Người đàn ông trong bộ Tuxedo

Tuxedo (tiếng Anh: /tʌkˈsiː.dəʊ/)[1]bộ trang phục bán chính thức cho nam giới hoàn toàn với tông màu đen truyền thống, và được khuyến nghị sử dụng thắt màu đen tại các buổi lễ. Quy tắc trang phục được mặc tại các sự kiện xã hội thường là vào buổi chiều tối (tính từ sau 6 giờ tối) theo công ước của AnhMỹ trong thế kỷ 19.

Bộ Tuxedo được xem là biểu tượng của quyền lực, đồng tiền và tầm quan trọng của trang phục. Ngày nay, Tuxedo được chính thức hoá trong các đám cưới,[2] mặc dù các nhà chuyên môn về nghi thức không khuyến khích điều này.

Từ nguyênSửa đổi

Từ thời đại Victoria đến thời EdwardSửa đổi

 
Bức hình mô tả Ve áo cổ nhọn lụa satin (trái) và Ve áo cổ sam lụa satin (phải) trong bộ Tuxedo thay thế cho chiếc áo đuôi tôm (tailcoat)

Trước đó, vào thời đại Victoria trang phục dạ hội chính thức là nơ trắng, áo ghi lê trắng và áo vest dài đuôi tôm.[3] Hay còn gọi là [dạ tiệc trắng (White tie)]

Vào khoảng năm 1865, bộ Tuxedo lần đầu tiên biết đến bởi Edward, Thân vương xứ Wales trước khi lên làm vua Edward thứ VII.[4][5] Thân vương Edward đã chỉ định cho công ty Henry Poole & Co tạo ra, vì vua muốn trông sắc sảo cho những bữa [dạ tiệc đen (black tie)] vào buổi tối không chính thức. Chiếc áo không có đuôi tôm đầu tiên được mệnh danh là áo khoác hút thuốc (smoking jacket), hay còn gọi là áo khoác phòng chờ (dinner jacket), với ve áo lụa cổ sam màu xanh được vua mặc buổi tối tại Sandringham, điền trang của vua Edward.

Từ 1852-1886: James Potter và bộ Tuxedo đến MỹSửa đổi

Bộ Tuxedo có nguồn gốc ở Mỹ khoảng những năm 1888.[6] Tuxedo được đặt tên theo tên của Tuxedo Park, một vùng đất ở thung lũng Hudson thuộc ngoại ô bang New York; được Gia đình Lorillard mua đất ở khu vực vào những năm 1800 và đến năm 1852.[7] Gia đình của Pierre Lorillard, ông trùm thuốc lá giàu có, người sở hữu tài sản của một câu lạc bộ dân cư của những lâu đài quanh khu vực công viên Tuxedo.

Năm 1885, James Brown Potter, một thành viên triệu phú của câu lạc bộ tại Tuxedo Park và bạn của Lorillards, đã được Thân vương xứ Wales giới thiệu ý tưởng về chiếc áo ít trang trọng hơn trong chuyến đi tới Anh.

Vào tháng 10 năm 1886, dạ tiệc đen Autumn Ball đầu tiên được tổ chức tại câu lạc bộ ở Tuxedo Park, được đánh dấu là sự xuất hiện chính thức đầu tiên của chiếc Áo khoác phòng chờ.[7] James Potter mặc trang phục này đến buổi dạ tiệc, thể hiện sự thích nghi trong khi tất cả những thành viên khác đều mặc trang phục [dạ tiệc trắng (white tie)] truyền thống. Và do đó, tên gọi đã ra đời cho trang phục được gọi là tuxedo

Trong tiếng Pháp, tiếng Ý, tiếng Bồ Đào Nha, Đức, Ba Lan, Nga và các ngôn ngữ châu Âu khác những chiếc áo khoác được gọi là smoking. Trong tiếng Tây Ban Nha là một esmoquin, tiếng Việt ít dùng hơn là Xì-mốc-kinh.

