Mở trình đơn chính

Đô thị tại Quảng Ninh là những thành phố, thị xã, thị trấn được các cơ quan nhà nước có thẩm quyền ra quyết định thành lập và xếp loại. Hiện Quảng Ninh đang có năm loại đô thị: từ loại I đến loại V. Trong số 14 đô thị có 1 đô thị loại I (Hạ Long), 3 đô thị loại II (Uông Bí, Cẩm Phả, Móng Cái), 4 đô thị loại IV (Quảng Yên, Đông Triều, Cái Rồng, Trới), 6 đô thị loại V (Tiên Yên, Bình Liêu, Ba Chẽ, Đầm Hà, Quảng Hà, Cô Tô).

Quá trình hình thànhSửa đổi

Năm 1883, Pháp chiếm vùng vịnh Hạ Long, họ tiến hành khai thác than ở các mỏ trên bờ vịnh. Có ý kiến cho rằng do trên các đảo ở đây có nhiều cây gai nên người Pháp gọi là lle des brouilles, phiên âm là Hon Gai hay Hon Gay, sau đổi thành Hòn Gai.

Từ năm 1906, Móng Cái là tỉnh lỵ của tỉnh Hải Ninh[1].

Sau Cách mạng tháng 8 năm 1945, thị xã Hồng Gai thủ phủ của vùng mỏ. Cuối năm 1946, người Pháp tái chiếm Hòn Gai. Sau hiệp định Genève 1954, thị xã Hồng Gai lại là thủ phủ của khu Hồng Quảng. Ngày 17 tháng 6 năm 1958, xã Thành Công thuộc huyện Hoành Bồ được sáp nhập vào thị xã Hồng Gai[2].

Vào cuối thời Pháp thuộc, Móng Cái là thủ phủ của Xứ Nùng tự trị từ năm 1947 đến 1954.[3]

Ngày 1 tháng 2 năm 1955, thị xã Móng Cái được tái lập và trở thành tỉnh lị của tỉnh Hải Ninh. Nhưng từ ngày 30 tháng 10 năm 1963, sau khi tỉnh Hải Ninh hợp nhất với khu Hồng Quảng thành tỉnh Quảng Ninh[4], thị xã Móng Cái trở thành thị trấn Móng Cái, là huyện lỵ của huyện Hải Ninh.

Ngày 12 tháng 11 năm 1956, thị xã Cẩm Phả chính thức được thành lập trực thuộc khu Hồng Quảng, gồm 7 phường.

Ngày 28 tháng 10 năm 1961, Chính phủ Việt Nam dân chủ cộng hòa ra Nghị định 181/CP thành lập thị xã Uông Bí trực thuộc Khu Hồng Quảng (một tỉnh cũ, trước khi sáp nhập với Hải Ninh thành tỉnh Quảng Ninh), gồm 3 xã: Đồng Tiến, Nam Khê, Phương Nam. Ngày 26 tháng 9 năm 1966, chuyển 2 xã Thượng Yên Công và Phương Đông thuộc huyện Yên Hưng về thị xã Uông Bí quản lý[5]

Ngày 23 tháng 2 năm 1977, thành lập thị trấn Ba Chẽ thuộc huyện Ba Chẽ và thị trấn Bình Liêu thuộc huyện Bình Liêu[6].

Ngày 16 tháng 1 năm 1979, chia thị trấn Bãi Cháy thành 2 thị trấn: Bãi Cháy và Giếng Đáy[7].

Ngày 10 tháng 9 năm 1981, thành lập thị trấn Cái Rồng thuộc huyện Cẩm Phả (từ năm 1994 thuộc huyện Vân Đồn)[8].

Ngày 27 tháng 12 năm 1993, Chính phủ ban hành Nghị định số 102/CP, thành phố Hạ Long được chính thức thành lập trên cơ sở thị xã Hòn Gai[9].

Ngày 20 tháng 7 năm 1998, Thủ tướng Chính phủ ra Nghị định số 52/1998/NĐ-CP, thành lập lại thị xã Móng Cái trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của huyện Hải Ninh[10].

Ngày 25 tháng 8 năm 1999, thành lập thị trấn Cô Tô thuộc huyện Cô Tô[11].

Ngày 26 tháng 9 năm 2003, thành phố Hạ Long được công nhận là đô thị loại 2[12].

Năm 2005, thị xã Cẩm Phả được công nhận là đô thị loại III.

