Thành viên:Justice,ScienceandFree/Chỗ thử

Người Argentina gốc Thụy Sĩ
Argentino de ascendencia suiza (tiếng Tây Ban Nha)
Schweiz-Argentinier (tiếng Đức)
Suisses en Argentine (tiếng Pháp)
Svizzeri-argentini (tiếng Ý)
XXXIV Fiesta Nacional del Inmigrante - desfile - colectividad suiza.JPG
Cộng đồng người Thụy Sĩ diễu hành khai mạc Lễ hội di dân quốc gia Argentina lần thứ XXXIV tại Oberá, Misiones
Tổng số dân
k. 300.000
Khu vực có số dân đáng kể
Phần lớn ở các tỉnh Córdoba, Santa Fe, Buenos Aires
Ngôn ngữ
Tiếng Tây Ban Rioplatense, Tiếng Đức Thụy Sĩ, Tiếng Pháp Thụy Sĩ, Tiếng Ý, Tiếng Đức Thụy Sĩ ở Argentina
Tôn giáo
Chủ yếu là Công giáoTin Lành
Sắc tộc có liên quan
Người Chile gốc Thụy Sĩ, Người Argentina gốc Đức, Người Argentina gốc Ý, Người Argentina gốc Pháp

Người Argentina gốc Thụy Sĩ là những người Argentina có tổ tiên là người Thụy Sĩ hoặc người di cư Thụy Sĩ đến cư trú tại Argentina. Di cư của người Thụy Sĩ là một trong những dòng di cư nổi bật nhất, không chỉ vì số lượng, mà còn cả sự hội nhập, đóng góp cho cơ cấu dân số của Argentina, đặc biệt là ở vùng Pampa, và nhiều khu định cư khác được hình thành ở phần còn lại của đất nước.[1]

Từ năm 1857 đến 1924 hơn 30 ngàn người Thụy Sĩ đã di dân đến quốc gia Nam Mỹ này ở một số tỉnh như Córdoba, Santa Fe, Mendoza, và với mức độ thấp hơn tại Buenos Aires. Trước đó, năm 1856, khu định cư nông nghiệp (tiếng Tây Ban Nha: Colonia agrícola) Esperanza thành lập, bắt đầu quá trình nhập cư châu Âu lâu dài trên đất Argentina.[2]

Ngày nay, cộng đồng người Thụy Sĩ ở Argentina là cộng đồng người Thụy Sĩ lớn nhất tại châu Mỹ Latin.[1]

Lịch sửSửa đổi

 
Khu định cư Thụy Sĩ ở Mendoza, Argentina.
 
Nhà của cộng đồng Thụy Sĩ tại Oberá năm 2014.
 
Lể hội của cộng đồng Thụy Sĩ tại Oberá năm 1945.
 
Một căn nhà trong khu định cư Thụy Sĩ, Rio Negro.

Tháng 2 năm 1856, nhóm đầu tiên với tổng số 421 người định cư châu Âu đến tỉnh Santa Fe. Vào tháng 6, đã có 200 gia đình nông dân đến định cư, tổng cộng có khoảng 1400 người, hơn một nửa trong số đó nói tiếng Đức và Pháp. Khu định cư nông nghiệp đầu tiên thành lập bởi những người định cư Thụy Sĩ là Esperanza, khu định cư chính của cộng đồng định cư Thụy Sĩ và lớn nhất Argentina. Nó đã được nhượng cho người khác theo hình thức xổ số năm 1862.[1]

Lý do cho sự di cư này là chiến tranh Napoléon làm giảm nguồn thu nhập của những khu vực nghèo nhất Thụy Sĩ.[1] Cũng vào khoảng giữa những năm 1800, một hồ chứa trên sông Rhône bị vỡ, phá huỷ mùa màng, chăn nuôi, nhà cửa và thậm chí là dân số.[3] Đất nước gặp nạn đói do không có đất canh tác. Phần lớn người nhập cư Thụy Sĩ đến từ các bang nông thôn.[4]

