Sân vận động Azteca

Sân vận động Azteca (tiếng Tây Ban Nha: Estadio Azteca; phát âm tiếng Tây Ban Nha[esˈtaðjo asˈteka]) là một sân vận động bóng đá nằm ở Thành phố México, México. Đây là sân nhà của câu lạc bộ bóng đá Club América, Cruz Azul, và đội tuyển bóng đá quốc gia México. Sân vận động nằm ở độ cao 2.200 m (7.200 feet) so với mực nước biển.[6] Với sức chứa chính thức là 87.523 chỗ ngồi,[1] đây là sân vận động lớn nhất ở México. Tính đến năm 2018, sân vận động cũng là sân nhà của Cruz Azul.[7] National Football League (NFL) có một trận đấu tại Sân vận động Azteca mỗi mùa như là một phần của Giải đấu quốc tế của họ.

Sân vận động Azteca
Sân vận động Aztec
El Coloso de Santa Úrsula
"The Colossus of Santa Úrsula"
Logotipo Estadio Azteca.png
Estadio Azteca1706p2.jpg
Bên ngoài sân vận động
Vị tríTlalpan, Thành phố México, México
Giao thông công cộngDFGGH.JPG Xochimilco Light Rail
Chủ sở hữuGrupo Televisa
Nhà điều hànhClub América
Số phòng điều hành856
Sức chứa87.523[1]
Kỷ lục khán giảBóng đá: 119.853 (México vs Brasil, 7 tháng 7 năm 1968)[2]
Quyền Anh: 132.247 (Julio César Chávez vs Greg Haugen, 20 tháng 2 năm 1993)[3]
Kích thước sân105 m × 68 m (344 ft × 223 ft)
Mặt sânKikuyu Grass[4]
Công trình xây dựng
Khởi công1961
Khánh thành29 tháng 5 năm 1966
Sửa chữa lại1986, 1999, 2013 và 2016[5]
Chi phí xây dựngMXN$260 triệu
Kiến trúc sưPedro Ramírez Vázquez
Người thuê sân
Đội tuyển bóng đá quốc gia México (1966–nay)
Club América (1966–nay)
Cruz Azul (1971–1996, 2018–nay)
Necaxa (1966–1970, 1982–2003)
Atlante (1966–1982, 1996–2001, 2004–2007)
UNAM (1967–1969)
Atlético Español (1970–1982)

Được coi là một trong những sân vận động bóng đá nổi tiếng và mang tính biểu tượng nhất trên thế giới,[8][9][10][11][12] đây là sân vận động đầu tiên tổ chức hai trận chung kết của Giải vô địch bóng đá thế giới,[13] trong trận chung kết World Cup 1970, Brasil đánh bại Ý 4–1, và trong trận chung kết World Cup 1986, Argentina đánh bại Tây Đức 3–2. Sân vận động cũng là nơi diễn ra trận đấu vòng tứ kết giữa Argentina và Anh khi Diego Maradona đã ghi cả hai bàn thắng nổi tiếng là "Bàn tay của Chúa" và "Bàn thắng thế kỷ". Sân vận động cũng diễn ra "Trận đấu của Thế kỷ", khi Ý đánh bại Tây Đức với tỉ số 4–3 trong hiệp phụ ở vòng bán kết. Ngoài ra, nó được lên kế hoạch để tổ chức các trận đấu trong World Cup 2026.

Sân vận động cũng là địa điểm chính cho môn bóng đá tại Thế vận hội Mùa hè 1968[14]Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 1971.[15]

Lịch sửSửa đổi

 
Sân vận động vào năm 1986

Sân vận động Azteca được thiết kế bởi các kiến ​​trúc sư Pedro Ramírez VázquezRafael Mijares Alcérreca và được khởi công vào năm 1961. Trận đấu khánh thành là giữa Club AméricaTorino F.C. vào ngày 29 tháng 5 năm 1966, với sức chứa 107.494 khán giả. Bàn thắng đầu tiên được ghi bởi Arlindo Dos Santos người Brasil và bàn thắng thứ hai được ghi bởi José Alves người Brasil; sau đó, người Ý gỡ hòa lại, kết thúc với tỷ số hòa 2–2. Tổng thống México Gustavo Díaz Ordaz thực hiện quả đá đầu tiên và chủ tịch FIFA Sir Stanley Rous là người chứng kiến.