Ngày 8 tháng 6 năm 2007, Bộ xây dựng ban hành Quyết định số 864/QĐ-BXD, công nhận thị xã Móng Cái, tỉnh Quảng Ninhđô thị loại III.

Ngày 1 tháng 2 năm 2008, thị xã Uông Bí đã được Bộ Xây dựng ra quyết định công nhận là đô thị loại III[13].

Ngày 24 tháng 09 năm 2008, Chính phủ ban hành Nghị định 03/NĐ-CP thành lập thành phố Móng Cái trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của thị xã Móng Cái[14].

Năm 2010, thị trấn Quảng Hà, huyện Hải Hà được công nhận là đô thị loại V.[15]

Ngày 25 tháng 2 năm 2011, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 12/NQ-CP thành lập thành phố Uông Bí trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của thị xã Uông Bí[16].

Ngày 18 tháng 5 năm 2011, Bộ Xây dựng công nhận thị trấn Mạo Khê, huyện Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh là đô thị loại IV.

Ngày 25 tháng 11 năm 2011, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 100/NQ-CP tái lập thị xã Quảng Yên trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của huyện Yên Hưng [17].

Ngày 21 tháng 2 năm 2012, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 04/NQ-CP thành lập thành phố Cẩm Phả thuộc tỉnh Quảng Ninh trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên, dân số và các đơn vị hành chính trực thuộc của thị xã Cẩm Phả.[18]

Năm 2012, thị trấn Cái Rồng (huyện Vân Đồn) và thị trấn Đầm Hà (huyện Đầm Hà) được công nhận đạt đô thị loại V.[19]

Ngày 10 tháng 10 năm 2013, Chính phủ ban hành Quyết định số 1838/QĐ-TTg công nhận thành phố Hạ Long là đô thị loại 1 trực thuộc tỉnh Quảng Ninh[20].

Ngày 28 tháng 11 năm 2013, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã ký quyết định số 2306/QĐ-TTg về việc công nhận thành phố Uông Bí thuộc tỉnh Quảng Ninh là đô thị loại II[21]

Ngày 7 tháng 7 năm 2014, Bộ Xây dựng đã công nhận đô thị Đông Triều mở rộng là đô thị loại IV trực thuộc tỉnh Quảng Ninh.[22]

Ngày 12 tháng 2 năm 2015, Bộ Xây dựng đã công nhận thị trấn Trới là đô thị loại IV trực thuộc tỉnh Quảng Ninh.[23]

Ngày 11 tháng 3 năm 2015, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 892/NQ-UBTVQH13 thành lập thị xã Đông Triều trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của huyện Đông Triều.

Ngày 17 tháng 4 năm 2015, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 505/QĐ-TTg công nhận thành phố Cẩm Phả là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Quảng Ninh[24].

Tháng 8 năm 2015, thị trấn Cái Rồng mở rộng được công nhận đạt đô thị loại IV.[25]

Ngày 19 tháng 9 năm 2018, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1206/QĐ-TTg công nhận thành phố Móng Cái là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Quảng Ninh[26].

