Một trận cricket. Dải đất nhạt là chỗ giao và đánh bóng. Trong một trận đấu test, người chơi mặc đồ toàn trắng. Trọng tài mặc quần đen.
Tam trụ môn - 3 cọc trụ môn (stumps) và 2 thanh hoành mộc (bail)
Kích thước phương cầu trường

Cricket (phiên âm: Crích-kê; cũng gọi: bóng gậy, bản cầu, mộc cầu, tường cầu) là một môn thể thao dùng gậy đánh bóng, phổ biến tại nhiều quốc gia trong cộng đồng Thịnh vượng chung Anh, chơi giữa hai đội, mỗi đội 11 đấu thủ, trên sân cỏ hình tròn. Mục đích của trận đấu là hai đội thay phiên nhau, một đội giao bóng và một đội đánh bóng. Sau khi tất cả các đấu thủ của đội đánh bóng bị loại, đội này sẽ đổi sang ném bóng, và đội bên kia sẽ vào sân để thành đội đánh.

Khi bắt đầu vào trận, một đội cử ra hai người cầm gậy đứng ở hai đầu một dải đất phẳng gọi là "phương cầu trường" (tiếng Anh: pitch). Mỗi đầu đều có tam trụ môn (wicket) gồm ba que gỗ cắm vào đất, có hai thỏi gỗ nằm trên. Đội bên kia cử ra một người giao bóng - "đầu cầu viên" (bowler) và một số người cùng đội đứng chung quanh đợi đánh bóng - "kích cầu viên" (fielder). Người ném bóng cố ném từ một đầu phương cầu trường sang đầu bên kia, mục đích là cho bóng dội lên từ mặt đất và làm vỡ ba cọc trụ môn của tam trụ môn ở đầu bên kia. Người cầm gậy của đội đối phương phải ráng đánh bật bóng ra, bảo vệ tam trụ môn phía bên mình. Trong khi bóng bị đánh xa, hai người cầm gậy phải chạy tới lui giữa hai đầu phương cầu trường. Mỗi đợt chạy tính là một "bào vị" (run). Những đấu thủ đội ném phải bắt được bóng trả về khu phương cầu trường. Hai đấu thủ đội đánh bóng tiếp tục đánh và chạy tới lui như thế và kiếm điểm cho tới khi một trong hai người này bị đội ném loại ra bằng những cách:

  1. Làm vỡ tam trụ môn khi giao bóng
  2. Bắt được bóng từ gậy người đánh khi bóng chưa chạm đất (catch)
  3. Đùi chặn bóng (leg before wicket): Làm người đánh sểnh chân đứng lố ra trước, chân che tam trụ môn và nếu trọng tài thấy, sẽ phạt, cho loại ra.
  4. Dùng bóng làm vỡ khung thành tam trụ môn trong khi người đánh bóng còn đang chạy, không kịp về mức của tam trụ môn.

Đấu thủ bị loại được đồng đội khác vào thay. Đội đánh luôn có hai người cầm gậy trên sân (partner).

Tính điểm:

  1. Chạy từ một đầu phương cầu trường sang mức tam trụ môn bên kia: 1 bào vị
  2. Đánh bóng ra tới vòng biên của sân: 4 bào vị
  3. Đánh bóng không chạm đất, bay ngoài vòng biên (kể cả bay vào khán đài): 6 bào vị

quốc gia nào khác.

Lịch sửSửa đổi

Nguồn gốcSửa đổi

Cricket là một trong nhiều trò chơi trong lĩnh vực "bóng câu lạc bộ" về cơ bản liên quan đến việc đánh một quả bóng bằng một dụng cụ cầm tay; những môn khác bao gồm bóng chày, golf, khúc côn cầu, tennis, bóng quần, cầu lông và bóng bàn.  Trong trường hợp của dế, một điểm khác biệt quan trọng là sự tồn tại của cấu trúc mục tiêu vững chắc, wicket (ban đầu, người ta nghĩ, một "cổng wicket" mà qua đó cừu được chăn), mà batsman phải bảo vệ.  Nhà sử học cricket Harry Althamđã xác định ba "nhóm" trò chơi "bóng câu lạc bộ": "nhóm khúc côn cầu", trong đó quả bóng được điều khiển qua lại giữa hai mục tiêu (các mục tiêu); "nhóm chơi gôn", trong đó quả bóng được hướng tới một mục tiêu không được bảo vệ (lỗ); và "nhóm cricket", trong đó "quả bóng nhắm vào một nhãn hiệu (wicket) và bị đẩy ra khỏi nó".