 
Tổng thống Ronald Reagan và Neil Reagan trong trang phục Tuxedo

Lịch sửSửa đổi

Nguồn gốc tiếng AnhSửa đổi

Trong những năm 1860, sự phổ biến ngày càng tăng của các hoạt động ngoài trời trong các tầng lớp trung lưu và thượng lưu Anh đã dẫn đến một sự gia tăng tương ứng trong sự phổ biến của các thường phù hợp với phòng chờ (tiêu chuẩn phù hợp trong tiếng Anh Mỹ) là một lựa chọn chính thức để mặc trong ngày trọng đại hơn nữa đó là truyền thống. Nam giới cũng đã tìm kiếm một sự thay thế tương tự như các buổi tối chính thức tailcoat (sau đó được gọi là một "áo vest dài") mặc mỗi tối[8]

Các ghi chép sớm nhất của một chiếc áo khoác được mặc buổi tối là một màu xanh lụa smoking jacket và quần phù hợp với yêu cầu của Thân vương xứ Wales (sau này là vua Edward thứ VII) đến Savile Row thợ may Henry Poole & Co. Bộ trang phục được thiết kế để sử dụng tại Sandringham, bất động sản chính thức của Thân vương và được mô tả như một chiếc smoking jacket.[8]

Các bộ quần áo khác gần giống như việc Thân vương mặc vào năm 1885 như đề cập đến "áo nhiều màu sắc, như đã được mặc bởi tổ tiên của chúng tôi" và "quần áo thiếu vải đi xuống đến thắt lưng và thực hiện trên mô hình của những người đàn ông trong quân đội". Các hàng may mặc như chúng ta biết nó (phù hợp với áo khoác với tailcoat) được mô tả lần đầu vào khoảng thời gian tương tự và thường gắn liền với Cowes, một khu nghỉ mát bên bờ biển và trung tâm tiếng Anh của du thuyền Anh đã được kết hợp chặt chẽ với các hoàng tử. Ban đầu nó được dự định để sử dụng thời tiết ấm áp nhưng nhanh chóng lan rộng trong những dịp mùa đông chính thức hoặc nai. Vì nó chỉ đơn giản là một sự thay thế tối tailcoat, nó được mặc cùng với tất cả các đồ trang bị giống như tailcoat bao gồm cả quần.[9]

Giới thiệu về Bắc MỹSửa đổi

Các tài liệu tham khảo sớm nhất để thay thế áo đầm ở Mỹ là từ mùa hè và mùa thu năm 1886, và cũng như các tài liệu tham khảo Anh từ thời gian này, khác nhau giữa dài ngang lưng phong cách mess-jacket và phù hợp với phong cách áo khoác thông thường.[10] Sự nổi tiếng nhất tài liệu tham khảo có nguồn gốc từ Tuxedo Park, một ngoại ô New York nông thôn vùng đất cho công dân giàu có nhất của Manhattan. Một người con trai của một trong những người sáng lập của cộng đồng, Griswold Lorillard, và bạn bè của ông đã được thông báo rộng rãi trong các cột của xã hội cho thấy tại các câu lạc bộ đầu tiên của mùa thu Ball trong tháng 10 năm 1886 mặc "một chiếc áo khoác váy đuôi". Mặc dù nó không được biết đến cho dù may này là một mớ hỗn độn áo khoác hoặc một bữa ăn tối jacket thông thường, nó không có nghi ngờ củng hiệp hội tailcoat thay thế với Tuxedo Park trong tâm trí của công chúng.[11]

Một bài viết trong các tài liệu lưu trữ Tuxedo Park[12] thuộc tính nhập khẩu của áo khoác sang Mỹ để trú James Brown Potter cụ thể nhưng yêu cầu này không thể được xác định thông qua các nguồn độc lập[13] các tài khoản báo Thời gian chỉ ra rằng lúc đầu áo được mặc bởi Mavericks trẻ tụ họp xem xét nghiêm trọng. Điều này dẫn việc thành lập Mỹ từ chối nó ra khỏi tay. Nó chỉ là do năm 1888 mà xã hội lịch sự chấp nhận vai trò của nó chỉ như là một mùa hè và thức buổi tối thay thế ở điểm đó nó đã trở nên rất phổ biến[14]

