Vovinam

(đổi hướng từ Việt Võ Đạo)

Vovinam hay Việt Võ Đạo là một bộ môn võ thuật Việt Nam. "Sáng Tổ" (gọi tắt cho "Sáng lập Tổ sư") của Vovinam là võ sư Nguyễn Lộc, sáng lập môn võ thuật này vào năm 1936, nhưng lúc này hoạt động âm thầm, đến năm 1938 mới đem ra công khai với hy vọng rằng bằng cách dạy cho dân chúng kĩ năng chiến đấu, người Việt Nam sẽ đánh đổ thực dân Pháp, giải phóng dân tộc hiệu quả mà không cần sự trợ giúp từ bên ngoài. Ông đồng thời đề ra chủ thuyết "cách mạng tâm thân" để thúc đẩy môn sinh luôn luôn canh tân bản thân, và hướng thiện về thể chất lẫn tinh thần.[cần dẫn nguồn]

Vovinam
Việt Võ Đạo
Kì hiệu Vovinam.gif
Kỳ hiệu Vovinam
Phù hiệu Việt Võ Đạo
Phù hiệu Vovinam
Trình diễn Vovinam tại Pháp năm 2014
Trình diễn Vovinam tại Pháp năm 2014
Tên khácVovinam, Vovinam - Việt võ đạo, Võ Việt Nam, VVN
Trọng tâmvõ thuật tổng hợp, cương nhu phối triển
Mức độ bạo lựcva chạm toàn diện (Full-contact)
Xuất xứ Liên bang Đông Dương
Việt Nam (từ năm 1945)
Người sáng lậpNguyễn Lộc
Võ sinh nổi tiếngLê Sáng (Chưởng Môn cuối cùng)
Ảnh hưởng từ
Vovinam icon
Thi dau Vovinam 2013.jpg
Soukanh Taypanyavong (phải) của Lào đấu với Trần Anh Tuấn (trái) của Việt Nam trong trận chung kết Vovinam hạng 55kg nam tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2013 (SEA Games 27th) ở sân vận động Zeyarthiri, Naypyidaw, Myanmar.
Cơ quan quản lý cao nhất
  • Môn phái:
    Hội đồng Võ sư Chưởng quản Môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo
  • Tổ chức quản lý trong nước:
    Logo VVF.png Liên đoàn Vovinam-Việt Võ Đạo Việt Nam (VVF)
  • Tổ chức quản lý quốc tế:
    Tổng Liên đoàn Vovinam-Việt Võ Đạo Thế giới (WVVF)
Trình diễn lần đầu tiênnăm 1939, tại Nhà hát lớn Hà Nội
Đặc điểm
Va chạmtoàn diện
Giới tính hỗn hợpcó, nhưng thường là ở các giải đấu riêng biệt
Hình thứcVõ thuật
Trang bịkiếm, đao, đại đao, côn, thương, dao găm, mã tấu, súng trường, lưỡi lê
Hiện diện
Quốc gia hoặc vùngtoàn thế giới
Olympickhông
Paralympickhông

Vovinam được phát triển dựa trên môn Vật cổ truyền Việt Nam, kết hợp với những tinh hoa của các môn phái võ thuật Trung Quốc, Hàn QuốcNhật Bản. Dựa trên nguyên lý Cương Nhu Phối Triển, môn sinh Vovinam được tập luyện những đòn thế tay không, cùi chỏ, chân, gối cho đến các loại vũ khí như kiếm, đao, mã tấu, dao, côn, quạt... Ngoài ra, môn sinh còn được học cách đối phó với vũ khí bằng tay không, các lối phản đòn, khóa gỡ và các đòn vật.

Trong các môn võ của Việt Nam, Vovinam được phát triển quy mô và rộng lớn nhất với nhiều môn sinh có mặt ở gần 70 quốc gia và vùng lãnh trên thế giới thổ với hơn 2 triệu võ sinh, trong đó có Ba Lan, Bỉ, Campuchia, Đan Mạch, Đức, Hoa Kỳ, Maroc, Na Uy, Nga, Pháp, România, Thụy Sĩ, Thụy Điển, Singapore, Uzbekistan, Thái Lan, Ý, Úc, Ấn Độ, Iran, Tây Ban Nha, Algérie, Đài Loan

Chánh Chưởng Quản Hội đồng Võ sư Chưởng quản Vovinam hiện nay là võ sư Nguyễn Văn Chiếu.

Xuất xứ tên gọi "Vovinam"Sửa đổi

Vovinam là tên gọi "Tây ngữ hóa" từ Võ Việt Nam, nhằm để phân biệt các võ phái khác ở Việt Nam và để cho người ngoại quốc dễ đọc dễ nhớ.

Về nội dung Vovinam gồm 2 phần: Võ thuật Việt Nam (Việt Võ Thuật), Võ đạo Việt Nam (Việt Võ Đạo)

Việt Võ Thuật là gốc rễ - cội nguồn, còn Việt Võ Đạo là hoa trái của Việt Võ Thuật sau quá trình mấy chục năm phát triển.

Vì vậy có thể gọi Vovinam hay Việt Võ Đạo đều được. Đầy đủ hơn là Vovinam - Việt Võ Đạo. Hiện tại cách gọi Vovinam là phổ biến nhất.

Lịch sửSửa đổi

Sáng Tổ môn phái, người sáng lập ra môn phái Vovinam là võ sư Nguyễn Lộc.

 
Tổ sư sáng lập Nguyễn Lộc

Năm 1936, võ sư Nguyễn Lộc sáng lập sáng lập ra môn phái Vovinam. Nhưng lúc này cố võ sư cùng một số đồng môn và bạn bè thân hữu âm thầm, nghiên cứu và tập luyện.