Hệ thống chiếu sáng hiện đại được khánh thành vào ngày 5 tháng 6 năm 1966, với trận đấu đêm đầu tiên diễn ra giữa đội bóng Tây Ban Nha Valencia C.F.Necaxa. Bàn thắng đầu tiên của trận đấu được ghi bởi cầu thủ người Honduras José Cardona cho Valencia. Roberto Martínez, hay còn gọi là Caña Brava, trở thành người México đầu tiên ghi bàn thắng trong sân vận động sau khi ghi bàn cho Necaxa. Kết quả là chiến thắng 3–1 cho Valencia.

Năm 1978, sân vận động đã tổ chức trận chung kết Copa Interamericana giữa América và Boca Juniors của Argentina, và được tổ chức trận chung kết một lần nữa vào năm 1991 giữa América và Club Olimpia của Paraguay.

 
Hình ảnh Sân vận động Azteca được chụp vào ngày 25 tháng 9 năm 2011 trước trận đấu giữa Club America và Tijuana Xolos.

Sân vận động Azteca cũng là nơi PeléDiego Maradona (trong Giải vô địch bóng đá thế giới 19701986) nâng cao chiếc cúp lần cuối (Cúp Jules RimetCúp FIFA World Cup hiện tại tương ứng).

Sân vận động Azteca cũng đã được sử dụng cho các buổi biểu diễn âm nhạc trong suốt lịch sử của sân. Michael Jackson (5 buổi diễn bán hết vé vào năm 1993),[16] U2 (năm 2006 và 2011), Luis Miguel (năm 2002), Elton John, Maná, Juan Gabriel, Gloria Estefan, Jaguares, Lenny Kravitz, *Nsync, Hanson, Ana Gabriel, và The Three Tenors đều đã trở thành một phần của cảnh tượng chính của sân vận động. Sân vận động cũng đã được sử dụng cho các sự kiện chính trị, bao gồm cả việc tổng thống México Felipe Calderón kết thúc chiến dịch vào năm 2006, cũng như các sự kiện tôn giáo, chẳng hạn như hội nghị của Nhân Chứng Giê-hô-va và sự xuất hiện của Giáo hoàng Gioan Phaolô II vào năm 1999.[17]

Vào tháng 4 năm 2017, đã có thông báo rằng bắt đầu từ tháng 7 năm 2018, Cruz Azul sẽ tạm thời chuyển đến Azteca do Sân vận động Azul sắp bị phá hủy. Theo chủ sở hữu câu lạc bộ Guillermo Álvarez, họ có kế hoạch xây dựng một sân vận động tư nhân mới, có thể mất khoảng ba đến bốn năm.[7]

Sân vận động dự kiến ​​sẽ tổ chức các trận đấu trong khuôn khổ Giải vô địch bóng đá thế giới 2026 diễn ra ở Hoa Kỳ, México và Canada. Đây sẽ là lần thứ ba Azteca tổ chức các trận đấu tại World Cup như các trận đấu năm 19701986 diễn ra tại sân vận động này. Ngoài ra, sân hiện đang cạnh tranh cho trận đấu khai mạc với Sân vận động SoFi ở Los Angeles như một địa điểm khả thi khác cho trận đấu.[18]

Kế hoạch cải tạo 2015–19Sửa đổi

 
Khu vực ghế dài và khán đài bên

Sân vận động đã được cải tiến và sửa chữa dần dần, bao gồm việc thay thế chỗ ngồi trong sân vận động cũng như lắp đặt các bảng quảng cáo điện tử. Vào tháng 5 năm 2015, các bảng LED Panasonic hiện đại đã được lắp đặt ở đầu phía bắc và phía nam của sân vận động, thay thế các bảng phốt pho được lắp đặt vào năm 1998.[19]