Sự phát triểnSửa đổi

Những chiếc áo khoác tuxedo sớm nhất là các vật liệu màu đen giống như áo đầm với một, hai hoặc không có nút bấm và một khăn choàng cổ áo phải đối mặt trong satin hoặc lụa có gân. Bước sang thế kỷ XX, ve áo nhọn là kém phổ biến và mô hình một nút bấm đã trở thành tiêu chuẩn. Khi đã được bán với quần áo của họ là các vật liệu tương tự. Edwardian dandies thường chọn cho Oxford màu xám hoặc một màu xanh rất đậm để mặc buổi tối của họ.[15]

Trong Thế chiến thứ I, tùy chọn màu xám đã rơi ra khỏi lợi nhưng " nửa đêm xanh "thay thế ngày càng trở nên phổ biến và bị cạnh tranh bởi các màu đen giữa thập niên 1930. Notch lapels, hập khẩu từ phù hợp kinh doanh bình thường, là một thịnh hành ngắn trong năm 1920.[16] Một sọc đơn braid che outseam trên mỗi chân là một biến thể thỉnh thoảng lúc đầu, nhưng đã trở thành tiêu chuẩn của những năm 1930. Tại thời điểm này áo khoác đôi ngực và áo trắng đã trở thành phổ biến để mặc trong thời tiết nóng.[17]

Màu sắc, kết cấu và mô hình ngày càng trở nên phổ biến trong áo ấm thời tiết trong những năm 1950.[18] Trong những năm 1960, những biến thể này ngày càng trở nên phổ biến bất kể mùa hoặc khí hậu. Ve Notch lại một lần nữa là một mốt.[16] Vào năm 1970, các nhà bán lẻ hàng loạt thị trường bắt đầu cung cấp các phiên bản màu trắng và màu của toàn phù hợp với các khách hàng thuê của nó.[19][20] hững năm 1980 thịnh hành phong cách hoài cổ và retro trở lại buổi tối mặc với màu đen của nó.[21] Notch ve áo trở lại cho tốt vào những năm 1980, và trong năm 1990 áo khoác tuxedo ngày càng mất trên những đặc điểm khác của phù hợp với kinh doanh, chẳng hạn như hai và ba nút phong cách, túi nắp, và trung tâm trút. Những xu hướng này tiếp tục vào những năm đầu thế kỷ 21 và nửa đêm màu xanh bây giờ một lần nữa lại là một lựa chọn phổ biến.[22]

Nghi thức ăn mặcSửa đổi

Áo khoácSửa đổi

 
Tuxedo với chiếc áo màu trắng

Tuxedo xuất hiện vào năm 1889 tại Anh.[4] Trong năm 1960, nó trở thành phần của xã hội ở Bắc Mỹ với áo khoác màu trắng hoặc màu đen.[23]

Theo truyền thống, lễ phục được may từ chất liệu sa-tanh trên ve áo, cúc áo, túi trim, và sa-tanh bên sọc xuống chân của quần. Áo có thể là một hoặc hai hàng khuy. Một ve áo đỉnh nhọn hoặc ve áo cổ sam là một lựa chọn phổ biến cho một bộ Tuxedo.[24]

Các yếu tố chính của chiếc áo khoác Tuxedo:

  • Sợi vải: Len đen là chuẩn mực hoặc xanh tối đậm cũng được chấp nhận.
  • Kiểu áo: Khuy ngực đơn hoặc hai hàng khuy.
  • Ve áo: Ve chữ V nhọn hoặc ve áo cổ sam (satin)
  • Không có đường xẻ tà (lỗ thông hơi) là chính thức nhất
  • Túi áo không có nắp.

QuầnSửa đổi

Theo truyền thống, quần tây trong dạ tiệc không có nếp gấp hoặc mang dây nịch. Các đường may bên ngoài thường được trang trí bằng một dải lụa sa tanh dọc viền quần.