Năm 1938, võ sư sáng tổ Nguyễn Lộc giới thiệu Vovinam ra công chúng, với ý định cung cấp cho võ sinh các kĩ thuật tự vệ hiệu quả sau khi học một thời gian ngắn. Võ sư Nguyễn Lộc tin rằng võ thuật có thể góp phần giải phóng Việt Nam lúc đó đang bị thực dân Pháp chiếm đóng từ năm 1859 mà không cần sự trợ giúp từ bên ngoài. Vovinam, môn võ do võ sư Nguyễn Lộc tổng hợp từ các phái võ (kung fu) Trung Quốc, từ kiến thức về võ thuật cổ truyền Việt Nam của chính mình, và các tinh hoa võ thuật Nhật BảnHàn Quốc, đã được tạo ra nhằm đối phó riêng lẻ với sự chiếm đóng của quân Pháp, mục đích nhằm quảng bá tinh thần dân tộc cho người Việt Nam.[1][2]

Năm 1960, võ sư Nguyễn Lộc qua đời tại Sài Gòn sau khi trao quyền lãnh đạo Vovinam cho người môn đệ trưởng tràng của mình là võ sư Lê Sáng. Từ 1960, võ sư Lê Sáng tiếp nhận chức Chưởng Môn môn phái và chịu trách nhiệm phát triển và quảng bá rộng rãi Vovinam ra toàn thế giới.

Từ năm 1966, môn Vovinam được đưa vào giảng dạy ở một số trường công lập thuộc nền Giáo dục Việt Nam Cộng hòa.[3]

Năm 1974, ở Pháp, giáo sư Phan Hoàng gầy dựng nền móng phát triển Vovinam ở Châu Âu,[4] rồi lại được võ sư Trần Nguyên Đạo kế thừa. Ông là từng giữ chức chủ tịch và tổng thư ký của Tổng Liên đoàn Vovinam Việt Võ Đạo Thế giới.[5]

Trong khi đó sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, một số võ sư đi ra nước ngoài đã phổ biến Vovinam ra toàn thế giới, những võ sư còn lại bao gồm Chưởng Môn Lê Sáng ở lại tiếp tục duy trì việc phát triển Vovinam tại nơi đã khai sinh ra nó là Việt Nam.

Tháng 10 năm 2007, Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam Việt Nam (VVF) diễn ra tại Khách sạn Rex, thành phố Hồ Chí Minh.[6] Ông Lê Quốc Ân - Chủ tịch Tập đoàn Dệt may Việt Nam được các đại biểu bầu vào vị trí Chủ tịch VVF, Võ sư Nguyễn Văn Chiếu - Phó trưởng ban điều hành Vovinam Việt Nam là Phó Chủ tịch VVF phụ trách kỹ thuật.

Tháng 9 năm 2008, Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam Quốc tế (IVF) diễn ra tại thành phố Hồ Chí Minh [7] GS-TS Nguyễn Danh Thái - Thứ trưởng thường trực Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam kiêm Chủ tịch Ủy ban Olympic Việt Nam được đại hội tín nhiệm bầu vào vị trí chủ tịch. Ông Lê Quốc Ân - Chủ tịch VVF làm Phó Chủ tịch Thường trực IVF, Võ sư Nguyễn Văn Chiếu là Phó Chủ tịch IVF phụ trách kỹ thuật; sau đó đổi tên thành Liên đoàn Vovinam Thế giới (WVVF)[8]. Việc thành lập này là để hợp thức hóa việc quản lý Vovinam ở tầm quốc tế khi mà ở thời điểm này Vovinam đã xuất hiện ở hơn 30 nước trên thế giới.

Tháng 2 năm 2009, Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam châu Á (AVF) diễn ra tại Tehran, Iran do Ông Mohamed Nouhi làm Chủ tịch.

Tháng 7 năm 2009, Giải Vô địch Vovinam Thế giới lần thứ nhất được tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh. Thực ra giải này đã từng được tổ chức 4 lần trước đó với tên gọi "Giải Vovinam Quốc tế", nhưng lần này vẫn được gọi là lần thứ nhất bởi tính từ cột mốc Liên đoàn Vovinam Thế giới ra đời vào năm 2008 thì đây là giải thế giới lần đầu tiên do tổ chức này điều hành.

Ngày 31 tháng 3 năm 2010, Chưởng Môn Lê Sáng ký quyết định thành lập Hội đồng Võ Sư Chưởng Quản Môn Phái. Người đứng đầu hội đồng này được gọi dưới danh hiệu là Chánh Chưởng Quản và là người đứng đầu môn phái. Như vậy, danh xưng Chưởng Môn trong môn phái sẽ không còn dùng trong tương lai nữa. Kể từ đây, khi gọi Sáng Tổ Nguyễn Lộc, Chưởng Môn Lê Sáng thì đó là những danh hiệu riêng biệt, liên quan đến những thời kỳ đặc biệt của môn phái. Cũng kèm theo đó, võ sư Nguyễn Văn Chiếu được bổ nhiệm làm Chánh Chưởng Quản môn phái.[9]

Ngày 27 tháng 9 năm 2010, võ sư Chưởng Môn Lê Sáng qua đời.[10] Võ sư Nguyễn Văn Chiếu được bổ nhiệm làm Chánh chưởng quản, hiện tại đây là cương vị cao nhất của Vovinam.

Ngày 16 tháng 10 năm 2010, Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam châu Âu (EVVF) diễn ra tại Paris.[11]

Ngày 28 tháng 12 năm 2010, Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam Đông Nam Á (SEAVF) diễn ra tại Campuchia.[12]

Năm 2011, Vovinam lần đầu tiên được đưa vào chương trình thi đấu chính thức tại SEA Games 26.