Các đô thịSửa đổi

STT Tên đô thị Loại đô thị Trực thuộc Diện tích
(km²)
Dân số
(người) [27]
Mật độ dân số
(người/km²)
Vai trò Số phường Số xã Hình ảnh
1 Thành phố Hạ Long Loại I Tỉnh Quảng Ninh 271,95 227.000 835 Thành phố tỉnh lỵ, đóng vai trò trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của tỉnh, trung tâm của vùng Duyên hải Bắc Bộ và vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, thành phố dịch vụ, du lịch biển quốc tế, có kỳ quan thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long. 20  
2 Thành phố Uông Bí Loại II Tỉnh Quảng Ninh 256,3 174.678 681 Thành phố có vị trí đặc biệt quan trọng về quốc phòng, an ninh, là tuyến phòng thủ phía đông Bắc của quốc gia, trung tâm Phật giáo Việt Nam, trung tâm giáo dục của tỉnh, đồng thời là thành phố quan trọng trong chiến lược chống biến đổi khí hậu của quốc gia. 9 2  
3 Thành phố Móng Cái Loại II Tỉnh Quảng Ninh 516,6 80.000 155 Trung tâm biên mậu, giao thương kinh tế, văn hóa, xã hội của tỉnh Quảng Ninh nói riêng và Việt Nam nói chung với Trung Quốc, thành phố địa đầu Tổ quốc. 8 9  
4 Thành phố Cẩm Phả Loại II Tỉnh Quảng Ninh 486,45 195.000 403 "Thủ đô" Than của Việt Nam, cái nôi truyền thống và văn hóa người thợ mỏ nói riêng, giai cấp công nhân Việt Nam nói chung, thành phố cũng là trung tâm về nhiệt điện, cảng biển của tỉnh Quảng Ninh 13 3  
5 Thị xã Quảng Yên Loại IV Tỉnh Quảng Ninh 337,57 139.596 444 Trung tâm văn hóa lịch sử của tỉnh Quảng Ninh gắn với sông Bạch Đằng, cửa ngõ phía tây nam với nhiều cơ hội phát triển mới trong tương lai không xa của tỉnh. 11 8  
6 Thị xã Đông Triều Loại IV Tỉnh Quảng Ninh 397,2 179.902 401 Thị xã cửa ngõ phía Tây năng động, một trung tâm công nghiệp và nông nghiệp chất lượng cao của tỉnh Quảng Ninh. 10 11  
7 Thị trấn Cái Rồng Loại IV Huyện Vân Đồn, Tỉnh Quảng Ninh 8,8 6.583 748 Trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của huyện Vân Đồn, cốt lõi của Đặc khu kinh tế Vân Đồn trong tương lai gần.  
8 Thị trấn Trới Loại IV Huyện Hoành Bồ, Tỉnh Quảng Ninh 12,29 8.295 675 Trung tâm chính trị. kinh tế, văn hóa, xã hội của huyện Hoành Bồ  
9 Thị trấn Đầm Hà Loại V Huyện Đầm Hà, Tỉnh Quảng Ninh 3,37 5.958 1.768 Trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của huyện Đầm Hà
10 Thị trấn Cô Tô Loại V Huyện Cô Tô, Tỉnh Quảng Ninh 6,5 2.010 309 Trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của huyện Cô Tô, đô thị biển phát triển trong tương lai.  
11 Thị trấn Tiên Yên Loại V Huyện Tiên Yên, Tỉnh Quảng Ninh 7,07 7.206 1.019 Trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của huyện Tiên Yên, trung tâm tiểu vùng phía Đông của tỉnh, nơi bắt đầu của quốc lộ 4 chạy khắp các tỉnh biên giới phía Bắc.
12 Thị trấn Bình Liêu Loại V Huyện Bình Liêu, Tỉnh Quảng Ninh 36 3.206 89 Trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của huyện Bình Liêu
13 Thị trấn Ba Chẽ Loại V Huyện Ba Chẽ, Tỉnh Quảng Ninh 6,99 3.874 554 Trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của huyện Ba Chẽ
14 Thị trấn Quảng Hà Loại V Huyện Hải Hà, Tỉnh Quảng Ninh 91 6.610 73 Trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của huyện Hải Hà, một cực đô thị của liên khu kinh tế Móng Cái - Hải Hà.  
Tổng 14 đô thị, 4 thành phố, 2 thị xã, 8 thị trấn (67 phường)

Xem thêmSửa đổi

  1. Công báo chính phủ tháng 3/2007 công bố Quyết định số 19/2006/QĐ-BTNMT ngày 01/12/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành danh mục các đơn vị hành chính Việt Nam thể hiện trên bản đồ.
  2. Công báo chính phủ tháng 3/2007 công bố Quyết định số 19/2006/QĐ-BTNMT ngày 01/12/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành danh mục các đơn vị hành chính Việt Nam thể hiện trên bản đồ.
  3. Danh mục các đơn vị hành chính Việt Nam, ban hành kèm theo Quyết định số 124/2004/QĐ-TTg ngày 08/7/2004 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành bảng danh mục và mã số các đơn vị hành chính Việt Nam. Cập nhật các Nghị Định, Nghị Quyết của Chính phủ về điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính được ban hành và thực hiện từ ngày 01/7/2004 đến hết ngày 31/12/2009.
  4. Cập nhật danh mục các xã, các huyện công ích tương ứng theo các đợt công bố của Bộ Thông tin và Truyền thông (Đợt 1: quyết định 41/2006/QĐ-BBCVT, Đợt 2: QĐ 09/2007/QĐ-BBCVT và Đợt 3: QĐ số 15/2008/QĐ-BTTTT, Đợt 4: Thông tư 05/2009/TT-BTTTT, Đợt 5: Thông tư 21/2009/TT-BTTTT)