Ngoài ra, tỉnh Entre Ríos cũng nhận lượng lớn người Thụy Sĩ, đặc biệt là người Thụy Sĩ Romandy. Năm 1857, khu định cư nông nghiệp ở Entre Ríos đầu tiên được thành lập, San José, dưới sự bảo hộ của tổng thống Justo José de Urquiza. Cư dân tại đây nói tiếng Pháp, Ý và Đức, theo đạo Công giáo và Tin Lành. Các quyền sống dân chủ và bỏ phiếu kín được thử nghiệm lần đầu tiên trong lịch sử Argentina. Một khu định cư khác là Villa Urquiza phù hợp với các gia đình có điểm đến ban đầu là tỉnh Corrientes.[5][1][2]

Grutly được thành lập năm 1869, tiếp đó là Santa María, Colonia Nueva, Rivadavia, với những người nhập cư Thụy Sĩ và Ý.[1] Ở Río Negro có thị trấn tên là Colonia Suiza hình thành vào cuối thế kỷ 19 trong khi hững người Thụy Sĩ tại Chile đi đến Bariloche và khu vực xung quanh.[3][6]

Một trong những người tiên phong trong công cuộc định cư là Guillermo Lehmann (cha mẹ người Thụy Sĩ, sinh ở Sigmaringendorf, Baden-Württemberg),[7] người đã thành lập một số thị trấn và thành phố từ năm 1870 đến 1880, với Rafaela (Santa Fe) là một trong những khu định cư quan trọng nhất.[1]

Năm 1872, thanh tra Guillermo Wilcken đã ghi nhận 16.678 cư dân nước ngoài phân bố ở 34 khu định cư tại các tỉnh Santa Fe, Entre Ríos và Córdoba. Trong số này, 5.957 là người định cư Thụy Sĩ, tiếp theo là người Ý, "người Argentina mới" (con cái của người định cư nước ngoài và người nước ngoài nhập tịch), người Pháp và người Đức. Trong khi đó, một báo cáo từ đại sự quán Thụy Sĩ cho thấy tổng cộng 10.000 cư dân Thụy Sĩ tại Argentina; với khoảng 2.000 người sống ở Buenos Aires.[1]

Có đội ngũ nhỏ lượng khách Thụy Sĩ ở Rosario, Córdoba, tỉnh Tucumán, Mendoza, Mar del PlataBahía Blanca.[1]

Một ví dụ về nhập cư Thụy Sĩ tại tỉnh Buenos Aires là khu định cư Baradero. Khu định cư này được thành lập vào năm 1856 bởi năm gia đình nông dân từ Châtel-Saint-Denis, bang Fribourg.[1][8] Baradero kết nghĩa với Chatel-Saint-Denis kể từ tháng Hai năm 2006.[9]

Một ví dụ khác là Helvecia được thành lập tại tỉnh Santa Fe vào năm 1865 mang tên "Confederación Helvética", tên chính thức của Thụy Sĩ. Thị trấn được thành lập cùng với một nhóm người nhập cư Thụy Sĩ đã rời khỏi Esperanza.[4][10][11]

Đến cuối thế kỷ 19, cư dân của một số khu định cư Santa Fe của người Thụy Sĩ đã đứng lên chống lại chính quyền tỉnh (bị buộc tội tham nhũng) để bảo vệ quyền lợi của họ. Điều này khiến nhà nước Argentina kiểm soát việc giải quyết các khu định cư này để tránh sự ly khai có thể xảy ra.[1]

Sau chiến tranh thế giới thứ nhất, một cuộc di dân Thụy Sĩ khác đã diễn ra ở khu vực xung quanh hồ Nahuel Huapi (ở Río Negro và Neuquén), và ở các tỉnh Mendoza, Misiones và Chaco. Những cộng đồng này nhỏ hơn cộng đồng của Santa Fe và Entre Ríos.[1]

Trong những năm 1930, người Thụy Sĩ đã đến MontecarloPuerto Rico ở Misiones. Năm 1937, chính phủ Argentina và Thụy Sĩ đã ký một thỏa thuận nhập cư và thuộc địa. Lãnh sự quán Thụy Sĩ ở Buenos Aires nói có khoảng 400 người Thụy Sĩ ở tỉnh này.[1]

Tình hìnhSửa đổi

Đến năm 1882 đã có hơn 30 khu định cư Thụy Sĩ. Từ năm 1883 đến 1889, sự xuất hiện tối đa của người Thụy Sĩ đã được ghi nhận ở Argentina, nhưng giảm mạnh vào năm 1890. Năm 1890, khoảng 30.000 người Thụy Sĩ đã được có quốc tịch Argentina, trong đó một số có hai quốc tịch Thụy Sĩ-Argentina.[1]

