miền Nam, sheet music.jpg
Bản nhạc bài hát "Giải phóng miền Nam"

Quốc ca của  Cộng hòa Miền Nam Việt Nam
LờiLưu Hữu Phước, tháng 7/1969[1]
NhạcLưu Hữu Phước, tháng 7/1969[1]
Được chấp nhận1975
Cho đến1976
Quốc ca trướcTiếng gọi công dân
Quốc ca sauTiến quân ca
Đoạn nhạc mẫu

Lịch sửSửa đổi

Ngày 20 tháng 12 năm 1960, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam ra đời và theo trên thực tế – tổ chức cần phải có một bài ca chính thức. Đến ngày 20 tháng 7 năm 1961, Hội Văn nghệ Giải phóng miền Nam Việt Nam được thành lập do Trần Hữu Trang làm chủ tịch. Hội đã giao cho ba nhạc sĩ Lưu Hữu Phước, Mai Văn Bộ, Huỳnh Văn Tiểng sáng tác tập thể một bài hát làm bài ca chính thức của Mặt trận. Mai Văn Bộ và Huỳnh Văn Tiểng đã phác thảo xong ca từ của bài hát trong vòng một tuần, còn Lưu Hữu Phước được phân công viết phần nhạc. Thế là giữa miền Nam bão lửa, được sự phân công của cách mạng, bộ ba Lưu Hữu Phước, Huỳnh Văn Tiểng và Mai Văn Bộ đã bắt tay xúm lại và chỉ một tuần sau, ca khúc Giải phóng miền Nam ra đời.

Khi nghe cả ba nhạc sĩ hát bài Giải phóng miền Nam lần đầu để duyệt, ông Phạm Hùng, khi đó là cán bộ cấp cao của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam đã đứng lên nói to: "Được rồi, hay lắm! Vùng lên nhân dân miền Nam anh hùng! Vùng lên! Xông pha vượt qua bão bùng! Vận nước đã đến rồi... Hay hết sức! Hoan nghênh và cảm ơn các đồng chí".

Sau đó bài Giải phóng miền Nam được mang tên chung của 3 người là Huỳnh Minh Siêng. Theo lời kể của nhạc sĩ Lưu Hữu Phước thì ban đầu để tên ghép là Huỳnh Minh Liêng (từ chữ cái đầu trong họ của 3 ông). Chữ Liêng được cố tình viết sai chính tả là L-i-ê-n-g (các từ liền với nhau bằng gạch nối) để mang tính dân gian và tránh trùng tên của nhân sĩ Đặng Thúc Liêng. Nhưng khi đưa lên báo Nhân dân thì do tam sao thất bản (chữ L viết tay hoa bị nhầm thành S), nên đã in thành Siêng. Thực chất, để bí mật, nhóm bộ ba này đã đặt tên tác giả là: "Huỳnh Minh Liêng"; nhưng do sắp chữ khi in, người sắp chữ đã nhầm chữ L thành chữ S, và về sau thì nhóm bộ ba này, chủ yếu là Lưu Hữu Phước, cũng không muốn sửa nữa vì từ Siêng cũng có cái hay của nó là siêng năng. Huỳnh Minh Siêng – tác giả bài hát Giải phóng miền Nam được đặt tên tác giả là vậy.

Từ đây, bài hát nhanh chóng được phổ biến rộng rãi qua sóng phát thanh của Đài Phát thanh Giải phóng miền Nam và các đoàn văn công quân Giải phóng.

Nhận xét, phân tíchSửa đổi

Tác phẩm thuộc thể loại chính ca có tầm tư tưởng lớn và giá trị nghệ thuật cao, lời ca và nhạc như tiếng gọi quyết liệt và như lời hiệu triệu.

  • Nhịp điệu 4/4; Cung Mi thứ sục sôi quyết liệt, nhịp đi - hùng tráng.
  • Nội dung: Tính thôi thúc, cổ vũ, hiệu triệu luôn nổi rõ trong tác phẩm. Bắt đầu bằng lời hiệu triệu "Giải phóng miền Nam, chúng ta cùng quyết tiến bước". Lưu Hữu Phước chỉ dùng 1 cách triển khai giai điệu, song mạnh mẽ, hiệu quả, với ca từ đầy hào phóng về truyền thống của Việt Nam – "Đây Cửu Long hùng tráng. Đây Trường Sơn vinh quang... vai sát vai chung một bóng cờ". Với cao trào - "Vùng lên nhân dân Việt Nam anh hùng, vùng lên xông pha vượt qua bão bùng..."; Và kết thúc bằng lời huyết thệ "Vận nước đã đến rồi, bình minh chiếu khắp nơi, dựng xây non nước sáng tươi muôn đời".
  • Cách thể hiện:

Lời bài hátSửa đổi

Quốc ca Cộng hòa Miền Nam Việt Nam
Giải phóng miền Nam
Tiếng Việt Chữ Nôm Tiếng Anh

Giải phóng miền Nam, chúng ta cùng quyết tiến bước.
Diệt đế quốc Mỹ, phá tan bè lũ bán nước.
Ôi xương tan máu rơi, lòng hận thù ngất trời.
Sông núi bao nhiêu năm cắt rời.
Đây Cửu Long hùng tráng, đây Trường Sơn vinh quang.
Thúc giục đoàn ta xung phong đi giết thù.
Vai sát vai chung một bóng cờ.

Vùng lên! Nhân dân miền Nam anh hùng!
Vùng lên! Xông pha vượt qua bão bùng.
Thề cứu lấy nước nhà! Thề hy sinh đến cùng!
Cầm gươm, ôm súng, xông tới!
Vận nước đã đến rồi. Bình minh chiếu khắp nơi.
Nguyện xây non nước sáng tươi muôn đời.

解放沔南、眾喒共決進𨀈。
滅帝國美、破散佊僂𧸝渃。
喂𩩫散𧖱淶,𢚸恨讎䇄𡗶。
瀧𡶀包饒𢆥拮淶。
低九龍雄壯。低長山榮光。
促逐團喒衝鋒𠫾𢷄讎。
𦢳殺𦢳終𠬠俸旂。

𤀘𨖲!人民沔南英雄!
𤀘𨖲!衝葩𣾼過雹𤑫。
誓救𥙩渃茹!誓犧牲𦥃共!
擒鎌、揞銃、衝細!
運渃㐌𦥃耒。平明照泣坭。
愿𡏦𡽫渃創鮮𨷈𠁀。

To liberate the South, we decided to advance,
To exterminate the American imperialists, and destroy the country sellers.
Oh bones have broken, and blood has fallen, the hatred is rising high.
Our country has been separated for so long.
Here, the sacred Mekong, here, glorious Truong Son Mountains
Are urging us to advance to kill the enemy,
Shoulder to shoulder, under a common flag!

Arise! Ye brave people of the South!
Arise! Let us go through these storms.
We'll save the homeland, to the end we'll sacrifice!
Hold your swords and guns, let us go forward!
The chance is coming up, the sun shines everywhere.
We'll build up our nation, forever shining.

Xem thêmSửa đổi

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ a ă “South Vietnam 1975-1976”. nationalanthems.info. Truy cập ngày 8 tháng 2 năm 2012. 

Liên kết ngoàiSửa đổi