Người ta thường tin rằng dế có nguồn gốc là một trò chơi của trẻ em ở các quận phía đông nam nước Anh, đôi khi trong thời trung cổ.  Mặc dù có tuyên bố cho những ngày trước đó, các tài liệu tham khảo nhất định sớm để dế đang được chơi xuất phát từ những bằng chứng được đưa ra tại một phiên tòa ở Guildford trên thứ hai 17 tháng 1, 1597 (Julian lịch; tương đương với ngày 30 tháng 1 năm 1598 trong lịch Gregorian). Vụ án liên quan đến quyền sở hữu một mảnh đất nhất định và tòa án đã nghe lời khai của một nhân viên điều tra 59 tuổi, John Derrick, người đã làm chứng rằng:

Là một học giả trong trường học tự do của Guldeford hee và những người bạn khác nhau của anh ấy đã runne và chơi ở đó tại creckett và các plaies khác.

Với tuổi của Derrick, đó là khoảng nửa thế kỷ trước khi anh ở trường và vì vậy chắc chắn rằng dế đã được chơi c. 1550 bởi các chàng trai ở Surrey.  Quan điểm ban đầu nó là một trò chơi dành cho trẻ em được củng cố bởi từ điển Anh-Pháp năm 1611 của Randle Cotgrave, trong đó ông định nghĩa danh từ " crosse " là "nhân viên quanh co trong đó các cậu bé chơi cricket" và dạng động từ " crosser " " Như" để chơi tại cricket ".

Một nguồn có thể cho tên của môn thể thao này là từ tiếng Anh cổ " cryce " (hoặc " cricc ") có nghĩa là một cái nạng hoặc nhân viên. Trong Từ điển của Samuel Johnson, ông bắt nguồn từ môn cricket từ " cryce, Saxon, a stick".  Trong tiếng Pháp cổ, từ " criquet " dường như có nghĩa là một loại câu lạc bộ hoặc cây gậy.  Với các kết nối thương mại thời trung cổ mạnh mẽ giữa miền đông nam nước Anh và Hạt Flanders khi sau này thuộc về Công tước xứ Burgundy,(được sử dụng trong Flanders tại thời điểm đó) " krick " (-e), có nghĩa là một cây gậy (kẻ gian).  Một nguồn có thể là từ Trung Hà Lan " krickstoel ", có nghĩa là một cái ghế thấp dài sử dụng cho quỳ trong nhà thờ và đó giống như dài thấp wicket với hai gốc cây được sử dụng trong dế sớm.  Theo Heiner Gillmeister, một chuyên gia ngôn ngữ châu Âu của Đại học Bon, "cricket" bắt nguồn từ cụm từ tiếng Hà Lan cho khúc côn cầu, đã gặp de (krik ket) sen (nghĩa là "với cây gậy đuổi theo"). Gillmeister đã gợi ý rằng không chỉ tên mà cả bản thân môn thể thao này cũng có thể có nguồn gốc Flemish.

Tăng trưởng của cricket nghiệp dư và chuyên nghiệp ở AnhSửa đổi

Sự tiến hóa của dơi dế. "Cây gậy khúc côn cầu" ban đầu (trái) phát triển thành cây gậy thẳng từ c. 1760 khi bowling giao hàng ném bóng bắt đầu.

