Khác biệt giữa bản sửa đổi của “Chiến tranh Liên Xô – Phần Lan”

Nội dung được xóa Nội dung được thêm vào
Đã lùi lại sửa đổi 71445041 của Billcipher123 (thảo luận)
Thẻ: Lùi sửa Đã bị lùi lại
Dòng 25:
{{Chú thích web |tác giả 1=Kovalyov, E. |tiêu đề=Короли подплава в море червонных валетов |dịch tiêu đề=Submarine Kings of the Knave of Hearts Sea |chapter=7: Зимняя война балтийских подводных лодок (1939–1940 гг.) [Winter War and the Baltic Submarines (1939-1940)] |năm=2006 |nhà xuất bản=Tsentrpoligraf |vị trí=Moscow |isbn=5-9524-2324-8 |url=http://militera.lib.ru/h/kovalev_ea2/07.html |ngôn ngữ=ru }}; {{citation |author=Shirokorad, A. |title=Северные войны России |trans-title=Russia's Northern Wars |chapter=IX: Зимняя война 1939–1940 гг. [Winter War 1939-1940] |year=2001 |publisher=ACT |location=Moscow |isbn=5-17-009849-9 |url=http://militera.lib.ru/h/shirokorad1/9_01.html |language=ru }}</ref> là cuộc chiến giữa [[Liên Xô]] và [[Phần Lan]] do tranh chấp lãnh thổ tại vùng [[Karelia]]. Nó diễn ra vào thời kỳ đầu của [[Chiến tranh thế giới thứ hai]], khi quân đội [[Đức]] đã tràn vào [[Áo]], [[Tiệp Khắc]], và sau đó là [[Ba Lan]].
 
Cuộc [[chiến tranh]] ngắn nhưng khốc liệt này<ref name="robert15"/> diễn ra vào một trong những [[mùa đông]] khắc nghiệt nhất [[thế kỷ 20]], có thời điểm binh lính hai bên đã phải chiến đấu trong nhiệt độ tụt xuống mức {{Convert|-43|C|F}}. Ngày 5 tháng 10 năm 1939, Stalin đề nghị Phần Lan trao đổi một phần lãnh thổ của nước này với Liên Xô<ref name= "Turtola1999a_38-41">[[#Turtola1999a|Turtola (1999a)]], pp. 38–41</ref> do lo ngại Phần Lan sẽ đứng cùng phe với Đức Quốc xã (đặc biệt là khi cố đô Leningrad chỉ cách biên giới Phần Lan thời đó 32 km).<ref name= "Turtola1999a_38-41"/><ref name="Trotter_14-16">[[#Trotter2002|Trotter (2002)]], pp. 14–16</ref> Chính phủ Phần Lan đã từ chối những yêu cầu này, dẫn tới việc Stalin huy động Hồng quân tấn công vào lãnh thổ Phần Lan. Một số sử gia cho rằng Liên Xô có ý định chiếm đóng hoàn toàn Phần Lan và dựng lên một chính quyền thân Liên Xô ở đây <ref name=":0">[[#Manninen2008|Manninen (2008)]], pp. 37, 42, 43, 46, 49</ref><ref name=":1">[[#Rentola|Rentola (2003)]] pp. 188–217</ref><ref name=":2">[[#Ravasz|Ravasz (2003)]] p. 3</ref><ref name=":3">[[#Clemmesen|Clemmesen and Faulkner (2013)]] p. 76</ref><ref name=":4">[[#Zeiler|Zeiler and DuBois (2012)]] p. 210</ref><ref name=":5">[[#reiter|Reiter (2009)]], p. 124</ref>, trong khi một số khác lại bác bỏ quan điểm này<ref name=":6">[[#Chubaryan|Chubaryan (2002)]], p. xvi</ref><ref name="Trotter_17">[[#Trotter2002|Trotter (2002)]], p. 17</ref><ref name="Lightbody_55">[[#Lightbody2004|Lightbody (2004)]], p. 55</ref>, người Nga thì cho rằng cuộc chiến là một nỗ lực của Liên Xô nhằm khôilấy phục chủ quyềnlại lãnh thổ, thuộc địa cũ (giống như cách người Pháp quay lại Đông Dương hay Hà Lan trở lại Đông Ấn sau này) khi nước Nga Xô viết đang rối loạn vì nội chiến nên đã phải cắt nhượng những vùng lãnh thổ đáng kể cho Phần Lan vào năm 1920.<ref name="foxnews.com">{{chú thích web|url=https://www.foxnews.com/world/putin-russia-must-pay-tribute-to-red-army-soldiers-who-died-in-1939-40-war-with-finland|title=Putin: Russia must pay tribute to Red Army soldiers who died in 1939-40 war with Finland|date=25 Tháng ba 2015|website=Associated Press|access-date=31 Tháng ba 2021}}</ref>
 
Quân Phần Lan đã chiến đấu tốt và gây cho Hồng quân một vài thất bại, giúp động viên tinh thần người Phần Lan. Nhưng sau 100 ngày quyết chiến, họ thất trận và phải nhượng lại một phần của [[Karelia (tỉnh)|Tây Karelia]] cho Liên bang Xô viết.<ref name="philip46"/><ref>Chris Cook, John Stevenson, ''The Routledge Companion To World History Since 1914'', trang 300</ref><ref name="ollivevi51">Olli Venvilainen, ''Finland In The Second World War: Between Germany and Russia'', các trang 51-54.</ref> Đây cũng được xem là một [[chiến thắng]] đắt giá của Liên Xô, bất chấp sự xem nhẹ ban đầu của nhà lãnh đạo tối cao [[Iosif Vissarionovich Stalin]] và [[Nguyên soái Liên bang Xô viết|Nguyên soái]] [[Kliment Yefremovich Voroshilov]] đối với quân Phần Lan.<ref>Helen Rappaport, ''Joseph Stalin: A Biographical Companion'', trang 307</ref> Những sai lầm chiến thuật của Hồng quân, cũng như chiến thuật tốt của quân Phần Lan<ref name="Ries1988_79-80"/> đã khiến cho họ cầm cự được lâu hơn hẳn dự kiến của Liên Xô, do đó đây được xem là một thắng lợi tinh thần của họ. Vị thế quốc tế của Phần Lan được gia tăng, trong khi Liên Xô, với tổn thất lớn, thì ngược lại.<ref name="bobnga">Bob Carruthers, ''The Wehrmacht Experience in Russia''.</ref><ref name="martin190"/> Nhưng dù sao, Liên Xô đã có thể thu hồi lại được khu vực chiến lược [[Karelia]] nhằm củng cố phòng thủ đất nước trước cuộc chiến sắp nổ ra với Đức Quốc xã.<ref name="philip46"/>