Vào tháng 2 năm 2015, một kế hoạch cải tạo rộng lớn đã được công bố với ý định rằng việc hoàn thành dự án trùng với lễ kỷ niệm 50 năm thành lập sân vận động và kỷ niệm 100 năm thành lập của Club América vào năm 2016, cũng như việc xây dựng một trung tâm thương mại bên ngoài sân vận động sẽ được hoàn thành một thời gian vào năm 2019. Có thông tin rằng Grupo Televisa, chủ sở hữu của sân vận động, đã chấp thuận một cuộc đấu thầu liên doanh từ các công ty phát triển tư nhân IQ Real Estate và Alhel. Trung tâm, được đặt tên là "Foro Azteca", được cho là bao gồm một trung tâm mua sắm, không gian văn phòng, hai khách sạn, không gian giải trí mới và chỗ đậu xe cho 2.500 xe hơi.[5] Việc cải tạo sân vận động được lên kế hoạch theo hai giai đoạn: giai đoạn đầu tiên là phá bỏ nhà hàng và chỗ ngồi ở khán đài phía đông phía dưới và xây dựng một khu vực khách sạn mới với không gian ăn uống và tiệc, và giai đoạn thứ hai là xây dựng các hộp truyền thông mới và các hộp bầu trời riêng ở quầy trên phía tây.[20] Việc cải tạo sân vận động được hoàn thành vào tháng 11 năm 2016.[21] Sức chứa cuối cùng đã giảm xuống còn 87.000 chỗ ngồi do kết quả của việc cải tạo.

Tên gọiSửa đổi

 
Sân vận động Azteca trước một trận đấu

Tên "Azteca" là một sự tôn vinh đối với di sản Aztec của Thành phố México. Sân vận động hiện thuộc sở hữu của tập đoàn truyền thông đa phương tiện Televisa của México, tập đoàn truyền thông có sự cạnh tranh gay gắt với TV Azteca có tên tương tự. Mặc dù có rất ít hoặc không có sự nhầm lẫn giữa sân vận động và mạng truyền hình (chỉ mới ra đời 4 năm trước vào năm 1993), Televisa đã chính thức đổi tên sân vận động thành Sân vận động Guillermo Cañedo vào ngày 20 tháng 1 năm 1997, để tưởng nhớ Guillermo Cañedo de la Bárcena, một nhà điều hành mạng hàng đầu, cựu chủ tịch Liên đoàn bóng đá México, và là thành viên nổi bật của ủy ban điều hành FIFA đã qua đời ngày hôm đó.[22] Cũng như tình huống tương tự với Candlestick Park không còn tồn tại ở San Francisco, Hoa Kỳ và những cái tên được tài trợ của nó, một số ít bên ngoài Televisa tự lấy tên mới và hầu hết công chúng có lẽ không nghĩ về quyền sở hữu của sân vận động (ít hơn nhiều sự cạnh tranh của Televisa/Azteca) và tiếp tục đề cập đến Sân vận động Azteca theo tên ban đầu (và hiện tại) của nó. Sau khi hai người con trai của Cañedo bắt đầu quan tâm đến TV Azteca vào năm 1998,[23] Televisa lặng lẽ quay trở lại chỉ gọi nó là Sân vận động Azteca.

Được biết đến một cách thông tục với biệt danh "Coloso de Santa Úrsula", trong tiếng Anh có nghĩa là "Colossus of Saint Ursula", do cấu trúc lớn của nó và Santa Úrsula dùng để chỉ vùng ngoại ô nơi có sân vận động.[24]

Ra vàoSửa đổi

Sân được phục vụ bởi ga Azteca trên tuyến Đường sắt nhẹ Xochimilco. Tuyến này là một phần mở rộng của hệ thống tàu điện ngầm Thành phố México, bắt đầu tại ga Tàu điện ngầm Tasqueña và kết thúc ở Ga đường sắt nhẹ Xochimilco.

Vé có sẵn cho đến thời điểm bắt đầu từ phòng vé ở phía trước sân vận động, nằm về phía lối ra từ ga Azteca. Giá khởi điểm chỉ từ 100 peso México (khoảng 5 đô la Mỹ vào năm 2016) và có thể lên đến 500 peso México (khoảng 26 đô la Mỹ vào năm 2016) cho các trận đấu có tầm cỡ cao hơn.[25]

Toàn cảnh Sân vận động Azteca trong trận đấu giữa Club América (Thành phố México) vs Tecos (Guadalajara),

Đài kỷ niệm và đài tưởng niệmSửa đổi

 
Tấm bảng kỷ niệm "Trận đấu của thế kỷ"

Một tấm bảng đồng kỷ niệm "Trận đấu của thế kỷ" giữa ÝTây Đức, cũng như "Bàn thắng của Thế kỷ" của Diego Maradona vào lưới Anh.

