Tỉnh Transcaspia (tiếng Nga: Закаспійская область), hay chỉ đơn giản là Transcaspia (tiếng Nga: Закаспія), là một phần của Đế quốc Nga và thời kỳ đầu của Nga Xô viết ở phía đông của biển Caspian trong nửa sau của thế kỷ 19 cho đến năm 1924. Đó là phía bắc của tỉnh Khorasan của Iran và Afghanistan, phía bắc giáp tỉnh Uralsk thuộc tỉnh Uralsk của Nga, và phía đông bắc bởi các nhà bảo trợ trước đây của Nga là Khiva và Bukhara. Diện tích 212.545 dặm vuông. Một phần của Nga Turkestan, tỉnh Transcaspia gần như tương ứng với lãnh thổ ngày nay Turkmenistan và tây nam Kazakhstan.

Tỉnh Transcaspia
Закаспійская область (tiếng Nga)
Tỉnh của Đế quốc Nga (1879–1917), Nga Xô viết (1917–1924)

1879–1924
 

Cờ Huy hiệu
Cờ Huy hiệu
(1890)
Quốc ca
Боже, Царя храни !
Bozhe, Tsarya khrani
"Chúa phù hộ Sa hoàng!"

Vị trí của Transcapia
Thủ đô Ashgabat
Lịch sử
 -  Nga chiếm đóng 1879
 -  Cách mạng Tháng Mười 1917
Hiện nay là một phần của  Kazakhstan
 Turkmenistan

Tên của tỉnh (theo nghĩa đen là "Vượt ra ngoài Caspia") được giải thích bởi thực tế là cho đến khi xây dựng tuyến đường sắt xuyên-Aral vào đầu thế kỷ 20, cách dễ nhất để đến vương quốc này từ trung tâm Nga (hoặc từ Ngoại Kavkaz thuộc Nga) là qua biển Caspi, bằng thuyền từ Astrakhan hoặc Baku.

Lịch sửSửa đổi

Transcaspia bị Đế quốc Nga chinh phục trong các năm 1879-1885, trong một loạt các chiến dịch do các tướng Lomakin, Skobelev và Annenkov lãnh đạo. Việc xây dựng tuyến đường sắt xuyên Caspi bắt đầu từ bờ biển Caspi vào năm 1879 nhằm đảm bảo sự kiểm soát của Nga trên khu vực và cung cấp một tuyến đường quân sự nhanh chóng tới biên giới Afghanistan.

Vào năm 1885, một cuộc khủng hoảng đã bị xói mòn bởi việc Nga sáp nhập ốc đảo Panjdeh ở phía nam của Merv, gần như dẫn tới chiến tranh với Anh Quốc, vì người Nga đã lên kế hoạch tiến vào Herat ở Afghanistan. Cho đến năm 1898, Transcaspia là một phần của Thống đốc - Tổng tư lệnh vùng Caucasus do Tiflis quản lý, nhưng trong năm đó nó đã được lập thành một tỉnh (oblast) của Nga Turkestan dưới quyền quản lý của Tashkent. Thống đốc quân sự nổi tiếng nhất đã cai trị khu vực từ Ashkhabad có lẽ là tướng Kuropatkin, những phương pháp độc tài và phong cách quản lý cá nhân khiến tỉnh này khó khăn cho những người kế nhiệm ông ta để kiểm soát. Do đó, chính quyền của Transcaspia trở thành một khẩu hiệu cho tham nhũng và tàn bạo trong Nga Turkestan, khi các nhà quản lý Nga biến các quận của họ thành những vùng đất hoang dã và tống tiền ra khỏi dân chúng địa phương. Những lạm dụng này đã được phơi bày hoàn toàn bởi Báo cáo của Pahlen năm 1908-1910. Trong suốt thời kỳ cách mạng 1917-1919, các phần của Transcaspia bị quân đội Anh rút khỏi Mashhad. Vùng là một trong những trung tâm cuối cùng của cuộc kháng chiến Basmachi chống lại quy tắc của Bolshevik, với những người Turkmen nổi loạn chạy trốn qua biên giới tới Afghanistan và Iran năm 1922-1923.

Nhân khẩu họcSửa đổi

Đến năm 1897, 382.487 người đã cư trú trong vùng. Người Turkmen chiếm đa số dân số. Các dân tộc thiểu số quan trọng gồm người Kazakhngười Nga. Tổng số người nói tiếng Thổ Nhĩ Kỳ là 328.059 (85,8%).

 
Bản đồ vùng Transcaspia