Nguyễn Kế Sài (Chữ Hán: 阮柯赛), tước hiệu: Sài Quận Công, là danh tướng của triều Lê trong lịch sử Việt Nam. Vì có công trong việc trung hưng triều Lê nên Nguyễn Kế Sài được phong là Thái Bảo Thượng trụ quốc.[1]

Nguyễn Kế Sài
阮柯赛
Chúa Công (chi tiết...)
Bảo Đại au pouvoir.jpg
Hình Thái Bảo Nguyễn Kế Sài.
Thái Bảo Thượng Trụ Quốc Sài Quận Công
Tiền nhiệmChức Vụ Được Thành Lập
Kế nhiệmNguyễn Đình Quang
Thông tin chung
Phu nhânCông chúa
Hậu duệ9 người con trai
Tên đầy đủ
Nguyễn Kế Sài .
Thụy hiệu
Nam Bình Vương 南平王
Tước hiệuTổng Binh Nghệ An Thuận Hóa ...
Thái Bảo Sài Quận Công gia phong Dực thánh Tế trị Hưng bình Tán chính Long công Mậu đức Dương uy Đại vương.
Tước vịThái Bảo 太保
Thân phụCương Quốc Công
Thân mẫulê Thị Ngọc Lan
Sinh?
Đông Kinh
Mất?
Nghệ An

Tiểu sửSửa đổi

Nguyễn Kế Sài húy là Xoài là con trai thứ 5 trong số 24 người con của Nguyễn Xí, mẹ là Quốc Công Phu nhân Lê Thị Ngọc Lan, một phụ nữ dòng dõi tôn thất nhà Lê thông minh, xinh đẹp. Sinh thời, ông cùng cha và anh mình có công đưa vua Lê Thánh Tông lên ngôi, đánh dẹp quân Chiêm Thành, trấn thủ Nghệ An và sau đó là đất Thuận Hóa, ngoài ra, ông còn cùng anh cả là Nguyễn Sư Hồi có công chiêu dân, khai phá mở rộng diện tích và cải tạo đất đai hoang hóa nhiễm mặn ven biển của huyện Châu Phúc, phủ Đức Quang, đặc biệt là Thượng Xá - vùng đất nằm sát Cửa Lò ngày nay.[2]

Những năm cuối đời, Nguyễn Kế Sài về ở tại Thượng Xá, trực tiếp giám sát bố phòng 12 cửa biển (từ Thanh Hóa đến Quảng Bình), mở trường học và xây dựng chợ Sơn.

Gia đìnhSửa đổi

Nguyễn Kế Sài có chín người con trai, làm quan đến tước hầu, quận công, quốc công, thái bảo và thái úy.[2]


Dưới triều vua Lê Trang Tông, cụ Nguyễn Kế Sài được phong: “Thái bảo, Thượng Trụ Quốc, Sài Quận công (vị quan đứng thứ 3 triều vua này). Vợ ngài là bà Phạm Thị Ngọc Ất, con gái của Thái bảo Phạm Quỳ, quê Thanh Hóa. Hai cụ có tổng cộng 9 người con trai.

1. Thần sách vệ úy Nguyễn Đạo Quang, nhà thờ chính tại Quỳnh Mỹ, Quỳnh Lưu, Nghệ An.

2. Thái bộc tự khanh Nguyễn Đình Quả, nhà thờ chính tại Tùng Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh.

3. Cẩm y vệ tả hữu điểm Nguyễn Đình Bảng, nhà thờ chính tại Phù Lưu, Thạch Hà, Hà Tĩnh.

4. Thống lĩnh hầu Nguyễn Đình Trang, nhà thờ chính tại xã Nghi Phú, TP. Vinh, Nghệ An.

5. Bá xuyên hầu Nguyễn Đình Phú, nhà thờ chính tại xã Nghi Hợp, Nghi Lộc, Nghệ An.

6. Thiếu bảo, Định quận công Nguyễn Kế Bính, nhà thờ chính tại xã Hưng Tân, Hưng Nguyên, Nghệ An.

7. Thị lang hầu Nguyễn Đình Điển, nhà thờ chính tại phường Hưng Bình, TP. Vinh, Nghệ An.

8. Quốc tự giám, giám sinh Nguyễn Đình Kính (Nguyễn Kim), nhà thờ chính tại xã Nam Kim, Nam Đàn, Nghệ An.

9. Thượng tướng quân Nguyễn Đình Soạn, nhà thờ chính tại xã Sơn Bằng, Hương Khê, Hà Tĩnh.

Xin lưu ý: Năm 1783, vua Lê Cảnh hưng đã sắc phong cụ Nguyễn Kế Sài làm đại vương. Nội dung sắc phong cụ thể như sau: "Sắc cho Thái bảo Sài quận công (vốn được tặng phong là) Dực thánh Tế trị Hưng bình Tán chính Long công Mậu đức Dương uy Đại vương. Sông bể gồm thâu tinh tú, nước non hun đúc anh linh, cao sánh với trời, dày so cùng đất, anh thanh hiển hách, rỡ rỡ linh thiêng, đã nhuần thấu cơ trời màu nhiệm, lại kiêm gồm sức mạnh trừ tai. Hiển ứng làm nên tuấn kiệt, tặng phong tỏ rõ điển chương. Vì tự vương đăng quang ngôi báu, ngự vào chính phủ, lễ có tăng cấp bậc, lại phụng chuẩn ban ơn, nên tặng thêm 2 chữ mỹ tự, đáng được tặng thêm là: Thái bảo Ngô quận công gia phong Dực thánh Tế trị Hưng bình Tán chính Long công Mậu đức Dương uy Hiển hựu Phổ tế Đại vương".

Toàn Đại chi 5 Nguyễn Kế Sài hiện nay có tới 174 nhà thờ trung chi, tiểu chi, Con cháu Nguyễn Kế Sài có hàng nghìn người được phong tước. Đây là đại chi có đông con cháu và nhiều nhà thờ nhất trong 15 đại chi của DÒNG HỌ NGUYỄN ĐÌNH.

Vinh danhSửa đổi

Sáng 19/7/2013, UBND xã Nghi Hợp cùng con cháu dòng họ Nguyễn chi năm huyện Nghi Lộc long trọng tổ chức buổi lễ đón bằng Di tích lịch sử quốc gia Mộ và Nhà thờ Thái Bảo Nguyễn Kế Sài. Tham dự buổi lễ có đại diện Bộ VH, TT&DL, lãnh đạo Sở VH, TT&DL tỉnh Nghệ An, huyện Nghi Lộc, thị xã Cửa Lò và đông đảo nhân dân, du khách thập phương và con cháu dòng họ Nguyễn trong cả nước.

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ “Phát hiện nhiều đạo sắc phong quý thời Lê, Nguyễn”. Báo Dân trí. Truy cập ngày 30 tháng 11 năm 2018. 
  2. ^ a ă “Tiếp nối chí nguyện ông cha”. Báo Nghệ An. Truy cập ngày 30 tháng 11 năm 2018.