Oda Nobunaga

một daimyo trong thời kỳ Chiến Quốc của lịch sử Nhật Bản

Oda Nobunaga (織田 (おだ) 信長 (のぶなが) (Chức-Điền Tín-Trường)? 23 tháng 6 năm 153421 tháng 6 năm 1582) là một daimyo trong thời kỳ Chiến Quốc của lịch sử Nhật Bản. Ông là người có công lớn trong việc thống nhất Nhật Bản, chấm dứt thời kỳ chiến loạn kéo dài trên khắp cả nước. Những nỗ lực vào việc thống nhất đất nước của ông được tiếp nối và hoàn thành bởi hai người thừa kế của ông, đầu tiên là Toyotomi Hideyoshi và sau đó là Tokugawa Ieyasu, người đã thống nhất đất nước và lập ra chế độ Mạc phủ Tokugawa thống trị Nhật Bản đến tận cuộc Minh Trị Duy tân.

Oda Nobunaga
織田信長
Oda-Nobunaga.jpg
Hữu Đại thần
Nhiệm kỳ
1576–1582
Quân chủŌgimachi
Tiền nhiệmKonoe Taneie
Kế nhiệmKonoe Sakihisa
Thông tin cá nhân
Sinh23 tháng 6 năm 1534
Lâu đài Nagoya, Tỉnh Owari, Mạc phủ Ashikaga
Mất21 tháng 6, 1582(1582-06-21) (47 tuổi)
Honnō-ji, Heian-kyō
Phối ngẫuNōhime
Kitsuno
Con cái
MẹTsuchida Gozen
ChaOda Nobuhide
Người thânLady Otsuya (aunt)
Saitō Dōsan (father-in-law)
Oichi (sister)
Azai Nagamasa (brother-in-law)
Shibata Katsuie (brother-in-law)
Oda Nobuhiro (brother)
Oda Nobuyuki (brother)
Oda Nobukane (brother)
Oda Nagamasu (brother)
Oda Nobuharu (brother)
Oda Nobutoki (brother)
Oda Hidetaka (brother)
Chacha (niece)
Ohatsu (niece)
Oeyo (niece)
Ashikaga Yoshiaki (adopted son)
Phục vụ trong quân đội
Biệt danhTên khùng xứ Owari
ThuộcOda emblem.svg Gia tộc Oda
Imperial Seal of Japan.svg Hoàng gia Nhật Bản
Cấp bậcDaimyō
Đơn vịOda emblem.svg Gia tộc Oda
Tham chiếnxem bên dưới

Ông là con trai thứ hai của thủ hộ (shugo) vùng OwariOda Nobuhide. Cuộc đời ông là cuộc đời chinh chiến liên tục, bản thân ông đã thống nhất 1/3 lãnh thổ Nhật Bản cho đến khi qua đời năm 1582 do một cuộc nổi loạn. Người kế thừa ông, Toyotomi Hideyoshi, một người ủng hộ trung thành của nhà Oda, trở thành người đầu tiên thống nhất Nhật Bản và là người có quyền thống trị tối cao trên khắp đất nước kể từ chiến tranh Onin.

Năm 1582, trong khi Nobunaga đi thăm chùa HonnōKyoto, một tướng lĩnh của ông là Akechi Mitsuhide bất ngờ nổi dậy và đem quân đến bao vây chùa. Mitsuhide ra lệnh phóng hỏa đốt chùa, còn Nobunaga tự sát trong biển lửa.

Gia quyếnSửa đổi

Theo nhiều tài liệu, Oda Nobunaga hoặc là hậu duệ của nhà Fujiwara hoặc là nhà Taira (rất có thể là dòng của Taira no Shigemori). Dòng dõi của Nobunaga có thể được truy ngược về cụ tổ của ông là Oda Hisanaga, sau đó là cụ cố Oda Toshisada, đến ông nội là Oda Nobusada, tiếp đến cha là Oda Nobuhide và đến chính Oda Nobunaga.

Gia đìnhSửa đổi

Nobunaga là con đích trưởng của Oda Nobuhide và Tsuchida Gozen, họ có thêm 3 trai (Nobuyuki, NobukaneHidetaka) và 2 gái (OinuOichi).

Hậu duệSửa đổi

Nobunaga lấy Noihime, con gái của Saito Dosan vì mục đích chính trị, nhưng bà không thể sinh con. Nobunaga nạp thêm 2 người thiếp là Kitsuno và phu nhân Saka để nối dõi. Kitsuno đẻ ra Nobutada, con trai trưởng của Nobunaga và là người thừa kế được Nobunaga chỉ định. Khi cả Nobunaga và Nobutada bị giết ở chùa Honno thì Hidenobu, con trai của Nobutada được chọn làm người thừa kế nhà Oda. Một người con khác của Nobunaga là Nobuhide theo đạo Cơ đốc và được Toyotomi Hideyoshi nhận nuôi.

Trong văn hóa hiện đạiSửa đổi

Nobunaga xuất hiện rất nhiều trong các tiểu thuyết hư cấu và được khắc họa khác nhau trong truyện tranh, hoạt hình, trò chơi điện tử và phim điện ảnh. Có hai khuynh hướng trái ngược nhau khi nói về Nobunaga. Một số miêu tả ông như một con ác quỷ, một tên bạo chúa tàn ác từ trong bản chất trong khi một số miêu tả ông như một người anh hùng.

Trong phim Kagemusha của Akira Kurosawa, Nobunaga được miêu tả là năng động, nhanh nhẹn và tôn trọng cả kẻ thù. Tiểu thuyết lịch sử Taiko Ki của Eiji Yoshikawa miêu tả Nobunaga là một vị quân chủ nhân từ. Trong các trò chơi như Kessen III, Ninja Gaiden II hay dòng game Warriors của Koei, Nobunaga được miêu tả là người anh hùng thực thụ nhưng tàn nhẫn nên hay bị chống đối, mắng chửi thậm chí là bị phản bội, nhất là với những ai thờ Phật. Tuy nhiên điều đó là cần thiết để đạt được mục tiêu thống nhất thiên hạ, đem lại hòa bình cho nhân dân. Ngược lại, nhiều game như Onimusha, Sengoku Basara hay Soul Calibur khắc họa Nobunaga là một kẻ tàn độc bất nhân, sẵn sàng thỏa hiệp với quỷ để đổi lấy mạng sống và bản thân cũng biến thành quỷ.

Trong các trò chơi mang tính chiến lược như Total War: Shogun 2, Civilization V hay Nobunaga's Ambition, Nobunaga được miêu tả khá sát với sử sách và mang tính trung lập hơn.

Tham khảoSửa đổi

  • Sakaiya Taichi (2004), Mười hai người lập ra nước Nhật, Đặng Lương Mô biên dịch, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội