Khác biệt giữa các bản “Bowling”

n
replaced: cả 2 → cả hai using AWB
n (replaced: cả 2 → cả hai using AWB)
== Lịch sử ==
[[Tập tin:Bowling - albury.jpg|phải|nhỏ|Bốn hàng ki ở cuối đường băng để đánh đổ]]
Sách xưa ghi rằng một trò chơi dùng đá ném đổ một số vật đặt ở đằng xa xuất hiện từ thời [[Ai Cập cổ đại|Cổ đại Ai Cập]] và [[La Mã cổ đại|La Mã]]. [[Người Ý]] tiếp tục chơi một biến thể của trò này, có tên là [[bocce]]. Môn bocce du nhập [[Hoa Kỳ]] vào giữa [[thế kỷ 19]] và sinh ra môn bowling như ta biết ngày nay. Lúc đầu bowling dùng 9 ki, sau tăng thành 10 ki. Luật chơi sớm được định chế và thống nhất vào năm 1894 ở [[New York]], [[Hoa Kỳ]], đặt ra tiêu chuẩn về bóng, ki, và đường băng.
 
Cuối [[thập niên 1930]] thì xuất hiện máy tự động xếp ki và đưa bóng trở lại.
Ki (''quille'') được làm từ vật liệu bền và có cùng một cỡ và được xếp tự động trên đường băng. Cái ki có hình dạng như một cái chai, có cổ thắt nhỏ lại và thân phình ra, nhưng không có miệng. Mỗi ki có một vị trí nhất định đánh theo số. Ki bowling thường xếp thành bốn hàng. Hàng đầu có 1 ki mang số 1. Hàng hai có hai ki mang số 2 và 3, đứng chếch hai bên ki 1 và lui về phía sau. Ki 2 bên trái, ki 3 bên phải.
 
Hàng thứ ba có ba ki mang số 4, 5, 6 từ trái sang phải, xếp xen kẽ ki 2 và 3 nhưng lui lại một khoảng.
 
Hàng thứ tư có bốn ki mang số 7, 8, 9, và 10 từ trái sang phải, xếp xen kẽ ki 4, 5, và 6 nhưng lui lại một khoảng.
Bowling có mấy cách tính điểm. Sau đây là cách tính theo bowling phổ thông.
 
Trong 1 ván ([[tiếng Anh]]: ''game'') có 10 ''frame''. Tiếng Việt gọi là "khung" hay "lượt"; mỗi 1 khung thì người chơi có 2 dịp ném bóng đánh đổ cả 10 ki (mỗi ki là 1 điểm). Nếu trong một khung mà lần đầu tiên đã đánh đổ cả 10 ki thì gọi là "Strike", người Việt gọi là "Gục". Nếu phải dùng lần thứ nhì trong khung mới đổ cả 10 ki thì gọi là "Spare" có nghĩa là "dư". Còn sau cả hai lần mà vẫn còn ki đứng thì khung đó gọi là khung mở (''frame open''). Điểm được tính cho từng khung một.
 
Bao nhiêu ki đổ là bấy nhiêu điểm. Đặc điểm là nếu đánh đổ cả 10 ki ("gục") trong một khung thì có thêm điểm thưởng.
===''Spare'' hay "dư"===
[[Tập tin:Bowlspare.PNG|phải|nhỏ|Phiếu tính điểm sắp xếp theo từng khung. ''Spare'' ("dư") được ghi là "/". Phiếu này có ba khung, đã chơi xong khung 1 và khung 2. Khung 3 còn bỏ trống]]
*''Spare''/"dư" là khi đánh đổ cả 10 ki sau hai lần ném bóng, tức là người chơi phải dùng cả 2hai lần ném bóng của một khung mới đánh đổ được cả 10 ki, thì sẽ ghi trên phiếu bằng gạch chéo "/". Người chơi được 10 điểm, lại cộng thêm số điểm của một quả bóng kế tiếp.
:Thí dụ:
::Khung 1, bóng 1: 7 ki
 
===''Open'' hay "mở"===
*''Open''/"mở" là khi xong cả hai lần ném bóng trong một khung mà không đánh đổ được cả 10 ki thì trên phiếu chỉ ghi số ki bị đổ của 2 lần ném
 
Tối đa của một khung "mở" là 9 điểm vì không hạ được cả 10 ki sau hai lần ném.
 
Mỗi người chơi cứ tiếp tục cho đến hết khung thứ 10. Tổng số điểm tối đa cho 1 ván 10 khung là 300 điểm.