Ngày 11 tháng 1 năm 2012, Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam châu Phi (AFVF) diễn ra tại Alger (Algeri).[13]

Kỳ hiệu & Phù hiệuSửa đổi

Phù hiệu và kỳ hiệu, dùng màu sắc và hình nét biểu tượng lý tưởng của VOVINAM - VIỆT VÕ ÐẠO, do đó mang một ý nghĩa rất thiêng liêng cao quý.

Người môn sinh VOVINAM VIỆT VÕ ÐẠO cảm thấy sức sống, tinh thần, ý chí, danh dự của mình đã được biểu lộ trên màu sắc và hình nét của phù hiệu và kỳ hiệu.

Kỳ hiệuSửa đổi

 
Kỳ hiệu Vovinam

Chiều ngang bằng 3/5 chiều dài, ở chính giữa có vòng tròn Âm Dương. Giao tương giữa lưỡng cực là bản đồ Việt Nam cong theo hình chữ S, điển trưng cho sự Tương Thôi - Tương Giao - Tương Sinh và Thường Dịch của dòng Sống Miên Sinh phối hợp, hài hòa. Bao bọc Lưỡng Nghi là vòng tròn trắng tượng trưng cho Đạo Thể với sứ vụ Điều Hòa – Khắc Chế - Bao Dung giữa Âm tố và Dương tố để tác thành vĩnh cửu sự sống của muôn loài.

Phù hiệuSửa đổi

 
Phù hiệu Vovinam

½ phần trên hình vuông, ½ phần dưới hình tròn. Tượng trưng cho sự vuông tròn hướng về Chân - Thiện – Mỹ. Ở chính giữa cũng có vòng tròn Âm Dương, bản đồ Việt Nam và vòng Đạo Thể với sự tương đồng về phần ý nghĩa của Kỳ Hiệu.

Môn phái Vovinam-Việt Võ Ðạo đã chọn 4 màu chánh để tượng trưng cho Ý nghĩa. đó là: xanh, vàng, đỏ, trắng:

Xanh: Trỏ Âm Tố, tượng trưng cho Biển Cả và Hy Vọng. Màu của biển thắm đồng xanh, và của năm châu bốn biển. Màu đậm nét Quê Hương. Hàm sức Sứ vụ mang Võ Ðạo quảng phát muôn phương.

Ðỏ: Trỏ Dương Tố, tượng trưng cho lửa sống hào hùng kiên quyết của dòng Việt xuyên suốt hơn bốn nghìn năm Dựng Nước.

Vàng: Màu Vương Ðạo Á Ðông, màu da chủng tộc, màu của vinh quang hiển hách.

Trắng: Màu của tinh khiết, thanh thịnh, cao cả, trỏ Ðạo Thể huyền nhiệm Không Hình, Không Sắc điễn trưng cho Xương Tủy, cho sự thâm viễn tuyệt vời. Màu của Tinh Hoa Nghệ thuật và Quãng Ðại Bao Dung.

Ý nghĩa Phù Hiệu và Kỳ Hiệu của VOVINAM VIỆT VÕ ĐẠO tượng trưng cho Lý Tưởng, Đường Đi, Đích Tới của Môn Phái và toàn thể các môn đồ xuyên suốt qua hơn 65 năm.

Võ thuậtSửa đổi

 
Đòn chân kẹp cổ nổi tiếng của Vovinam

Vovinam lấy gốc là môn Vật cổ truyền Việt Nam, kết hợp hợp tinh hoa của nhiều môn phái Trung Quốc, Hàn QuốcNhật Bản, đòn thế của vovinam có rất nhiều tương đồng với các môn phái khác nhưng vẫn tạo được nét tinh hoa riêng của môn phái. Vovinam bao gồm phần võ thuật như những thế đấm, đá, gạt, đỡ, gối, chỏ, vật, đòn chân, khoá siết,… và phần binh khí như việc sử dụng và chống đỡ kiếm, đao, côn, thương, dao găm, súng trường, mã tấu,… Tiếp đó là việc luyện tập ngạnh công, nhuyễn công, khí công giúp dưỡng sinh và bảo tồn sức khỏe.

Đòn thế Vovinam được đưa vào hệ thống "Một phát triển thành Ba" nên tất cả các đòn thế được tập luyện từ thế căn bản (tấn công, phản đòn, khóa gỡ,…), qua đơn luyện (quyền pháp, chiến lược,…) và đến các dạng đa luyện (song luyện, đối luyện, tam đấu, tứ đấu,…). Võ thuật Vovinam đa dạng và thức thời, phù hợp với mọi lứa tuổi.

Trong thời gian phong trào "Võ thuật học đường" (1965), vì không đủ huấn luyện viên có rất nhiều huấn luyện viên của các môn phái võ nước ngoài và võ cổ truyền tham gia vào Vovinam. Họ đã mang nhiều kỹ thuật của các môn võ khác bổ sung vào Vovinam.

Tiêu biểu: Võ sư Nguyễn Hữu Nhạc của võ đường Sa Long Cương đã mang bài Long Hổ Quyền vào Vovinam. Đây là một trong những bài quyền được coi là rất đặc trưng của Vovinam.

Vì lý do nói trên, hệ thống kỹ thuật của Vovinam sau thời "Võ thuật học đường" đã khác một cách cơ bản so với hệ thống võ thuật do võ sư Nguyễn Lộc truyền dạy.