 
Quần tây đen có sọc bên hông

GiầySửa đổi

Những đôi giày truyền thống và trang trọng nhất là những chiếc giày bằng da được trang trí bằng những chiếc dây thắt. Sự thay thế phổ biến hơn hiện nay là giày Oxford có dây buộc màu đen. là một lựa chọn ban đầu nhưng hoàn toàn chấp nhận được với trang phục cà vạt đen. Trên thực tế, giầy lười nhung (Slipper shoes) cho bộ Tuxedo đang trải qua một thời kỳ phục hưng nhờ vào sự quan tâm mới mẻ đối với trang phục nam chính thức. Bít tất đen, thường bằng lụa hoặc len mịn.[25]

 
Một đôi giầy oxford với bề da láng

CummerbundSửa đổi

Một tấm vải buộc quanh eo bằng sợi dây có nếp gấp hướng lên trên thay thế cho áo ghi lê truyền thống để che phần chiếc quần, mặc dù được coi là hơi kém trang trọng so với các sự kiện dạ tiệc trắng. Trong khi phần lớn trang phục nam giới ảnh hưởng từ Châu Âu, thì Cummerbund thực sự đến từ Châu Á, nơi các sĩ quan Anh lần đầu tiên nhìn thấy chúng được mặc bởi những người đàn ông Ấn Độ vào thời thuộc địa. Việc sử dụng Cummerbund xuất phát từ châu Âu là một thành phần của các sự kiện dạ tiệc đen và dạ tiệc trắng truyền thống.[26]

 
Một cái đai vải cho bộ Tuxedo

Nơ bướmSửa đổi

Theo truyền thống, kiểu thắt nơ bướm duy nhất phù hợp là tự buộc vải và phải luôn luôn ngay hàng với mặt ve áo của chiếc áo khoác Tuxedo. Các nơ gắn trên cổ được gắn bằng một chung nút dây, mà còn được gọi là nút thắt nơ.

 
Cổ áo cánh hiện đại và nơ đen buộc trước

Mũ nónSửa đổi

Vào thế kỉ 20, Mũ Homburg màu đen là tiêu chuẩn của [dạ tiệc đen (black tie)] sử dụng vào mùa đông, hoặc ra ngoài trời. Mũ Fedoras ban đầu không chính thức nhưng gần đây đã trở nên phổ biến hơn. Từ thế chiến thứ I, mũ được sử dụng với nơ đen, nhưng đã được dành riêng cho cà vạt trắng. Ngày nay trang phục Tuxedo không cần sử dụng mũ.

 
Chiếc mũ được sản xuất bởi công ty Scotts năm 1950

Phụ kiệnSửa đổi

 
Một cái khuy trên cổ áo ve nhọn cho phép người mặc đính phụ kiện

Hầu hết các nghi thức và hướng dẫn thời trang của thập kỷ hiện tại khuyến nghị nên giữ màu sắc và thiên về một tông màu tối duy nhất.

  • Khăn mùi soa: Một chiếc khăn tay bằng vải lanh (truyền thống), lụa hoặc cotton thường được mang trong túi ngực của bộ Tuxedo.[27] Mặc dù các tiền lệ cho các trường hợp ngoại lệ trang nhã tồn tại, hình vuông túi thường có màu trắng.
  • Hoa: Một bông hoa có thể được cài vào áo, thông thường phù hợp cho các dịp cưới hoặc trang phục [dạ tiệc trắng (white tie)].
  • Huy hiệu hoặc huy chương: quân sự, dân sự, và tổ chức thường được trang trí trên áo khoác trong các sự kiện, có tầm quan trọng của chính phủ hoặc ngoại giao chính thức.[27]
  • Đồng hồ: Theo truyền thống đồng hồ bỏ túi được chấp nhận.[28] Trong một vài sự kiện trang trọng đồng hồ đeo tay thì không được kể đến trong quy tắc ăn mặc buổi tối mặc dù vẫn được chấp nhận.[29]
  • Măng sét hoặc gim cài khuy áo: từ năm 1890 đến 1930 khuy măng sét phù hợp có thể được làm bằng vàng trơn, men đen hoặc đá quý.[30]

Dạ tiệc cho nữSửa đổi

 
Chiếc váy dạ hội cho nữ giới

Một chiếc váy dạ hội là một chiếc váy nữ dài mặc trong những dịp trang trọng và nghi lễ.[31] Chiều dài của nó có thể thay đổi từ một chút phía trên mắt cá chân xuống, hoặc chúng có thể là các loại vải là voan, nhung, satanh hoặc lụa. Trang phục được coi là sự cân nhắc cho phụ nữ với bộ tuxedo cho nam.