Mặc dù đối tượng chính của trò chơi luôn là ghi được nhiều lượt chạy nhất, nhưng hình thức đầu tiên của môn cricket khác với trò chơi hiện đại ở một số khía cạnh kỹ thuật quan trọng nhất định. Các bóng được bowled nách bởi các bowler và tất cả dọc theo mặt đất hướng tới một batsman trang bị một con dơi đó, vóc dáng, giống như một cây gậy khúc côn cầu; batsman bênh vực một thấp, hai gốc wicket; và chạy được gọi là "notches" bởi vì những người ghi bàn đã ghi lại chúng bằng cách ghi dấu gậy kiểm đếm.

Năm 1611, năm từ điển của Cotgrave được xuất bản, hồ sơ tòa án giáo hội tại Sidlesham ở bang Sussex cho rằng hai giáo dân, Bartholomew Wyatt và Richard Latter, đã không đến nhà thờ vào Chủ nhật Phục sinh vì họ đang chơi cricket. Họ bị phạt 12 d mỗi người và ra lệnh phải đền tội.  Đây là đề cập sớm nhất về sự tham gia của người lớn vào môn cricket và đó cũng là khoảng thời gian trận đấu giữa các giáo xứ hoặc làng được tổ chức sớm nhất được tổ chức - tại Chevening, Kent.  Năm 1624, một người chơi tên là Jasper Vinallchết sau khi anh ta vô tình bị đánh vào đầu trong trận đấu giữa hai đội giáo xứ ở Sussex.

Cricket vẫn là một sự theo đuổi địa phương quan trọng trong phần lớn thế kỷ.  Được biết, thông qua nhiều tài liệu tham khảo được tìm thấy trong hồ sơ các vụ án của giáo hội, đã bị Puritans cấm đoán nhiều lần trước và trong Khối thịnh vượng chung.  Vấn đề gần như luôn luôn là vấn đề chơi vào Chủ nhật khi những người Thanh giáo coi dế là "tục tĩu" nếu chơi vào ngày Sa-bát, đặc biệt là nếu có nhiều đám đông và / hoặc đánh bạc.

Theo nhà sử học xã hội Derek Birley, đã có một "sự bùng nổ lớn của thể thao sau khi phục hồi " vào năm 1660.  Đánh bạc trên thể thao đã trở thành một vấn đề đủ quan trọng để Nghị viện thông qua Đạo luật Đánh bạc năm 1664, giới hạn số tiền đặt cược là 100 bảng., trong mọi trường hợp, một khoản tiền khổng lồ vượt quá thu nhập hàng năm của 99% dân số.  Cùng với việc đánh giá cao, đua ngựa và thể thao máu, dế được coi là một môn thể thao cờ bạc.  người bảo trợ giàu có thực hiện các trận đấu cho các cổ phần cao, tạo thành các đội trong đó họ tham gia vào các cầu thủ chuyên nghiệp đầu tiên. Vào cuối thế kỷ, dế đã phát triển thành một môn thể thao lớn đang lan rộng khắp nước Anh và đã được các thủy thủ và thực dân Anh đưa ra nước ngoài - tài liệu tham khảo sớm nhất về môn cricket ở nước ngoài là vào năm 1676.  Một báo cáo năm 1697 còn tồn tại "một trận đấu cricket tuyệt vời" được chơi ở Sussex "cho năm mươi người yêu thích guineas" - đây là trận đấu được biết đến sớm nhất thường được coi là hàng đầu.