Các bài quyềnSửa đổi

Theo thứ tự học, Vovinam có các bài quyền tay không sau:

  • Khởi quyền
  • Nhập môn quyền
  • Thập tự quyền
  • Nhu khí công quyền 1
  • Long hổ quyền
  • Tứ trụ quyền
  • Ngũ môn quyền
  • Viên phương quyền
  • Nhu khi công quyền số 2
  • Thập thế bát thức quyền
  • Lão mai quyền (võ khỉ già)
  • Việt võ đạo quyền
  • Xà quyền (võ rắn)
  • Ngọc trản quyền
  • Hạc quyền (võ hạc)

Các bài võ với vũ khí bao gồm:

  • Song dao pháp (dao găm)
  • Tinh hoa lưỡng nghi kiếm pháp (kiếm)
  • Tiên long song kiếm (kiếm)
  • Việt điểu kiếm pháp (kiếm)
  • Thái cực đơn đao pháp (đao)
  • Mã tấu pháp (mã tấu)
  • Bát quái song đao (đao)
  • Mộc bản pháp (thước gỗ)
  • Tứ tượng côn pháp (gậy dài)
  • Nhật nguyệt đại đao pháp (đại đao)
  • Thương lê pháp (súng gắn lưỡi lê)

Võ đạoSửa đổi

Chủ thuyết "cách mạng tinh thần" là phần thực dụng của vũ trụ quan, nhân sinh quan của Việt Võ Đạo, nhưng không phải là triết học, và không bị ảnh hưởng của nhị nguyên luận. Chủ thuyết giáo dục người Việt mới, về tâm và thân. Đó không phải là lý thuyết, mà là ứng dụng thực tế vào mọi sinh hoạt võ học, với các định lý: tâm thân phối triển, cương nhu phối triển, tri hành phối triển, việt ngã, độ tha, và thăng hóa, cả tâm hồn và thân chất, để truyền thông, nghị lực mới với các thế hệ môn sinh kế tục, đòi hỏi tính kiên trì để học, hỏi, hiểu, và hành.

Môn sinh Vovinam luôn tự thực hiện cuộc "cách mạng Tâm Thân" để phát triển toàn diện về tâm, trí và thể. Ngoài việc luyện tập đòn thế để thân thể cường tráng, dẻo dai và khỏe mạnh, môn sinh Vovinam còn trau dồi một tâm hồn thanh cao, hiến ích, tự tin, can đảm, cao thượng, bất khuất và tính nhân bản theo lời dạy của võ sư Nguyễn Lộc "sống cho mình, giúp cho mọi người khác sống, sống cho mọi người".

Võ đạo của Vovinam còn được xem như một nhân cách sống hay một triết lý làm người.

10 điều tâm niệm hiện nay[14]Sửa đổi

 
Một môn sinh đang chào thi lễ sau màn biễu diễn

10 điều tâm niệm theo chương trình võ đạo mới nhất do võ sư Nguyễn Văn Chiếu biên soạn và công bố từ năm 2009:

  1. Việt võ đạo sinh nguyện đạt tới cao độ của nghệ thuật để phục vụ dân tộcnhân loại.
  2. Việt võ đạo sinh nguyện trung kiên phát huy môn phái, xây dựng thế hệ thanh niên dấn thân hiến ích.
  3. Việt võ đạo sinh đồng tâm nhất trí, tôn kính người trên, thương mến đồng đạo.
  4. Việt võ đạo sinh tuyệt đối tôn trọng kỷ luật, nêu cao danh dự võ sĩ.
  5. Việt võ đạo sinh tôn trọng các võ phái khác, chỉ dùng võ để tự vệ và bênh vực lẽ phải.
  6. Việt võ đạo sinh chuyên cần học tập, rèn luyện tinh thần, trau dồi đạo hạnh.
  7. Việt võ đạo sinh sống trong sạch, giản dị, trung thực và cao thượng.
  8. Việt võ đạo sinh kiện toàn một ý chí đanh thép, nỗ lực tự thân cầu tiến.
  9. Việt võ đạo sinh sáng suốt nhận định, bền gan tranh đấu, tháo vát hành động.
  10. Việt võ đạo sinh tự tín, tự thắng, khiêm cung, độ lượng, luôn luôn tự kiểm để tiến bộ.

10 điều tâm niệm khi xưaSửa đổi

  1. Đạt tới cao độ của nghệ thuật để phục vụ dân tộcnhân loại.
  2. Trung kiên phát huy môn phái, xây dựng thế hệ thanh niên Việt Võ Đạo.
  3. Đồng tâm nhất trí, tôn kính người trên, thương mến đồng đạo.
  4. Tuyệt đối tôn trọng kỷ luật, nêu cao danh dự võ sĩ.
  5. Tôn trọng các võ phái khác, chỉ dùng võ để tự vệ và bênh vực lẽ phải.
  6. Chuyên cần học tập, rèn luyện tinh thần, trau dồi đạo hạnh.
  7. Sống trong sạch, giản dị, trung thực và cao thượng.
  8. Kiện toàn một ý chí đanh thép, nỗ lực tự thân cầu tiến.
  9. Sáng suốt nhận định, bền gan tranh đấu, tháo vát hành động.
  10. Tự tín, tự thắng, khiêm cung, độ lượng, luôn kiểm điểm để tiến bộ.

