Vương quốc Ý (Napoléon)

Vương quốc Ý[1] (tiếng Ý: Regno d'Italia, tiếng Pháp: Royaume d'Italie) là sự thống nhất Ý trước, trong giai đoạn 1805-1814, trong những gì bây giờ là Ý, một quốc gia trên lãnh thổ mà không còn tồn tại, nóược bảo hộ bởi Napoléon Bonaparte. Phạm vi bao gồm miền bắc và miền trung nước Ý ngày nay. Thủ đô của nó là ở Milan.

Vương quốc Ý
1805–1814
Quốc huy Ý
Quốc huy
Tổng quan
Location of Ý
Vị thếLiên minh cá nhân với Đế quốc Pháp
Thủ đôMilan
Ngôn ngữ thông dụngTiếng Ý, Tiếng Pháp
Chính trị
Chính phủQuân chủ lập hiến
Vua 
• 1805–1814
Napoleon I
Phó vương 
• 1805–1814
Eugène de Beauharnais
Lập phápCố vấn thượng viện
Lịch sử
Thời kỳCác cuộc chiến tranh của Napoléon
• Tuyên bố
17 tháng 3 1805
• Đạo luật Hiến pháp Ý
19 tháng 3 năm 1805
• Napoleon I đăng quang
26 tháng 5 năm 1805
26 tháng 12 năm 1805
8 tháng 2 năm 1814
11 tháng 4 1814
30 tháng 5 năm 1814
Kinh tế
Đơn vị tiền tệLira Ý
Mã ISO 3166IT
Tiền thân
Kế tục
Đệ Nhất Đế chế Pháp
Cộng hòa Ý
Venetian
Lãnh địa Giáo hoàng
Cộng hòa Noli
Cộng hòa Ragusa
Vương quốc Lombardy–Veneto
Vương quốc Sardegna
Công quốc Modena và Reggio
Lãnh địa Giáo hoàng

Vương quốc Ý được sinh ra từ sự hợp nhất của Cộng hòa ÝVenezia. Vua của Ý lúc này là Napoléon Bonaparte. Sau thất bại của Napoléon trong chiến tranh châu Âu, Napoléon đã tuyên bố thoái vị vào ngày 6 tháng 4 năm 1814. Sau đó vương quốc Ý bị diệt vong.

Lịch sửSửa đổi

Sau khi thành lập Đệ Nhất Đế chế Pháp, Napoléon đã tổ chức lại Cộng hòa Ý thành Vương quốc.

Thủ đô là Milan, thủ đô cũ của vương quốc Lombardia. Napoléon đồng thời là hoàng đế Phápvua Ý. Con trai nuôi của ông, ông Eugène de Beauharnais, trở thành phó vương và là người thừa kế ngai vàng năm 1807.

Liên quan đến sự thất bại của Napoléon trong cuộc chiến năm 1812, phó vương Beauharnais là nhà cai trị thực tế của Ý và trong cuộc chiến 1813-1814 có quan hệ mật thiết với Pháp. Nhưng với hiệp định Paris năm 1814 và việc khôi phục biên giới trước chiến tranh tại Đại hội Viên, Vương quốc Ý đã bị bãi bỏ.

Lãnh thổSửa đổi

 
Vương quốc Ý vào năm 1812

Trong thời gian này, Napoléon đã trục xuất khỏi Vương quốc Ý hầu hết vùng tây bắc nước Ý (Piemonte, Liguria, Parma) và sáp nhập các khu vực trung tâm (Florence, [[Lãnh địa Giáo hoàng) cho Đế quốc Pháp.

Vương quốc Ý bao gồm hầu hết các lãnh thổ Áo cũ ở Bắc Ý. Vào tháng 12 năm 1805, Đế quốc Áo buộc phải nhượng lại Venezia, DalmatiaIstria cho Vương quốc Ý. Từ năm 1807 đến 1808, Lãnh địa Giáo hoàngToscana bị sát nhập vào Pháp. Một số quốc gia nhà thờ thế tục hóa (các tỉnh Urbino, Ancona, Macerata) đã bị sát nhập vào Vương quốc Ý. Sau một chiến thắng nữa trước Áo, Nam Tirol bị sát nhập. Tuy nhiên, DalmatiaIstria đã trở thành một phần của các tỉnh Illyria của Pháp vào năm 1809. Dân số của vương quốc Ý vào năm 1810 là khoảng 6 triệu người. Các thành phố đáng chú ý nhất là Milan, Venezia, Ancona, Bologna.

Xem thêmSửa đổi

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ Thuật ngữ "Vương quốc Ý" được áp dụng cho ba thực thể nhà nước khác nhau tồn tại trong Bán đảo Ý trong suốt lịch sử: thời trung cổ Vương quốc Ý, vương quốc Napoléon (Vương quốc Ý 1805-1814) và cuối cùng và được biết đến nhiều nhất là Vương quốc Ý (1861–1945) trước Cộng hòa Ý.

Đọc thêmSửa đổi

  • Connelly, Owen. Napoleon's Satellite Kingdoms (1965)
  • Gregory, Desmond. Napoleon's Italy (2001)
  • Rath, R. John. The Fall of the Napoleonic Kingdom of Italy (1814) (1941)

Liên kết ngoàiSửa đổi