Những người bảo trợ, và những người chơi khác từ tầng lớp xã hội được gọi là " quý ông ", bắt đầu tự phân loại mình là " nghiệp dư "  để thiết lập sự khác biệt rõ ràng với các chuyên gia, những người luôn là thành viên của tầng lớp lao động, thậm chí đến mức có các cơ sở ăn uống và thay đổi riêng biệt.  Những người hiền lành, bao gồm cả những quý tộc cấp cao như Công tước xứ Richmond, đã thi hành luật danh dự về quyền quý tộc của họ để đòi quyền lãnh đạo trong bất kỳ cuộc thi thể thao nào mà họ tham gia, đặc biệt là cần thiết để họ chơi cùng với họ "Những kẻ thấp kém trong xã hội" nếu họ thắng cược. Theo thời gian, một nhận thức cho rằng người nghiệp dư điển hình chơi cricket hạng nhất, cho đến năm 1962 khi chủ nghĩa nghiệp dư bị bãi bỏ, là một người có học vấn ở trường công lập, sau đó đã đến một trong những trường đại học Cambridge hoặc Oxford - xã hội khăng khăng rằng những người như vậy là "sĩ quan và quý ông" có số phận là lãnh đạo.  Theo nghĩa tài chính thuần túy, người chơi cricket nghiệp dư về mặt lý thuyết sẽ yêu cầu chi phí chơi trong khi đối tác chuyên nghiệp của anh ta chơi theo hợp đồng và được trả lương hoặc lệ phí trận đấu; trong thực tế, nhiều người nghiệp dư tuyên bố phần nào nhiều hơn chi tiêu thực tế và thuật ngữ "sham Nghiệp" chế nhạo được đặt ra để mô tả hội chứng.

Cricket Anh trong thế kỷ 18 và 19Sửa đổi

Trò chơi đã trải qua sự phát triển lớn trong thế kỷ 18 để trở thành môn thể thao quốc gia của Anh. [ cần dẫn nguồn ] Thành công của nó được bảo lãnh bởi sự cần thiết song sinh của sự bảo trợ và cá cược.  Cricket đã nổi bật ở Luân Đôn vào đầu năm 1707 và, vào giữa những năm của thế kỷ, những đám đông lớn đổ về các trận đấu trên Sân Pháo binh ở Finsbury. [ Cần dẫn nguồn ] Các wicket đơn hình thức các môn thể thao thu hút được đám đông khổng lồ và cược cho phù hợp, đạt đỉnh phổ biến của nó trong mùa 1748.  Bowling trải qua một sự tiến hóa vào khoảng năm 1760 khi các cầu thủ bắt đầu ném bóngthay vì lăn hoặc lướt qua nó về phía batsman. Điều này gây ra một cuộc cách mạng trong thiết kế dơi bởi vì, để đối phó với quả bóng nảy, cần phải giới thiệu cây gậy thẳng hiện đại thay cho hình dạng "gậy khúc côn cầu" cũ.  [ cần dẫn nguồn ]

Các Hambledon Club được thành lập vào năm 1760, và cho hai mươi năm tiếp theo cho đến khi hình thành Marylebone Cricket Club (MCC) và việc mở Chúa Cũ đất vào năm 1787, Hambledon vừa câu lạc bộ vĩ đại nhất của trò chơi và tâm điểm của nó. [ cần dẫn nguồn ] MCC nhanh chóng trở thành câu lạc bộ hàng đầu của môn thể thao và là người giám sát của Luật Cricket. Luật mới được giới thiệu vào cuối thế kỷ 18 bao gồm ba cái bấc và chân trước cái bấc (lbw).

Thế kỷ 19 đã thấy bowling nách được thay thế bởi vòng tròn đầu tiên và sau đó chơi bowling. Cả hai sự phát triển đều gây tranh cãi.  Tổ chức trò chơi ở cấp quận đã dẫn đến việc thành lập các câu lạc bộ của quận, bắt đầu từ Sussex vào năm 1839.  Vào tháng 12 năm 1889, tám câu lạc bộ hàng đầu của quận đã thành lập Giải vô địch chính thức của Quận, bắt đầu vào năm 1890.