Võ phụcSửa đổi

 
Võ phục chính thức của Vovinam
 
Phù hiệu Vovinam được thêu trên Võ phục

Từ năm 1938 đến năm 1964, Vovinam không có võ phục chính thức của mình. Sau cuộc gặp mặt các võ sư Vovinam lần đầu tiên, tổ chức vào năm 1964, màu võ phục chính thức là màu lam. Tuy nhiên phân nhánh ly khai Việt Võ Đạo Federation dùng võ phục màu đen trong những năm 1973-1990. Từ năm 1990 cho đến nay, võ phục Vovinam trên toàn thế giới dùng thống nhất màu lam. Võ phục Vovinam phía bên ngực trái có thêu logo môn phái, bên phải gắn bảng tên được phân theo cấp độ: khung xanh chữ vàng dành cho Lam đai, khung vàng chữ đỏ dành cho hoàng đai và khung đỏ chữ trắng cho hồng đai. Một số nơi còn thêu hình, chữ phía sau áo.

Trong thi đấu, tất cả các võ sĩ yêu cầu bắt buộc mang Hoàng đai

Ý nghĩa của võ phụcSửa đổi

Năm 1964 là năm đánh dấu sự ra đời võ phục của Vovinam. Lúc này, Chưởng Môn Lê Sáng đã chọn màu xanh, màu tượng trưng của hòa bình và biển cả làm màu võ phục với ước mong môn phái Vovinam sẽ được phát triển rộng khắp năm châu.

Hệ thống đẳng cấp và thời gian luyện tậpSửa đổi

Hệ thống đẳng cấpSửa đổi

  • Tự vệ nhập môn: Đai xanh dương nhạt hơn màu võ phục, một cấp. Đây là đai dành cho môn sinh mới bắt đầu. Danh xưng: Võ Sinh
  • Lam đai: Ðai xanh dương, có gạch vàng, ba cấp. Danh xưng: Môn sinh.
  • Chuẩn Hoàng đai: Đai vàng viền xanh, một cấp. Đây là đai dành cho các môn sinh dưới 12 tuổi, không đủ tuổi thi lên cấp Hoàng đai theo qui định. Danh xưng: Môn sinh trung đẳng
  • Hoàng đai: Đai vàng, có gạch đỏ, bốn cấp. Danh xưng: Hướng dẫn viên cho Hoàng đai, huấn luyện viên cho Hoàng đai nhất, huấn luyện viên cao cấp cho Hoàng đai nhị và võ sư trợ huấn cho Hoàng đai tam.
  • Chuẩn Hồng đai: Ðai đỏ viền vàng, một cấp. Danh xưng: Võ sư Chuẩn Cao đẳng.
  • Hồng đai: Ðai đỏ có vạch trắng, sáu cấp. Danh xưng: Võ sư Cao đẳng.
  • Bạch đai: Ðai trắng có 4 chỉ tứ sắc xanh, đen, vàng, đỏ, có 1 cấp. Ðây là đai cao nhất dành cho võ sư Chưởng Môn môn phái là chủ yếu. Ngày nay do môn phái không còn chức vị Chưởng Môn nên Đai trắng chỉ còn nằm trong lịch sử môn phái. Nhưng hiện nay người sở hữu bạch đai đó chính là ông Nguyễn Văn Chiếu.
 
Hình ảnh chi tiết Bạch đai Chánh Chưởng Quản Môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo (cấp bậc đai lớn nhất - thay cho Bạch đai Chưởng Môn)
Vovinam
Các loại đai đẳng[15]
Cấp Tự vệ nhập môn Sơ đẳng Trung đẳng Cao đẳng Thượng đẳng
Tên đai Tự vệ Nhập môn Lam đai Hoàng đai Hồng đai Bạch đai
Danh xưng Võ sinh Môn sinh Môn sinh Hướng dẫn viên Huấn luyện viên Võ sư Võ sư
Niên trưởng
Chưởng Môn
Đai      

 

 

     

 

 
   

 

 

 

 

 
   

Thời gian luyện tậpSửa đổi

Đẳng cấp Màu đai Thời gian luyện tập
Tự vệ Việt Võ Đạo  
Xanh võ phục
3 tháng
Nhập môn Việt Võ Đạo  
Xanh dương đậm
3 tháng
Lam đai Nhất cấp  
Xanh dương đậm, 1 vạch vàng
6 tháng
Lam đai Nhị cấp  
Xanh dương đậm, 2 vạch vàng
6 tháng
Lam đai Tam cấp  
Xanh dương đậm, 3 vạch vàng
6 tháng
Chuẩn Hoàng đai
(môn sinh trung đẳng dưới 12 tuổi)
 
Vàng, 2 viền xanh dương đậm
Khi đủ 12 tuổi, môn sinh dự thi lên cấp Hoàng đai:
  • Nếu đạt, khi đủ 15 tuổi hoặc khi đến niên hạn qui định, được phép dự thi lên Hoàng đai Nhất cấp
  • Nếu không đạt, vẫn mang Chuẩn Hoàng đai, kiểm tra lại lần sau
Hoàng đai  
Vàng trơn
2 năm
Hoàng đai Nhất cấp  
Vàng, 1 vạch đỏ
2 năm
Hoàng đai Nhị cấp  
Vàng, 2 vạch đỏ
3 năm
Hoàng đai Tam cấp  
Vàng, 3 vạch đỏ
4 năm
Chuẩn Hồng đai  
Đỏ, 2 viền vàng
5 năm và trình tiểu luận võ học
Hồng đai Đệ Nhất đẳng  
Đỏ, 1 vạch trắng
6 năm và trình luận án võ học, nếu luận án xuất sắc thì 3 năm được xét
Hồng đai Đệ Nhị đẳng  
Đỏ, 2 vạch trắng
6 năm và trình luận án võ học, nếu luận án xuất sắc thì 3 năm được xét
Hồng đai Đệ Tam đẳng  
Đỏ, 3 vạch trắng
6 năm và trình luận án võ học, nếu luận án xuất sắc thì 3 năm được xét
Hồng đai Đệ Tứ đẳng  
Đỏ, 4 vạch trắng
6 năm và trình luận án võ học, nếu luận án xuất sắc thì 3 năm được xét
Hồng đai Đệ Ngũ đẳng  
Đỏ, 5 vạch trắng
6 năm và trình luận án võ học, nếu luận án xuất sắc thì 3 năm được xét
Hồng đai Đệ Lục đẳng  
Đỏ, 6 vạch trắng
6 năm và trình luận án võ học, nếu luận án xuất sắc thì 3 năm được xét
Bạch đai Thượng đẳng  
(Bạch đai Niên trưởng1996-nay)
Trắng, có 1 chỉ đỏ chạy dọc
Tấn phong cho võ sư có trên 40 năm thâm niên phục vụ môn phái, có đẳng cấp tối thiểu là Hồng đai Đệ Nhất đẳng, và có tuổi đời trên 60 tại thời điểm được tấn phong
 