Chú thíchSửa đổi

  1. ^ Móng Cái là tỉnh lị của tỉnh Hải Ninh cũ từ 1906., Thế hệ trẻ Thanh Hóa.
  2. ^ Nghị định 302-TTg năm 1958 về việc sát nhập xã Thành Công, thuộc huyện Hoành Bồ vào thị xã Hòn Gai, khu Hồng Quảng
  3. ^ Ngày 02/8/1954 lá cờ đỏ sao vàng của quần chúng cách mạng trong đã tung bay trên cột cờ đỉnh thành Tổ Sơn, UBND Thành phố Móng Cái.
  4. ^ Nghị quyết về việc hợp nhất tỉnh Hải Ninh và khu Hồng Quảng và sáp nhập xã Hữu Sản thuộc huyện Đình Lập, tỉnh Hải Ninh vào huyện Sơn Động, tỉnh Hà Bắc
  5. ^ Quyết định 184-CP năm 1966 về việc đặt xã Thượng Yên Công, xã Phương Đông và thôn Chập Khê (huyện Yên Hưng) trực thuộc thị xã Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh
  6. ^ Quyết định 614-VP18 thành lập thị trấn Bình Liêu huyện Bình Liêu; thị trấn Ba Chẽ huyện Ba Chẽ; thị trấn Đình Lập huyện Đình Lập, tỉnh Quảng Ninh
  7. ^ Quyết định 17-CP năm 1979 phân vạch địa giới hành chính một số xã, thị trấn và đổi tên một số xã và thị trấn thuộc tỉnh Quảng Ninh
  8. ^ Quyết định 63-HĐBT phân vạch địa giới xã, phường thị trấn thuộc tỉnh Quảng Ninh
  9. ^ Nghị định về việc thành lập thành phố Hạ Long thuộc tỉnh Quảng Ninh, Nghị định Chính phủ.
  10. ^ Nghị định 52/1998/NĐ-CP về việc thành lập thị xã Móng Cái thuộc tỉnh Quảng Ninh, Chính phủ Việt Nam.
  11. ^ Nghị định 83/1999/NĐ-CP thành lập phường, thị trấn thuộc thị xã Uông Bí và huyện Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh
  12. ^ Quyết định 199/2003/QĐ-TTg về việc công nhận thành phố Hạ Long là đô thị loại II
  13. ^ Bộ Xây dựng ra quyết định công nhận Ưông Bí là đô thị loại III, Bộ Xây dựng.
  14. ^ Nghị định 03/NĐ-CP về việc thành lập thành phố Móng Cái thuộc tỉnh Quảng Ninh
  15. ^ “Hải Hà: Nâng cao hiệu quả quy hoạch và quản lý đô thị”. 
  16. ^ Nghị quyết số 89/2011/NQ-CP ngày 24/8/2011 về việc thành lập các phường: Phương Đông, Phương Nam thuộc thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh.
  17. ^ Nghị quyết số 100/NQ-CP của Chính phủ: Về việc thành lập thị xã Quảng Yên và thành lập các phường thuộc thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh
  18. ^ Nghị quyết số 04/NQ-CP của Chính phủ: Về việc thành lập thành phố Cẩm Phả thuộc tỉnh Quảng Ninh
  19. ^ “Triển khai thực hiện Đề án 25: Quyết tâm của Đầm Hà”. 
  20. ^ Quyết định 1838/QĐ-TTg năm 2013 công nhận thành phố Hạ Long là đô thị loại I trực thuộc tỉnh Quảng Ninh do Thủ tướng Chính phủ ban hành
  21. ^ Quyết định 2306/QĐ-TTg năm 2013 công nhận thành phố Uông Bí là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Quảng Ninh do Thủ tướng Chính phủ ban hành
  22. ^ “Thông qua Đề án công nhận Đông Triều là đô thị loại IV trực thuộc tỉnh Quảng Ninh”. Báo Quảng Ninh. Truy cập 6 tháng 10 năm 2015. 
  23. ^ “Quyết định công nhận thị trấn Trới là đô thị loại IV” (PDF). 
  24. ^ Quyết định số 505/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Về việc công nhận thành phố Cẩm Phả là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Quảng Ninh
  25. ^ “Thẩm định đề án Đề nghị công nhận thị trấn Cái Rồng mở rộng đạt đô thị loại IV”. 
  26. ^ Quyết định số 1206/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Về việc công nhận thành phố Móng Cái là đô thị loại II trực thuộc tỉnh Quảng Ninh
  27. ^ kết quả sơ bộ Tổng điều tra dân số và nhà ở 2009

Tham khảoSửa đổi