Người chơi nổi tiếng nhất của thế kỷ 19 là WG Grace, người bắt đầu sự nghiệp lâu dài và có ảnh hưởng của mình vào năm 1865. Điều đặc biệt là trong sự nghiệp của Grace, sự khác biệt giữa tài tử và chuyên gia trở nên mờ nhạt bởi sự tồn tại của những người chơi như anh ta là người nghiệp dư. nhưng, về mặt lợi ích tài chính của họ, thực tế là chuyên nghiệp. Bản thân Grace được cho là đã được trả nhiều tiền hơn khi chơi cricket hơn bất kỳ chuyên gia nào. [ cần dẫn nguồn ]

Hai thập kỷ trước Chiến tranh thế giới thứ nhất đã được gọi là " Thời đại hoàng kim của môn cricket ". Đó là một cái tên hoài cổ được gợi lên bởi cảm giác mất mát tập thể do chiến tranh, nhưng thời kỳ này đã tạo ra một số cầu thủ tuyệt vời và các trận đấu đáng nhớ, đặc biệt là khi cuộc thi có tổ chức ở cấp hạt và cấp độ thử nghiệm phát triển.

Cricket trở thành một môn thể thao quốc tếSửa đổi

Đội Anh đầu tiên đi lưu diễn nước ngoài, trên tàu đến Bắc Mỹ, 1859

Trong khi đó, Đế quốc Anh là công cụ truyền bá trò chơi ra nước ngoài và đến giữa thế kỷ 19, nó đã trở nên nổi tiếng ở Úc, Caribbean, Ấn Độ, New Zealand, Bắc Mỹ và Nam Phi.  Năm 1844, trận đấu quốc tế đầu tiên diễn ra giữa Hoa Kỳ và Canada.  Năm 1859, một nhóm các cầu thủ người Anh đã đến Bắc Mỹ trong chuyến lưu diễn nước ngoài đầu tiên.

Năm 1862, một đội Anh đã thực hiện chuyến lưu diễn đầu tiên ở Úc.  Nhóm nghiên cứu đầu tiên của Úc để du lịch ở nước ngoài bao gồm các thổ dân stockmen người lưu diễn nước Anh vào năm 1868.

Vào năm 1876,7777, một đội tuyển Anh đã tham gia vào trận đấu được công nhận là trận đấu Thử nghiệm đầu tiên tại Sân vận động Crickê Melbourne với Australia.  Cuộc cạnh tranh giữa Anh và Úc đã sinh ra Tro tàn năm 1882 và đây vẫn là cuộc thi nổi tiếng nhất của môn cricket.  dế thử nghiệm bắt đầu mở rộng vào năm 1888 Mạnh89 khi Nam Phi chơi Anh. [ cần dẫn nguồn ]

Dế thế giới trong thế kỷ 20Sửa đổi

Don Bradman của Úc có điểm trung bình thử nghiệm kỷ lục là 99,94.

Những năm giữa hai cuộc chiến đã giúp Úc 's Don Bradman, thống kê Test batsman vĩ đại nhất của mọi thời đại. Kiểm tra dế tiếp tục mở rộng trong thế kỷ 20 với việc bổ sung Tây Ấn (1928), New Zealand (1930) và Ấn Độ (1932) trước Chiến tranh thế giới thứ hai và sau đó là Pakistan (1952), Sri Lanka (1982), Zimbabwe (1992), Bangladesh (2000), Ireland và Afghanistan (cả năm 2018) trong giai đoạn hậu chiến.  Nam Phiđã bị cấm từ cricket quốc tế từ năm 1970 đến năm 1992 như là một phần của cuộc tẩy chay apartheid.

Sự gia tăng của Cricket quá giới hạnSửa đổi

Cricket bước vào kỷ nguyên mới vào năm 1963 khi các quận của Anh giới thiệu biến thể ngoại cỡ giới hạn.  Vì chắc chắn sẽ tạo ra kết quả, dế quá giới hạn là sinh lợi và số lượng trận đấu tăng lên.  Phiên bản giới hạn ở nước ngoài đầu tiên được chơi vào năm 1971 và Hội đồng Cricket quốc tế (ICC) cầm quyền, nhìn thấy tiềm năng của nó, đã tổ chức Giải vô địch thế giới Cricket giới hạn đầu tiên vào năm 1975.  Trong thế kỷ 21, một hình thức giới hạn mới, Twenty20, đã tạo ra một tác động ngay lập tức. [ cần dẫn nguồn ] Vào ngày 22 tháng 6 năm 2017, Afghanistan và Iceland trở thành thành viên đầy đủ của ICC thứ 11 và 12, cho phép họ chơi cricket Kiểm tra.

