Phủ Lâm An (臨安府) là một phủ cũ của tỉnh Vân Nam Trung Quốc nằm bên cạnh các địa danh An Nam (Cửu Chân, Giao chỉ), Cảnh Hồng,...

Lâm An (臨安) là một phủ cũ của tỉnh Vân Nam Trung Quốc thời Nhà MinhNhà Thanh. Phủ Lâm An được thiết lập thời Nhà Minh gồm 5 châu và 5 huyện, là:

  • Các châu: Kiến Thủy (建水), Ninh Châu (寧州), Á Mê (阿迷), Thạch Bình (石屏)[1]. Theo sách Hưng Hóa kỷ lược của Phạm Thận Duật thì tiếp giáp với tỉnh Hưng Hóa của Việt Nam còn có châu Quảng Lăng (廣陵) (giáp châu Chiêu Tấn của Hưng Hóa Việt Nam)[2][3].
  • Các huyện: Mông Tự (蒙自), Tập Nga (嶍峨), Hà Tây (河西), Thông Hải (通海)[4], Tân Bình (平新), Tân Hóa (新化).

Sang Nhà Thanh, vào năm Khang Hy thứ 5 (1666), tỉnh Vân Nam cho nhập huyện Tân Bình với huyện Tân Hóa lại thành một huyện mang tên Tân Bình. Năm Ung Chính thứ 10 (1732), chuyển huyện Tân Bình sang thuộc phủ Nguyên Giang (元江). Năm Càn Long thứ 36 (1770), giáng châu Kiến Thủy xuống cấp huyện, từ đó phủ Lâm An còn 3 châu 5 huyện theo Thanh sử cảo. Châu (huyện) Kiến Thủy cũng tiếp giáp Việt Nam đầu thời Nhà Nguyễn tương với thời Nhà Thanh[5][6].

Phủ Lâm An nằm ở phía nam tỉnh Vân Nam, phía tây là phủ Tư Mao, phía tây bắc là phủ Nguyên Giang, phía đông tiếp giáp với phủ Khai Hóa (開化) đều thuộc tỉnh, phía nam tiếp giáp với trấn (tỉnh) Hưng Hóa của Đại Việt, sau là Đại Nam (Việt Nam). Địa bàn phủ Lâm An ngày nay là khoảng khu vực châu tự trị Hồng Hà, tỉnh Vân Nam.

Chú thích nguồn dẫnSửa đổi

  1. ^ Thanh sử cảo (清史稿), quyển (卷) 74, chí (志) 49, địa lý (地理) 21/雲南 (Vân Nam)/臨安府 (Lâm An phủ).
  2. ^ Phạm Thận Duật toàn tập, Hưng Hóa kỷ lược, trang 148.
  3. ^ Đất nước Việt Nam qua các đời, Đào Duy Anh, trang 190, châu Chiêu Tấn phủ An Tây trấn Hưng Hóa thời Lê Nguyễn.
  4. ^ Thanh sử cảo (清史稿), quyển (卷) 74, chí (志) 49, địa lý (地理) 21, /雲南 (Vân Nam)/臨安府 (Lâm An phủ).
  5. ^ Đại Việt địa dư toàn biên, Nguyễn Văn Siêu, trang 414.
  6. ^ Phạm Thận Duật toàn tập, Hưng Hóa kỷ lược, trang 159.