Đến năm 1940, 33% cư dân Thụy Sĩ ở Argentina đã là chủ sở hữu của một ngôi nhà. Ngoài ra, 35% người Thụy Sĩ đến từ năm 1857 đến 1890, trở về Thụy Sĩ. Con số đạt 52% người nhập cư. Cuộc khủng hoảng chính trị, kinh tế và xã hội ở Argentina nổi lên vào năm 2001, đã kích động một phong trào di cư tạm thời của con cháu người Thụy Sĩ về Thụy Sĩ. Một số trở lại trong những năm sau đó.[1]

Khu vực xuất phátSửa đổi

Romandy (Thụy Sĩ nói tiếng Pháp)Sửa đổi

 
Người nhập cư Valais tại San Jerónimo Bắc, Santa Fe.

Argentina có cộng đồng người nhập cư và con cháu đến từ bang Valais duy trì mối quan hệ chặt chẽ với bang này từ 1989.[12][13] Trên thực tế, phần lớn người nhập cư Thuỵ Sĩ đến Argentina đến từ bang nói trên. Các số liệu khác chỉ ra 17.000 trong số 35.000 người Thuỵ Sĩ cập cảng Buenos Aires trong thời gian từ 1850 đến 1930 là từ bang Valais.[13]

Các khu định cư Thụy Sĩ đầu tiên ở các tỉnh Entre Ríos và Santa Fe được thành lập bởi người Valais và người Thụy Sĩ Pháp khác từ Romandy.[2][1][14][13] Người Valais tại Bariloche (tỉnh Rio Negro) vốn ban đầu đến Chile nhưng sau đó đã vượt dãy Andes.[3][6]

Hiệp hội Valais-Argentina có trụ sở tại Thụy Sĩ và thường xuyên đến thăm các khu định cư của Thụy Sĩ ở Argentina.[15][16] Sự liên kết này đã được tạo ra ở Thụy Sĩ để tái tạo các liên kết giữa các hậu duệ của người Valais ở Argentina và các cư dân hiện tại của bang. Cùng với chính quyền địa phương và các quỹ, nó cấp viện trợ cho các tổ chức ở Argentina. Nó cũng thúc đẩy các chuyến đi trao đổi văn hóa và thực tập.[17]

Thành phố Sion, thủ phủ bang Valais và thành phố Colón là thành phố kết nghĩa từ năm 2006.

Thụy Sĩ nói tiếng ĐứcSửa đổi

Theo ấn phẩm "Familias alemanas y suizas alemanas en el Departamento Las Colonias 1869 y 1895", hầu hết người Thụy Sĩ tại Los Colonias đến từ các khu vực Thụy Sĩ nói tiếng Đức.[18][19]

Ticino (Thụy Sĩ nói tiếng Ý)Sửa đổi

Đặc trưng của những người đến Argentina từ bang Ticino của Thụy Sĩ cho đến năm 1880 là di cư cá nhân đến các thành thị mà phần lớn là công nhân xây dựng và nghệ nhân. Có những thị trấn được thành lập bởi những người Thụy Sĩ nói tiếng Ý.[1] Thị trấn Ticino được đặt tên theo bang Ticino ở Córdoba và thành lập bởi hai người Thụy Sĩ nói tiếng Ý, Ricardo Simonini và Juan Thiele.[20] Những người nhập cư Thụy Sĩ khác đến từ bang Ticino là hai kiến trúc sư Agustín và Nicolás Cánepa, những người đã đóng góp vào việc xây dựng nhà thờ Salta và tu viện thành phố Domingo ở San Miguel de Tucumán.[21][22]

Tại thành phố Buenos Aires, José Ferdinando Francisco Soldati (sinh tại bang Ticino, đến Argentina vào những năm 1880) đã thành lập một thị trấn ở phía Nam thành phố và mua lại một trang trại cho nó. Vì Soldati đến từ Lugano mà nơi này có cùng điều kiện địa lý và đường phố với quê hương ông ta, ông đã đặt tên thị trấn là Villa Lugano, thành lập ngày 18 tháng 10 năm 1908. Ngày 29 tháng 11 năm 1908, Villa Soldati được lập ra từ việc chia nhỏ và bán đất của Villa Lugano.[23][24][25]

Văn hoáSửa đổi

Ngôn ngữSửa đổi

 
Colonia Suiza, Río Negro.