(Bạch đai Chưởng Môn1990-2010)
Trắng, có 4 chỉ tứ sắc: xanh, đen, vàng, đỏ ở giữa
 
(Bạch đai Chánh Chưởng Quản2015-nay)
Trắng, có 3 chỉ tứ sắc: xanh, vàng, đỏ ở giữa
Vô định
Hồng đai Danh dự  
Đỏ, không vạch
Phong cho các cá nhân (không phải là võ sư, HLV Vovinam) có công với sự nghiệp phát triển của môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo

Ý nghĩa màu đaiSửa đổi

 
Một môn sinh ngoại quốc với đai vàng

Hiện tại, các màu đai có ý nghĩa như sau:[16]

  Xanh lam: Tượng trưng cho màu hy vọng và biển cả, với ý nghĩa người võ sinh đang nuôi hy vọng tiến sâu vào ngành võ thuật và tu dưỡng tinh thần võ đạo.

  Vàng: Tượng trưng cho màu Vương đạo của Á Đông, với ý nghĩa người võ sinh đang nuôi hy vọng tiến sâu vào ngành võ thuật và tu dưỡng tinh thần võ đạo.

  Đỏ: Tượng Trưng cho màu máu, màu của lửa sống hào hùng kiên quyết, với ý nghĩa võ thuật và tinh thần võ đạo đã ngấm vào máu huyết, đang lưu thông trong thân thể người môn sinh.

  Trắng: Tượng trưng cho màu xương, với ý nghĩa võ thuật và tinh thần võ đạo đã ngấm sâu vào xương tủy, biến căn cốt con người biểu trưng cho tinh hoa môn phái.

Trong một số giai đoạn lịch sử, màu đai từng có ý nghĩa như sau:

  • Xanh lam: Ban đầu là "màu hy vọng" như hiện nay.
  • Đen: Màu của nước, với ý nghĩa võ thuật và võ đạo đã chuyển thành bản thể. Ban đầu không có màu đen cho đai. Nhưng từ khi Vovinam chính thức ra với quốc tế, nên các võ sư đã thống nhất cho thêm màu đai đen để có một cấp bậc tương đương với đẳng cấp quốc tế. Nghĩa là môn sinh mang đai đen Vovinam sẽ tương đương đẳng cấp với các môn sinh đai đen của các võ phái khác đã được quốc tế hóa (như đai đen của Karatedo, Taekwondo,…). Đến năm 2012, đai đen được thay thế bởi đai vàng trơn do Hội đồng Chưởng quản quyết định đưa màu đai vàng truyền thống trở lại để thay đai đen cho cấp này, trong bối cảnh Vovinam đã phát triển rộng khắp và màu đai truyền thống của Vovinam không còn là điều xa lạ đối với bạn bè 5 châu.
  • Vàng: Ban đầu là màu của da, với ý nghĩa võ thuật và võ đạo đã bao trùm thân thể cho người môn sinh, bảo vệ vững chắc cho người môn sinh. Khi xưa, Vovinam chỉ dạy cho người Việt, chưa du nhập ra quốc tế, nên màu vàng biểu thị cho màu da của người Việt, là người da vàng. Đến khi Vovinam trở nên quốc tế hóa với các môn sinh da vàng, da trắng, da đen đến từ khắp nơi trên toàn thế giới, có một thời gian ý nghĩa màu đai vàng đã sửa thành "màu của đất". Đến ngày nay thì sửa thành "màu của Vương đạo Á Đông" như trên.
  • Đỏ: Ban đầu là màu của máu như hiện nay. Có một thời gian sửa thành màu của lửa, với ý nghĩa võ thuật và võ đạo đã bốc cao như lửa.
  • Trắng: Ban đầu là màu của xương như hiện nay. Có một thời gian sửa thành màu của sự thanh khiết, với ý nghĩa võ thuật và võ đạo đã trở nên cao độ, chân tịnh, thiêng liêng nhất. Màu đai này chỉ dành cho Chưởng Môn môn phái.

Hồng đai Danh dựSửa đổi

 
Hồng đai Danh dự Việt Võ Đạo
Tập tin:Thủ tướng Canada Justin Trudeau Honorary Red Belt .jpg
Hồng đai Danh dự Vovinam-Việt Võ Đạo được trao tặng cho Thủ tướng Canada Justin Trudeau, tại lễ chiêu đãi của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc ở Trung tâm Hội nghị quốc tế (Hà Nội) đêm 8-11-2017.

