Thảm hoạ Le Mans năm 1955

Thảm họa Le Mans năm 1955 là một sự kiện tai nạn lớn xảy ra vào ngày 11 tháng 6 năm 1955, trong cuộc đua 24 Hours of Le Mans tại Trường đua Le MansLe Mans, tỉnh Sarthe, Pháp. Các mảnh vỡ to lớn từ chiếc xe tai nạn bay thẳng vào đám đông, giết chết 83 khán giả cùng tay đua người Pháp Pierre Levegh, làm bị thương gần 180 người khác. Đây là vụ tai nạn thảm khốc nhất trong lịch sử thể thao tốc độ toàn cầu, khiến hãng Mercedes-Benz phải từ giã sự nghiệp đua cho đến tận năm 1989.

Thảm hoạ Le Mans, 1955
Décollage de la Mercedes-Benz 300 SLR au Mans 1955.png
Khoảnh khắc va chạm giữa Lance MacklinPierre Levegh
Ngày11 tháng 6 năm 1955; 67 năm trước (1955-06-11)
Hiện trườngTrường đua Le Mans
Địa điểmLe Mans, Sarthe, Pháp
Tọa độ47°56′59,5″B 0°12′26″Đ / 47,93333°B 0,20722°Đ / 47.93333; 0.20722
Loại hìnhTai nạn
Nguyên nhânDo bố cục của đường đua
Số người tử vong84
Số người bị thương120
Điều traĐiều tra chính thức của chính phủ

Va chạm bắt đầu khi tay đua Mike Hawthorn của đội Jaguar tấp vào lề phải hòng phanh gấp cho pit stop của mình, ngay phía trước tay đua Lance Macklin của đội Austin-Healey. Khi chiếc Jaguar chạy chậm lại, Macklin lao ngay ra từ phía sau, lấn vào hướng của Levegh - khi đó đang băng qua bên trái, trên chiếc Mercedes-Benz 300 SLR nhanh nhẹn hơn nhiều của anh. Levegh đã tông thẳng vào đuôi sau của Macklin ở tốc độ cực cao, vượt lên trên xe của Macklin và chiếc xe bị phóng cả lên không trung. Xe của Levegh lao qua một lớp đất bảo vệ ở tốc độ lên tới 200 km/h (125 dặm/giờ), gây ra ít nhất hai cú va đập vào khu vực khán giả, pha va chạm cuối cùng khiến chiếc xe tan nát, ném người Levegh xuống đường đua và ngay lập tức giết chết anh. Các mảnh vỡ quá khổ, gồm thân máy, bộ tản nhiệt, hệ thống treo trước và chiếc nắp ca-pô (mui xe) của Mercedes, đã bay thẳng vào khu vực khán giả chật kín phía trước khán đài. Phần phía sau của chiếc xe đáp xuống nền đất, phát nổ thành ngọn lửa.

Đã có rất nhiều tranh luận về việc đổ lỗi cho thảm họa này. Cuộc điều tra chính thức đã không hề xác định bất kì tài xế nào phải chịu trách nhiệm cụ thể, đồng thời chỉ trích cách bố trí của đường đua Le Mans khi đó đã 30 năm tuổi, vốn không được thiết kế cho những chiếc xe có tốc độ quá nhanh, giống như những người đã liên quan đến vụ tai nạn.

Bối cảnhSửa đổi

Có rất nhiều sự mong chờ cho 24 Hours of Le Mans năm 1955, vì các đội Ferrari, JaguarMercedes-Benz đều đã giành chiến thắng trong cuộc đua trước đó và cả ba NSX ô tô này đều đã đến so tài với những chiếc xe mới cứng và đầy cải tiến. Những chiếc Ferrari, đương kim vô địch vào thời điểm đó, cực kì nhanh nhẹn nhưng có kết cấu mỏng manh, dễ bị hỏng hóc cơ học. Còn Jaguar hầu như chỉ tập trung các cuộc đua của họ vào giải Le Mans và sở hữu một đội hình rất giàu kinh nghiệm, bao gồm cả tay đua Công thức 1 (F1) là Ferrari Mike Hawthorn.[1]