Tiếng Đức Thụy Sĩ tại Argentina (Argentinien-schwyzertütsch) là một phương ngữ tiếng Đức được nói. Nó chủ yếu được nói bởi người Argentina gốc Thụy Sĩ và con cháu của họ.[26][27][28]

Ngoài tiếng Đức, họ cũng nói tiếng Ý và Pháp.

Kiến trúcSửa đổi

Thị trấn Colonia Suiza thuộc tỉnh Río Negro, duy trì kiến ​​trúc nguyên bản có nguồn gốc từ Thụy Sĩ và tương tự như được tìm thấy ở miền Nam Chile. Các công trình được làm bằng gỗ hoặc nửa gỗ ở một tầng và cao một nửa hoặc hai tầng với mái đầu hồi và được lợp bằng ván lợp gỗ hoặc tấm kẽm. Gỗ thường được sử dụng là cây Austrocedrus chilensis. Một số căn nhà đã được coi là di sản lịch sử của Bariloche. Ngôi nhà lâu đời nhất có từ năm 1899.[6]

Sự kiệnSửa đổi

Tại thị trấn Romang, tỉnh Santa Fe, Lễ hội Thụy Sĩ được tổ chức vào tháng 8.[29] Tại San Jerónimo Norte cũng thuộc Santa Fe, lễ hội văn hóa dân gian Thụy Sĩ được tổ chức hàng năm vào cuối tuần thứ hai của tháng sáu.[30] Buenos Aires có một dàn hợp xướng Thụy Sĩ.

Con người và đóng gópSửa đổi

Trong số những người Thụy Sĩ đến vào thế kỷ XIX, những người nổi tiếng đã đóng góp nhiều cho sự phát triển của đất nước. Trong số đó có kiến ​​trúc sư Francisco Righetti, nhà văn Alfonsina Storni, bác sĩ Enrique Pichon-Rivière, nữ diễn viên Myriam Stefford và nhà thám hiểm Aimé Tschiffely. Ngoài ra, Argentina có hai tổng thống gốc Thụy Sĩ, Carlos PellegriniNéstor Kirchner. Hiện tại trong số những người Argentina có tổ tiên Thụy Sĩ là cựu tay đua công thức 1 Carlos Alberto Reutemann, tay vợt Eduardo Schwank, cầu thủ bóng ném Elke Karsten, cầu thủ bóng bầu dục Juan Imhoff, bác sĩ và chính trị gia Hermes Binner và Thống đốc tỉnh Santa Cruz Alicia Kirchner.

Trong số các gia đình truyền thống của các thuộc địa Thụy Sĩ đầu tiên ở Santa Fe và Entre Ríos có Juan Genoud, José Cardinaux, José Liandat, Carlos Beck và Jacob Reutemann.