Theo quyết định số 49-08/QĐ/LĐ ngày 18 tháng 8 năm 2008 của Chủ tịch Liên đoàn Vovinam Việt Nam (VVF), đối với những quan chức, doanh nhân, trí thức, nhân sĩ... (không phải là võ sư, HLV Vovinam) có nhiều đóng góp, công lao xây dựng phát triển phong trào ở các tỉnh, thành, ngành; Ban chấp hành Hội có thể gửi công văn đề nghị Liên đoàn Vovinam Việt Nam phong cấp Hồng đai Danh dự.[17]

Huyền đai (Cấp bậc đai đã bãi bỏ)Sửa đổi

 
Cấp bậc đai Huyền đai Việt Võ Đạo

Những năm cuối của thập niên 90, Hệ thống đẳng cấp môn phái Vovinam ra mắt cấp bậc đai Huyền đai Việt Võ Đạo để thay thế Hoàng đai không vạch. Sự thay đổi này nhằm mục đích làm tương xứng với hệ thống đai của các võ phái nổi tiếng đến từ Nhật BảnHàn Quốc lúc bấy giờ, giúp thuận tiện hơn trong việc truyền bá Vovinam ra thế giới.

Từ ngày 1 tháng 1 năm 2012, căn cứ Quyết Định số 01/HDVSCQ/QD của Hội Đồng Võ Sư Chưởng Quản Môn Phái Vovinam Việt Võ Đạo, thay thế đai Đen (Huyền đai) bằng đai Vàng trơn (Hoàng đai), trong bối cảnh Vovinam đã được truyền bá rộng rãi ra thế giới và màu đai Vàng truyền thống của Việt Võ Đạo đã dần quen thuộc với bạn bè quốc tế.

Bổ sung “Chuẩn Hoàng Đai” vào Hệ thống đẳng cấpSửa đổi

Ngày 27 tháng 8 năm 2014 Hội đồng Võ sư Chưởng quản môn phái Vovinam Việt Võ Đạo đã ra quyết định số 04/HĐVSCQ/QĐ về việc bổ sung màu đai dành cho thiếu niên.

 
Cấp bậc đai Chuẩn Hoàng đai Việt Võ Đạo

Theo đó các môn sinh dưới 12 tuổi do chưa đủ tuổi thi lên cấp Hoàng đai theo quy định hiện tại sẽ được phép thi lên cấp “Chuẩn Hoàng đai”.

Ở cấp “Chuẩn Hoàng đai” võ sinh sẽ mang đai màu vàng có 2 sọc xanh dương đậm dọc theo sợi đai, cấp đai này do địa phương tổ chức kiểm tra và cấp chứng chỉ (từ cấp Hoàng đai trở lên do Liên đoàn Vovinam Việt Nam chấm thi và cấp chứng chỉ).

Tổ đường môn phái Vovinam Việt võ đạoSửa đổi

 
Chưởng Môn Lê Sáng cùng các vị tiền bối của Vovinam tại Tổ đường môn phái Vovinam Việt võ đạo

Tổ đường môn phái hiện đang nằm ở ngôi nhà số 31 Sư Vạn Hạnh, phường 3, quận 10, Thành phố Hồ Chí Minh. Đây là một khu chung cư 4 tầng gồm:

  • Tầng trệt là phòng đón tiếp các môn sinh, đăng ký tập luyện.
  • Lầu 1 là võ đường nơi để các môn sinh trong và ngoài nước cùng nhau tập luyện.
  • Lầu 2 là nơi tiếp khách và làm việc của Văn phòng Chưởng Môn.
  • Lầu 3 (sân thượng) là phòng truyền thống và nơi tiếp khách, làm việc, nghỉ ngơi của Võ Sư Chưởng Môn

Đây cũng là nơi thờ di cốt cố võ sư Sáng tổ Nguyễn Lộc.

Chưởng môn phái qua các thời kìSửa đổi

STT Hình Họ tên Năm sinh - năm mất Đẳng cấp Thời gian tại nhiệm Danh xưng Ghi chú
1   Nguyễn Lộc 19121960  
Bạch đai Thượng đẳng
19381960 Sáng Tổ môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo Tổ sư sáng lập môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo
2   Lê Sáng 19202010  
Hồng đai Đệ Lục đẳng
19641986 Chưởng Môn môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo Chưởng Môn đời thứ II Môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo
3 Trần Huy Phong 19381997  
Hồng đai Đệ Ngũ đẳng
19861990 Chưởng Môn môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo Chưởng Môn đời thứ III Môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo


sáng lập viên Hội đồng Võ Sư Vovinam-Việt Võ Đạo Thế giới và Tổng Liên đoàn Vovinam-Việt Võ Đạo Thế giới (năm 1996 - 1997)

4   Lê Sáng 19202010  
Bạch đai Thượng đẳng
19902010 Chưởng Môn môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo Chưởng Môn cuối cùng của môn phái Vovinam­-Việt Võ Đạo
nguyên Chủ tịch Liên đoàn Vovinam-Việt Võ Đạo Quốc tế
5 Nguyễn Văn Chiếu 19492020  
Bạch đai Thượng đẳng
20102020 Chánh Chưởng Quản Hội đồng Võ sư Chưởng quản Môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo Võ sư đầu tiên mang cấp Bạch đai Chánh Chưởng Quản, nguyên Phó Chủ tịch Liên đoàn Vovinam Thế giới (WVVF), Phó Chủ tịch Liên đoàn Vovinam Việt Nam
6 2020 – nay

Từ năm 2010 đến 2020Sửa đổi

Môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo không còn vị trí Chưởng Môn. Thay vào đó là Hội đồng Võ sư Chưởng quản bao gồm 9 vị:

  1. - Võ sư Nguyễn Văn Chiếu - Chánh Chưởng Quản
  2. - Võ sư Nguyễn Văn Sen
  3. - Võ sư Nguyễn Văn Vang
  4. - Võ sư Nguyễn Tôn Khoa
  5. - Võ sư Trần Đa
  6. - Võ sư Võ Văn Tuấn
  7. - Võ sư Trần Văn Mỹ
  8. - Võ sư Mai Văn Hiệp
  9. - Võ sư Nguyễn Chánh Tứ

Đứng đầu Hội đồng là Võ sư, Chánh Chưởng Quản Nguyễn Văn Chiếu.