Sau khi chinh phục F1, Mercedes-Benz ra mắt mẫu 300 SLR mới nhất của mình trong Giải vô địch xe thể thao năm đó, bao gồm cả chiến thắng xác lập kỉ lục tại Mille Miglia cho tay đua Stirling Moss. 300 SLR có phần thân được làm bằng loại hợp kim magiê siêu nhẹ có tên là Elektron. Chiếc xe này lại thiếu đi hệ thống phanh đĩa hiện đại hiệu quả hơn đặc trưng của đối thủ Jaguar D-Type, thay vào đó là sự kết hợp của phanh tang trống nằm bên trong và một phanh hơi lớn phía sau, giúp người lái có thể nâng lên để tăng lực cản và làm xe chậm lại.[2]

Quản lí đội Mercedes, Alfred Neubauer, đã tập hợp một đội hình đa quốc gia cho cuộc đua bằng cách: ghép hai tay đua cừ khôi nhất của ông là Juan Manuel FangioStirling Moss trong chiếc xe dẫn đầu, cũng chính là người chiến thắng cuộc đua năm 1952 Karl Kling với André Simon người Pháp (cả hai cũng trong đội F1 hiện tại) và John Fitch người Mĩ, cũng với một trong những chính khách bô lão của môn đua xe Pháp, Pierre Levegh. Đó là lần lái solo chưa từng có của Levegh trong cuộc đua năm 1952 đã thất bại giờ trước, giúp Mercedes-Benz giành chiến thắng Le Mans đầu tiên.

Bên cạnh hai sự thay đổi về cách bố trí để làm cho vòng đua ngắn hơn, Trường đua Sarthe (Le Mans) hầu như không thay đổi đáng kể, kể từ khi bắt đầu đua vào năm 1923, khi mà tốc độ tối đa của ô tô thường nằm trong khoảng 100 km/h (60 dặm / giờ). Đến năm 1955, tốc độ tối đa của những chiếc ô tô dẫn đầu đã là hơn 270 km/h (170 dặm/giờ). Điều đó nói lên rằng, trường đua đã được tái tạo và mở rộng hơn sau Chiến tranh thế giới thứ hai. Các pit và khán đài được xây dựng lại, nhưng không có rào chắn giữa làn đường đua và khán giả, chỉ có một bờ đất 1,2 m (4 ft) ngăn cách giữa đường đua và khán giả. Những chiếc xe cũng không có dây an toàn; Các tài xế lí giải rằng: tốt nhất là nên bị văng ra trong một vụ va chạm, còn hơn là bị nghiền nát hoặc mắc kẹt trong chiếc xe đang bốc cháy.[3]

Cuộc đua năm 1955 bắt đầu lúc 4 giờ chiều thứ Bảy, và đúng như dự đoán, những chiếc xe dẫn đầu của Eugenio Castellotti (Ferrari), Hawthorn (Jaguar) và Fangio (Mercedes-Benz) đã đứng đầu ngay trong giờ đầu tiên. Các xe của đội khác thì được giữ chặt hơn để bảo toàn xe, nhưng vẫn đua trong tốp 10. Bước sang giờ thứ hai, Castellotti bắt đầu lùi lại, nhưng Hawthorn và Fangio vẫn tiếp tục đọ sức, hoán đổi vị trí dẫn đầu và ngày càng giảm kỉ lục vòng đua, chiếm phần lớn sân.

Vụ tai nạn xảy ra lúc 18h26, ở cuối vòng 35, khi pit stop đầu tiên dành cho các xe dẫn đầu đang bắt đầu.

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ Spurring 2011, tr.219
  2. ^ Spurring 2011, tr.221
  3. ^ Phim tài liệu Deadliest Crash: the Le Mans 1955 Disaster (Programme Website), BBC Four, phát sóng ngày 16 tháng 5 năm 2010.

Liên kết ngoàiSửa đổi