Tổ chứcSửa đổi

Thư việnSửa đổi

Xem thêmSửa đổi

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ a ă â b c d đ e ê g h i k l m n o Đại sứ quán Argentina tại Liên bang Thụy Sĩ (biên tập). “La emigración suiza a la Argentina” [Di cư Thụy Sĩ vào Argentina]. esuiz.mrecic.gob.ar. 
  2. ^ a ă â Swissinfo (biên tập). “San José y la historia de los colonos valesanos” [San José và lịch sử của những người định cư]. Truy cập 26 tháng 6 năm 2005. 
  3. ^ a ă â Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên bariloche
  4. ^ a ă Mariana Rivera (9 tháng 4 năm 2011). “Desde los cantones rurales suizos hasta San Javier” [Từ các bang nông thôn Thụy Sĩ đến San Javier]. 
  5. ^ «De Suiza a Entre Ríos: testimonios de una comunidad pionera, Colonia Nueva de Villa Urquiza». Autores: Ángela María Klocker Restano, Susana Haller Maslein de Dutruel. Edición 2. Editor: Editorial de Entre Ríos, 2006. ISBN 950686165X, 9789506861650
  6. ^ a ă â Chính quyền San Carlos de Bariloche (biên tập). “Sitio histórico Colonia Suiza” [Thông tin lịch sử Colonia Suiza] (PDF). 
  7. ^ Taufbuch der Kirchengemeinde St. Peter und Paul in Sigmaringendorf
  8. ^ swissinfo.ch. “Baradero, las familias fundadoras” [Baradero, gia đình sáng lập]. 
  9. ^ Baradero te informa biên tập (23 tháng 10 năm 2010). “Baradero y Châtel-Saint-Denis, ciudades hermanas” [Baradero và Châtel-Saint-Denis, thành phố chị em]. 
  10. ^ Chính quyền tỉnh Santa Fe (biên tập). “Helvecia | Historia y cultura” [Helvecia | Lịch sử và văn hoá]. 
  11. ^ Chính quyền tỉnh Santa Fe (biên tập). “Helvecia | Turismo” [Helvecia | Du lịch]. 
  12. ^ fasra.com.ar biên tập (26 tháng 1 năm 2015). “200 años Valais/Wallis | Asociación Valesana Argentina” [200 năm Valais/Wallis | Hiệp hội người Valais Argentina]. 
  13. ^ a ă â “Présentation de l'Association Valais-Argentine”. valais-argentine.ch (bằng tiếng Pháp Thuỵ Sĩ). 
  14. ^ El Litoral biên tập (13 tháng 2 năm 2010). “Valesanos emigrados a San Jerónimo Norte” [Người Valaia di cư đến Bắc San Jerónimo]. 
  15. ^ Municipalidad de Colón biên tập (24 de noviembre de 2015). "La Argentina del Valais es la que tenemos guardada en el corazón".  Kiểm tra giá trị ngày tháng trong: |date= (trợ giúp)
  16. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên colon2
  17. ^ Thành phố Colón biên tập (19 tháng 11 năm 2015). “Noveno viaje oficial de Valais-Argentine a Colón”. 
  18. ^ “Breve Historia de los Kinen | (con alusiones a los Rossler y a los Mergen)” [Tóm tắt lịch sử Kinen | (với những ám chỉ đến Rossler và Mergen)]. 2003. Bản gốc lưu trữ 3 tháng 2 năm 2010. 
  19. ^ Rudolf Thürner. “Familias alemanas y suizas alemanas en el Departamento Las Colonias 1869 y 1895” [Các gia đình Đức và Thụy Sĩ tại Las Colonias 1869 và 1895]. Bản gốc lưu trữ 19 tháng 1 năm 2016. Truy cập 15 tháng 1 năm 2016. 
  20. ^ Biblioteca digital Río Tercero (biên tập). “Ticino, Córdoba, Argentina”. 
  21. ^ Fundación Cultural Santiago del Estero (biên tập). “Breve Historia de nuestra Catedral Basílica, su construcción y restauración actual”. Bản gốc lưu trữ 16 tháng 8 năm 2016. Truy cập 24 tháng 7 năm 2016. 
  22. ^ “Antigua Iglesia y Convento de Santo Domingo | CEPAN | Centro de Estudios del Patrimonio Arquitectónico Nacional”. cepan.cultura.gob.ar. Bản gốc lưu trữ 18 tháng 8 năm 2016. Truy cập 24 tháng 7 năm 2016. 
  23. ^ “Villa Soldati”.  Đã bỏ qua tham số không rõ |editorial= (trợ giúp)
  24. ^ Barriada.com.ar (biên tập). “Villa Lugano”. 
  25. ^ Chính quyền thành phố Buenos Aires (biên tập). “Barrios: Villa Lugano” [Vùng lân cận: Villa Lugano]. Bản gốc lưu trữ 23 tháng 10 năm 2012. 
  26. ^ PDF on varieties of German
  27. ^ Upper German Languages: Alsatian Language, Argentinien-Schwyzertütsch Dialect, Äuä, Austrian German, Basel German, Bavarian Language, Bernese German.
  28. ^ Languages of Argentina. General Books, 2010. ISBN=?
  29. ^ “Romang tiene una nueva reina en su Fiesta Provincial Suiza.”. Bản gốc lưu trữ 7 tháng 1 năm 2016. Truy cập 15 tháng 1 năm 2016. 
  30. ^ Fiesta Nacional del Folclore Suizo

Liên kết ngoàiSửa đổi

[[Thể loại:Người Argentina gốc Thụy Sĩ| ]]