Yolande xứ Valois

Yolande xứ Valois (23 tháng 9 năm 1434 – 23 tháng 8 năm 1478) là công tước phu nhân xứ Savoie với tư cách là vợ của Công tước Amadeus IX của Savoie, và là nhiếp chính của công quốc Savoie trong thời kỳ thiểu số của con trai bà là Philibert I của Savoy từ năm 1472 đến năm 1478. Yolande được đặt tên theo bà ngoại của bà, Yolande xứ Aragon. Bà đôi khi còn được gọi là Yolande của Pháp.

Yolande của Pháp
Dedication by Guillaume Fichet of his book Rhetorica to Yolande of France, Duchess of Savoy.jpg
Sự tận tâm của nhà thần học Guillaume Fichet trong cuốn sách của ông Rhetorica khi dâng cho Yolande của Pháp, Công tước phu nhân xứ Savoie (1471)
Công tước phu nhân xứ Savoie
Tại vị29 tháng 1 năm 1465 – 30 tháng 3 năm 1472
Thông tin chung
Sinh23 tháng 9 năm 1434
Tours
Mất23 tháng 8 năm 1478(1478-08-23) (43 tuổi)
Chambéry
Phối ngẫuAmadeus IX, Công tước xứ Savoy
Hậu duệAnne, Vương phi xứ Squillace
Louise
Philibert I, Công tước xứ Savoie
Charles I, Công tước Savoie
Hoàng tộcValois
Thân phụCharles VII của Pháp
Thân mẫuMarie xứ Anjou

Cuộc sốngSửa đổi

Bà là con gái của Vua Charles VII của Pháp, biệt danh "Người chiến thắng," và Marie xứ Anjou. Bà kết hôn với Công tước Amadeus IX xứ Savoie vào năm 1452.

Vị phối ngẫu của bà trở thành công tước của Savoie vào năm 1465, và bà trở thành công tước phu nhân. Tính cách nhút nhát, rụt rè và chứng động kinh của chồng khiến bà phải kiểm soát công quốc, và phải vật lộn đối phó với các nam tước người Savoie.

Nhiếp chínhSửa đổi

Sau cái chết của chồng vào tháng 3 năm 1472, bà trở thành nhiếp chính cho con trai mình là Philibert cho đến khi bà qua đời. Giống như em trai Charles, bà là đồng minh của Charles, Công tước xứ Bourgogne, và cũng liên minh chống lại chính anh trai cả là Louis XI của Pháp. Sau sự sỉ nhục của phe Bourgogne khi thua trong trận Grandson năm 1476, em trai Charles buộc tội bà liên minh với Louis và bỏ tù bà. Sau khi được thả, bà đã làm hòa với anh trai mình và giữ mối quan hệ tốt với ông cho đến khi bà qua đời. Bà được cho là một trong số rất ít phụ nữ có trí thông minh mà anh trai cô tôn trọng.

Yolande là người đầu tiên ở châu Âu sở hữu một con hổ trong thời Trung cổ. Bà được biết là đã giữ một con ở Turin vào năm 1478.[1]

Hậu duệSửa đổi

Với Công tước Amadeus, bà có 10 hậu duệ:

  1. Louis xứ Savoie (1453)
  2. Anne xứ Savoie (1455–1480), kết hôn với Frederick của Napoli, Thân vương Altamura.
  3. Charles xứ Savoie (1456–1471), Hoàng tử xứ Piedmont
  4. Maria xứ Savoie (1460–1511) kết hôn với Philip xứ Hachberg-Sausenberg (1454–1503)
  5. Louise xứ Savoie (1462–1503), kết hôn năm 1479 với Hugh xứ Chalon
  6. Philibert I xứ Savoie (1465–1482)
  7. Bernard xứ Savoie (1467)
  8. Charles I xứ Savoie (1468–1490)
  9. James Louis xứ Savoie (1470–1485), Bá tước xứ Genevois, Pháp.
  10. John Claude Galeazzo xứ Savoie (1472)

Gia phảSửa đổi

Chú thíchSửa đổi

  1. ^ Aleksander Pluskowski, "What is exotic?", in The Edges of the Medieval World (CEU Press, 2009), p. 126.