Mở trình đơn chính

Tiếng Tigrinya (cũng được ghi là Tigrigna; ትግርኛ: təgrəñña, IPA: [tɨgrɨɲːa] ()) là một ngôn ngữ Phi-Á thuộc ngữ tộc Semit. Đây là một ngôn ngữ vùng Sừng châu Phi, có mặt ở Eritrea và bắc Ethiopia, với chừng 6.915.000 người nói. Số người nói tiếng Tigrinya ở Ethiopia (gọi là người Tigray; Tigrawot; dạng giống cái Tigrāweyti, dạng giống đực Tigraway, số nhiều Tegaru) là chừng 4.320.000 người, tập trung ở vùng Tigray. Số người nói tiếng Tigrinya ở Eritrea (người Tigrinya) là khoảng 2.540.000 người, tụ về miền trung và nam đất người. Ngoài những vùng này, tiếng Tigrinya còn được người di cư mang đến nhiều nơi.[2]

Tigrinya

ትግርኛ
tigriññā
Phát âm[tɨɡrɨɲa]
Sử dụng tạiEritrea, Ethiopia
Khu vựcEritrea, vùng Tigray
Tổng số người nói6,9 triệu (thống kê 2006 – 2007)
Phân loạiPhi-Á
Hệ chữ viếtChữ Ge'ez
Địa vị chính thức
Ngôn ngữ chính thức tại
Eritrea, Ethiopia
Mã ngôn ngữ
ISO 639-1ti
ISO 639-2tir
ISO 639-3tir
Glottologtigr1271[1]

Không nên nhầm lẫn tiếng Tigrinya với tiếng Tigre lân cận tại vùng đất thấp của Eritrea.

Lịch sử và văn họcSửa đổi

Tiếng Tigrinya khác đáng kể với tiếng Ge'ez, ngôn ngữ văn học Ethiopia cổ, ở sự hiện diện của phrasal verb và một cấu trúc câu trong đó động từ chính nằm ở cuối mệnh đề thay vì ở đầu. Ảnh hưởng của tiếng Ge'ez trong văn học Tigrinya là điều dễ thấy, nhất là ở những từ ngữ liên quan đến hoạt động tôn giáo, chủ yếu là Kitô giáo.[3] Tiếng Ge'ez, do địa vị của nó trong văn hóa Ethiopia, đóng vai trò ngôn ngữ văn học cho tới thời cận đại.[4]

Ghi chép cổ nhất về tiếng Tigrinya viết là một văn bản luật địa phương tìm thấy ở huyện Logosarda, vùng Nam, Eritrea có niên đại từ thế kỷ XIII vào thời triều Zagwe.[5]

Tiếng Tigrinya, cùng với tiếng Ả Rập, là ngôn ngữ chính thức của Eritrea.

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert và đồng nghiệp biên tập (2013). “Tigrigna”. Glottolog. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. 
  2. ^ “Tigrigna”. Ethnologue. Truy cập ngày 27 tháng 11 năm 2016. 
  3. ^ The Bible in Tigrigna, United Bible society, 1997
  4. ^ Edward Ullendorff, The Ethiopians, Oxford University Press 1960
  5. ^ “UCLA Language Materials Project Language Profiles Page: Tigrinya”. UCLA. Truy cập ngày 10 tháng 11 năm 2006.