Vương Duệ (Đông Tấn)

Vương Duệ (chữ Hán: 王叡, ? - 404), tên tựNguyên Đức (元德), người huyện Kỳ, Thái Nguyên [1], nhân vật giai đoạn sau của đời Đông TấnThập Lục Quốc. Vì Duệ đến miền nam vào đời Đông Tấn, nên sử sách thường gọi ông bằng tên tự, nhằm kiêng húy Tấn Nguyên đế Tư Mã Duệ.

Cuộc đời và sự nghiệpSửa đổi

Ông là cháu 7 đời của Vương Mậu, em trai Tư đồ Vương Doãn nhà Hán. Mấy đời ông cha của Duệ làm quan phương bắc. Sau trận Phì Thủy, miền bắc phân liệt, khắp nơi nổi lên chống lại chính quyền Tiền Tần của họ Phù. Vương Duệ cùng em trai Vương Ý (tức Vương Trọng Đức, nhằm kiêng húy Tấn Tuyên đế Tư Mã Ý) khởi binh hưởng ứng họ Phù, chống lại Mộ Dung Thùy. Chẳng may thất bại, hai anh em vượt sông trốn sang miền nam, đến Hoạt Đài, được Địch Liêu giữ lại, làm tướng lĩnh cho ông ta. Nhưng hai người vẫn muốn về nam, nên tiếp tục bỏ trốn, đến ở Bành Thành.

Khi ấy người phương bắc xem trọng người cùng họ, anh em Duệ nghe nói người Thái Nguyên là Vương Du rất quý hiển, nên tìm đến nương nhờ. Không ngờ Du đãi họ bạc bẽo, nên hai người đến Cô Thục đi theo Hoàn Huyền. Duệ được làm Hoằng Nông thái thú.

Hoàn Huyền soán ngôi nhà Tấn, hai anh em đều cho rằng Huyền không làm nên việc lớn. Duệ tính quyết đoán, cứng cỏi, Lưu Dụ biết rất rõ, nên đề nghị hai anh em tham gia khởi nghĩa chống lại Hoàn Huyền. Duệ cùng Hà Nội thái thú Tân Hỗ Hưng và Chấn uy tướng quân Đồng Hậu Chi mưu tính làm nội ứng ở Kiến Nghiệp, ủng hộ Dụ. Trước khi khởi binh, Dụ phái Chu An Mục đến báo tin cho anh trai Lưu Nghị là Lưu Mại. Mại tuy tham gia vào việc này, nhưng lại rất sợ hãi. Gặp lúc Hoàn Huyền gọi Mại đến hỏi về Lưu Dụ, Mại ngỡ rằng Huyền đã biết việc Lưu Dụ khởi binh, sợ quá, khai nhận toàn bộ. Huyền đem bọn Mại, Duệ ra giết cả, Vương Ý chạy thoát.

Về sau Lưu Dụ hạ được Kiến Nghiệp, Ý ôm con Duệ là Phương Hồi đến đầu quân. Dụ ngồi trên mình ngựa ôm lấy Phương Hồi, nhìn Ý mà khóc, truy tặng Duệ làm Cấp sự trung, An Phức huyện hầu.

Tham khảoSửa đổi

Chú thíchSửa đổi