Ngoài ra còn có một tấm bảng kỷ niệm với tên của người ghi bàn thắng đầu tiên trong trận đấu khai mạc và trong trận đấu đầu tiên diễn ra vào ban đêm.

Các sự kiện đáng chú ýSửa đổi

 
Khán giả bên ngoài Sân vận động Azteca

Sân vận động Azteca đã tổ chức nhiều giải đấu thể thao quốc tế, bao gồm:

Bóng đáSửa đổi

Danh sách các trận đấu tại Giải vô địch bóng đá thế giới 1970Sửa đổi

Ngày Thời gian (UTC−6) Đội #1 Kết quả Đội #2 Vòng Khán giả
31 tháng 5, 1970 (1970-05-31) 12:00   México 0–0   Liên Xô Bảng 1 107.160
3 tháng 6, 1970 (1970-06-03) 16:00   Bỉ 3–0   El Salvador Bảng 1 92.205
6 tháng 6, 1970 (1970-06-06) 16:00   Liên Xô 4–1   Bỉ Bảng 1 95.261
7 tháng 6, 1970 (1970-06-07) 12:00   México 4–0   El Salvador Bảng 1 103.058
10 tháng 6, 1970 (1970-06-10) 16:00   Liên Xô 2–0   El Salvador Bảng 1 89.979
11 tháng 6, 1970 (1970-06-11) 16:00   México 1–0   Bỉ Bảng 1 108.192
14 tháng 6, 1970 (1970-06-14) 12:00   Liên Xô 0–1   Uruguay Tứ kết 26.085
17 tháng 6, 1970 (1970-06-17) 16:00   Ý 4–3   Tây Đức Bán kết 102.444
20 tháng 6, 1970 (1970-06-20) 16:00   Tây Đức 1–0   Uruguay Tranh hạng ba 104.403
21 tháng 6, 1970 (1970-06-21) 12:00   Brasil 4–1   Ý Chung kết 107.412

Danh sách các trận đấu tại Giải vô địch bóng đá thế giới 1986Sửa đổi

Ngày Thời gian (UTC−6) Đội #1 Kết quả Đội #2 Vòng Khán giả
31 tháng 5, 1986 (1986-05-31) 12:00   Ý 1–1   Bulgaria Bảng A 96.000
3 tháng 6, 1986 (1986-06-03) 12:00   México 2–1   Bỉ Bảng B 110.000
7 tháng 6, 1986 (1986-06-07) 12:00   México 1–1   Paraguay Bảng B 114.600
11 tháng 6, 1986 (1986-06-11) 12:00   México 1–0   Iraq Bảng B 103.763
15 tháng 6, 1986 (1986-06-15) 12:00   México 2–0   Bulgaria Vòng 16 đội 114.560
18 tháng 6, 1986 (1986-06-18) 12:00   Anh 3–0   Paraguay Vòng 16 đội 98.728
22 tháng 6, 1986 (1986-06-22) 12:00   Argentina 2–1   Anh Tứ kết 114.580
25 tháng 6, 1986 (1986-06-25) 16:00   Argentina 2–0   Bỉ Bán kết 114.500
29 tháng 6, 1986 (1986-06-29) 12:00   Tây Đức 2–3   Argentina Chung kết 114.600