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ TUXEDO | meaning in the Cambridge English Dictionary
  2. ^ Rosetuxedoaz about Tuxedo
  3. ^ LATE VICTORIAN ERA: DINNER JACKET DEBUT
  4. ^ a ă ”Dinner-jackets have for some years been worn in country houses when the family are en famille” Huddersfield Chronicle, ngày 20 tháng 9 năm 1887 quoting Vanity Fair
  5. ^ “The Tuxedo”. henrypoole. 
  6. ^ "The Tuxedo coat has become popular with a great many men who regard its demi train as a happy medium between a swallow-tail and a cutaway.” Chicago Daily Tribune, ngày 19 tháng 8 năm 1888
  7. ^ a ă “The History of The Tuxedo”. Truy cập ngày 1 tháng 5 năm 2020. 
  8. ^ a ă Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên ReferenceC
  9. ^ “Tuxedo Origins: English Beginnings”. Black Tie Blog. 
  10. ^ “Tuxedo Origins: The Tailless Tailcoat Puzzle”. Black Tie Blog. 
  11. ^ reprinted in “The Saga Of American Society: A Record Of Social Aspiration 1607-1937”. 1937. 
  12. ^ “The Prince and Mrs. Potter” (PDF). Tuxedo Park FYI. 
  13. ^ “Tuxedo Origins: Formal Sundries”. Black Tie Blog. 
  14. ^ “Tuxedo Origins: American Backlash”. Black Tie Blog. 
  15. ^ “History: Edwardian Era”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  16. ^ a ă “Spotlight: The Notched Lapel”. Black Tie Blog. 
  17. ^ “History: Depression Era”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  18. ^ “History: Postwar Period”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  19. ^ “History: Jet Age”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  20. ^ “History: Counter-culture Era”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  21. ^ “History: Yuppie Years”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  22. ^ “History: Millennial Era”. Black Tie Guide. Truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2011. 
  23. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên ReferenceB
  24. ^ “The Peak Lapel: Suit Lapel Styles Explained - He Spoke Style”. Truy cập ngày 1 tháng 5 năm 2020. 
  25. ^ https://www.bloomberg.com/news/articles/2016-12-16/how-to-wear-a-tuxedo-ten-easy-rules-for-black-tie-events
  26. ^ Flusser, Alan (2002), Dressing the Man, tr. 246 .
  27. ^ a ă Wyse, Elizabeth (2015). Debrett's Handbook. London, United Kingdom: Debrett's Limited. tr. 187. ISBN 978-0-9929348-1-1. 
  28. ^ Classic Accessories – Cufflinks, Studs & Co
  29. ^ “Good Question: Can You Wear A Watch With Black Tie?”. Truy cập ngày 1 tháng 5 năm 2020. 
  30. ^ Eckstein, Eve; Firkins, June; Firkins, Gerald (1987). Gentlemen's Dress Accessories. Aylesbury: Shire Publications. ISBN 978-0-85263-904-7. OCLC 16925204. 
  31. ^ Morgan, John (1 tháng 4 năm 2007). Debrett's New Guide to Etiquette and Modern Manners: The Indispensable Handbook. Macmillan. tr. 338. ISBN 9781429978286. 

Tài liệu đọc thêmSửa đổi

Tạp chíSửa đổi

  • Apparel Arts magazine, an account of 1930s fashion and style; some issues more relevant than others, such as those reproduced with comment at The London Lounge: Vol II. No. II and Vol I. No. III (numbering: London Lounge, not original)

SáchSửa đổi

WebsitesSửa đổi

  • The Emily Post Institute provides a breakdown of traditional categories of progressing formality in dress for men & women.
  • Debrett's is the most prominent British authority on etiquette, which discusses the elements of black tie.
  • Life, Tailored have a guide for men on how to dress for any black tie event.
  • Pullman, Nigel. “Dress codes” (PDF). Livery Companies of the City of London. Truy cập ngày 1 tháng 5 năm 2020. 
  • Pithers, Ellie. “Black-Tie Dress Code For Women”. Vogue. Truy cập ngày 1 tháng 5 năm 2020. 

Liên kết ngoàiSửa đổi