Khác biệt giữa các bản “Hãn quốc Kokand”

→‎Lịch sử: clean up, general fixes using AWB
(→‎Lịch sử: clean up, general fixes using AWB)
 
 
== Lịch sử ==
[[Hãn quốc]] Kokand có mặt từ khi tiểu vương [[Shaybanid]] [[Shahrukh Bey|Shahrukh]] [[người Uzbek]] sáng lập năm 1709 ở đông phần [[thung lũng Fergana]], tách khỏi [[Hãn quốc Bukhara]]. Shahrukh thiết triều ở thành Kokand rồi truyền ngôi cho con là Abd al-Karim, rồi đến đời cháu là Narbuta Biy thì hãn quốc càng mở rộng, thành quách chỉnh trang. Đến cuối thế kỷ 18 (1774-98) thì Kokand gửi sứ xưng thần với [[Nhà Thanh]].<ref name=":52">{{Citechú bookthích sách|url=https://books.google.com/books?id=otHfBQAAQBAJ&pg=PA33&lpg=PA33&dq=kokand+umar+khan&source=bl&ots=v0lYYynPRe&sig=qMbGesMlXV9WUv8jtubwQ_JS3Rs&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjm6Ljt4cDXAhVM7iYKHZGlDN0Q6AEIPTAD#v=onepage&q=kokand%20umar%20khan&f=false|title=Ferghana Valley: The Heart of Central Asia|last=Starr|first=S. Frederick|date =2014-12- ngày 18 tháng 12 năm 2014 |publisher=Routledge|isbn=9781317470663|language=en}}</ref><ref>[[National Encyclopedia of Uzbekistan|OʻzME]]. Birinchi jild. [[Tashkent]], 2000</ref>
 
Khi cháu bốn đời của Shahrukh là Alim lên làm hãn thì việc triều chính suy đồi. Alim có tiếng là tàn nhẫn, hiếu sát. Alim phái quân đánh lấy tây phần Thung lũng Fergana, chiếm các xứ Khujand và Tashkent nhưng lại bị người anh là Umar giết năm 1810. Con của Umar là Mohammed Ali mới 12 tuổi được lập làm ấu chúa, xưng là Madali Hãn. Đây là thời điểm hãn quốc Kokand đạt diện tích lớn nhất. Uy danh Kokand lan rộng nên Kokand được quyền phong tước ''Khoja'' cho giáo chủ xứ Kashgar như trường hợp Jahangir Khoja.
 
Năm 1841 trong khi [[Nga]] và [[Anh]] bành trướng ở [[Trung Á]], [[Công ty Đông Ấn Anh]] phái Arthur Conolly lên Kokand hầu thuyết phục các hãn quốc đoàn kết chống lại sự xâm nhập ngày càng mạnh của [[Đế quốc Nga]]. Việc chưa thành thì Tháng 11 năm 1841, khi nghe tin Đại tá Charles Stoddart bị hãn quốc Bukhara bắt giam, Conolly rời Kokand đi Bukhara tìm cách giải cứu nhưng bị