Các Võ sư Vovinam Việt Nam tiêu biểuSửa đổi

Võ sư đẳng cấp Bạch đai Thượng đẳngSửa đổi

  • Nguyễn Lộc - Sáng Tổ môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo
  • Lê Sáng - Chưởng Môn môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo đời thứ II, IV; Chủ tịch Liên đoàn Vovinam-Việt Võ Đạo Quốc tế
  • Trần Huy Phong - Chưởng Môn môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo đời thứ III (1986 - 1990), sáng lập viên Hội đồng Võ Sư Vovinam-Việt Võ Đạo Thế giới và Tổng Liên đoàn Vovinam­ - Việt Võ Đạo Thế giới
  • Nguyễn Văn Thông (1925-2019) - nguyên Tổng đoàn trưởng Tổng đoàn Thanh niên Việt Võ Đạo, môn đệ trực tiếp của Sáng Tổ Nguyễn Lộc
  • Phan Dương Bình (1929-2020) - nguyên Phó Chủ tịch Thượng Hội Đồng Võ sư Thế giới, môn đệ trực tiếp của Sáng Tổ Nguyễn Lộc
  • Trần Đức Hợp (1931-2000) - môn đệ trực tiếp của Sáng Tổ Nguyễn Lộc
  • Phùng Mạnh Chữ (1938-1967)
  • Mạnh Hoàng (1938-1967) - Trưởng Ban Ngoại giao, sáng lập viên Ban Chấp hành Trung ương đầu tiên của môn phái năm 1964
  • Trịnh Ngọc Minh (1939-1998)- nguyên Cục trưởng Cục Huấn luyện Vovinam-Việt Võ Đạo miền Trung
  • Nguyễn Dần - nguyên Chủ Tịch Hội Đồng Võ Sư Thế Giới, môn đệ trực tiếp của Sáng Tổ Nguyễn Lộc
  • Trần Huy Quyền (1945-2001) - nguyên Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Vovinam-Việt Võ Đạo Thế giới
  • Lê Văn Phúc (1934-2020) - môn đệ trực tiếp của Sáng Tổ Nguyễn Lộc
  • Trần Tấn Vũ
  • Ngô Kim Tuyền (1947-2019) - nguyên Cục trưởng Cục huấn luyện Vovinam Việt Võ Đạo vùng Tây Bắc trước năm 1975
  • Nguyễn Văn Chiếu - nguyên Chánh Chưởng Quản môn phái Vovinam-Việt Võ Đạo , Phó Chủ tịch Liên đoàn Vovinam Thế giới (WVVF)

Võ sư đẳng cấp Hồng đai Đệ Lục đẳngSửa đổi

Võ sư đẳng cấp Hồng đai Đệ Ngũ đẳngSửa đổi

  • Nguyễn Văn Sen

Võ sư đẳng cấp Hồng đai Đệ Tứ đẳngSửa đổi

Võ sư đẳng cấp Hồng đai Đệ Tam đẳngSửa đổi

Võ sư đẳng cấp Hồng đai Đệ Nhị đẳngSửa đổi

Võ sư đẳng cấp Hồng đai Đệ Nhất đẳngSửa đổi

Các cá nhân tiêu biểu được vinh thăng Hồng đai Danh dựSửa đổi

Chú thíchSửa đổi

  1. ^ Thomas A. Green biên tập (2001). Martial Arts of the World: A-Q. Martial Arts of the World: An Encyclopedia. ABC-CLIO. tr. 441. ISBN 1576071502.
  2. ^ Tri Nguyen. “Vovinam”. Atlanta Martial Arts Directory. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 6 năm 2003.
  3. ^ Lược sử Vovinam
  4. ^ "Pháp, nơi Vovinam Việt Võ đạo tỏa ra Thế giới" theo RFI
  5. ^ "Võ Sư Trần Nguyên Đạo: Người giữ lửa cho Vovinam Việt Võ Đạo ở hải ngoại"
  6. ^ “Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam Việt Nam”. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2018. Truy cập ngày 22 tháng 12 năm 2010.
  7. ^ Liên đoàn Vovinam Quốc tế
  8. ^ Liên đoàn Vovinam quốc tế đổi tên thành Liên đoàn Vovinam Thế giới
  9. ^ Những quyết định của võ sư Chưởng Môn
  10. ^ Võ sư Lê Sáng - Chưởng Môn Vovinam Việt Võ Đạo qua đời
  11. ^ Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam châu Âu
  12. ^ Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam Đông Nam Á (SEAVF)
  13. ^ “Đại hội thành lập Liên đoàn Vovinam châu Phi”. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2014.
  14. ^ trình võ đạo mới - Khảo hạch lý thuyết võ đạo
  15. ^ Hệ thống đẳng cấp (mới) của môn phái Vovinam - Việt Võ Đạo
  16. ^ Thay đổi đai Đen, Ý nghĩa các màu đai và niên hạn tập luyện
  17. ^ “Quy chế chuyên môn của Liên đoàn Vovinam Việt Nam” (PDF).
  18. ^ “Chùm ảnh: Thủ tướng Canada ấn tượng với Vovinam”.

Liên kết ngoàiSửa đổi