Kiểu cricketSửa đổi

Thể thao cricket có vài kiểu chơi

  1. Test cricket
  2. Cricket đơn nhật (one-day matches)
  3. Criket hai hai mươi (Twenty20)

Test cricketSửa đổi

Test cricket hay cricket đối kháng là kiểu chơi cricket kéo dài nhất, tối đa là năm ngày. Một trận cầu criket đối kháng được hai quốc gia tham dự; nếu không có hai quốc gia thì không được ghi nhận là criket đối kháng. Hiện bây giờ, có mười quốc gia được Hội Cricket Quốc tế (International Cricket Council – ICC) cho ghi danh để chơi test cricket. ICC cho một quốc gia tham dự criket đối kháng nếu quốc gia đó đạt được một trình độ chấp nhận. Một trận cầu criket đối kháng có thể kéo dài năm ngày; nếu một đội thắng trước năm ngày, thì trận chấm dứt sớm. Nếu sau năm ngày, không có một đội thắng, thì kết quả là hòa.

Trong thể thao test cricket, mỗi đội thay phiên đánh và giao bóng; mỗi đội được đánh bóng tối đa là hai lần. Mục đích của trò chơi là để đạt nhiều điểm hơn đội kia, trong tổng cộng hai phiên đánh bóng.

Trong test cricket, để thắng, một đội phải làm đối phương bị loại hai lần (hoặc có một đội xin thua (declaration)). Nếu một đội đạt được nhiều điểm hơn, mà đối phương không có bị loại, mà tiếp tục thủ người giao bóng, thành công tới cuối thời giờ tối đa, vậy thì kết quả là hòa.

Trận criket đối kháng đầu tiên được tổ chức năm 1877, do AnhÚc tham dự.

Cricket đơn nhậtSửa đổi

Cricket đơn nhật (tiếng Anh: One-day cricket hoặc Limited overs cricket), là một kiểu cricket mới, được sáng chế vào khoảng những năm 1960 và 1970. Các trận cricket được tổ chức trong một ngày. Trong trận cricket đơn nhật, mỗi đội có phép đánh bóng, trong một thời gian có giới hạn, thường là 50 "vòng ném bóng" (over). Sau thời đánh bóng được giới hạn, đôi, thứ hai thay phiên đánh bóng.

Nếu một đội bị loại trước thời gian giới hạn, thì đội đối phương được bắt đầu đánh bóng. Nếu đội thứ hai đạt được số điểm của đội thứ nhất trong giới hạn, thì đội thư hai thắng. Nếu đội thứ hai bị loại trước khi đạt được số lượng điểm của đội thứ nhất, thì đội thứ nhất thắng.

Cricket đơn nhật khác cricket đối kháng tại vì mỗi đội được đánh bóng chỉ có một lần. Và thứ hai là, đội nào có ít điểm hơn là thua; còn ở trong cricket đối kháng, đội giao bóng phải gây cho đội đánh bóng bị loại mới đạt kết quả.

Cricket Hai hai mươiSửa đổi

Cricket Hai hai mươi (Twenty20) là một kiểu cricket đơn nhật, mới được áp dụng trong thế kỷ 21. Hai hai mươi có nghĩa là mỗi đội được giới hạn đánh và giao bóng trong 20 vòng ném bóng, thay vì với 50 vòng ném bóng cho cricket đơn nhật thường.

Mục đích của cricket hai hai mươi là trận sẽ rất ngắn và chấm dứt trong khoảng ba tiếng đồng hồ. Hai hai mươi được sáng chế để thu hút người mới xem cricket, tại vì người mới xem môn thể thao này lần đầu có thể không hứng thú nếu trận đấu kéo dài quá lâu.

Giải vô địch thế giới đầu tiên cho cricket hai hai mươi được tổ chức lần đầu tiên năm 2007.

Xem thêmSửa đổi

Tham khảoSửa đổi