Xem thêmSửa đổi

Tham khảoSửa đổi

  1. ^ a ă “2026 FIFA World Cup Bid Book” (PDF). tr. 161. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2018. 
  2. ^ “El Monumental le gana a la Bombonera como estadio más emblemático”. 12 tháng 4 năm 2013. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2013.  Đã bỏ qua tham số không rõ |df= (trợ giúp)
  3. ^ “StadiumDB: Estadio Azteca”. Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2013. 
  4. ^ https://sportsfieldmanagementonline.com/2019/08/05/the-nfl-in-mexico-city-last-year-will-not-be-repeated/10619/
  5. ^ a ă “Historia #5”. stadiumdb.com. Bản gốc lưu trữ ngày 25 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 20 tháng 3 năm 2016.  Đã bỏ qua tham số không rõ |df= (trợ giúp)
  6. ^ Longman, Jeré (10 tháng 8 năm 2009). “In Mexico, a Soccer Stadium Where Visitors Gasp”. The New York Times. Truy cập ngày 22 tháng 4 năm 2017. The massive bowl, Estadio Azteca, sits in the southern part of this sprawling metropolis like a concrete sombrero. The stadium’s mystique — especially its 105,000 spectators and its 7,200-foot altitude — will play an integral role Wednesday in a World Cup qualifying match between Mexico and the United States. 
  7. ^ a ă “Mexico City: Cruz Azul to relocate to Azteca”. StadiumDB. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2017. 
  8. ^ “Ranking the Top 10 Most Iconic Stadiums in World Football”. Bleacherreport. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2013. 
  9. ^ “Classic Stadium: Estadio Azteca”. FIFA.com. 
  10. ^ Smart, Tony. “10 of the world's best sports venues”. CNN. Truy cập ngày 9 tháng 3 năm 2012. 
  11. ^ Mazur, Martin. “FourFourTwo’s 100 Best Football Stadiums in the World: No.4”. FourFourTwo. Truy cập ngày 13 tháng 11 năm 2015. 
  12. ^ Gordon, Aaron. “Mexico wins Mexican-American stadium war”. Buzzfeed. Truy cập ngày 9 tháng 4 năm 2013. 
  13. ^ “Mexico's historical stadium”. FIFA.com. Truy cập ngày 31 tháng 5 năm 2012. 
  14. ^ 1968 Summer Olympics official report. Volume 2. Part 1. pp. 78–79.
  15. ^ In Danish [1] ("The forgotten triumph, when Denmark won the World Cup")
  16. ^ “Cronología Estadio Azteca”. Bản gốc lưu trữ ngày 16 tháng 8 năm 2007. Truy cập ngày 13 tháng 9 năm 2007.  Đã bỏ qua tham số không rõ |df= (trợ giúp); Đã bỏ qua tham số không rõ |url-status= (trợ giúp)
  17. ^ “Pide Juan Pablo II "superar" deficiencias en el progreso social”. Truy cập ngày 12 tháng 10 năm 2007. 
  18. ^ “Azteca in plans to host 2026 opener - De Maria”. ESPN.com (bằng tiếng Anh). 13 tháng 6 năm 2018. Truy cập ngày 7 tháng 8 năm 2019. 
  19. ^ “Panasonic's LED Large Screen Displays Provide an All-New Fan Experience at Estadio Azteca in Mexico City”. Business Wire. Business Wire: A Berkshire Hathaway Company. 8 tháng 6 năm 2015. Truy cập ngày 28 tháng 7 năm 2016. 
  20. ^ “Mexico: Azteca to lose capacity again”. StadiumDB.com. 4 tháng 4 năm 2016. Truy cập ngày 28 tháng 7 năm 2016. 
  21. ^ “El 'nuevo' Azteca” [The 'new' Azteca]. La Afición (bằng tiếng Spanish). Grupo Milenio. Truy cập ngày 17 tháng 11 năm 2016. 
  22. ^ “FIFA Senior Vice President Guillermo Cañedo has died”. FIFA.com. 21 tháng 1 năm 1997. Truy cập ngày 11 tháng 10 năm 2019. 
  23. ^ Martínez, César. “Cañedo Whites go to TV Azteca”. La Jornada. Truy cập ngày 13 tháng 9 năm 2007. 
  24. ^ Rai, Asha (14 tháng 3 năm 2014). “Estadio Azteca: Seasons in the Sun”. The Times of India. Truy cập ngày 17 tháng 3 năm 2014. 
  25. ^ “Estadio Azteca”. Stadium Guide. 
  26. ^ Agergaard, Sine; Tiesler, Nina Clara (21 tháng 8 năm 2014). “Women, Soccer and Transnational Migration”. Routledge – qua Google Books. 
  27. ^ “Da Danmark blev verdensmestre i fodbold - TV - DR”. 

Đọc thêmSửa đổi

Liên kết ngoàiSửa đổi

Tọa độ: 19°18′10,48″B 99°9′1,59″T / 19,3°B 99,15°T / 19.30000; -99.15000

Sự kiện và đơn vị thuê sân
Tiền nhiệm:
Sân vận động Quốc gia
Tokyo
Thế vận hội Mùa hè
Chung kết môn bóng đá nam

1968
Kế nhiệm:
Sân vận động Olympic
München
Tiền nhiệm:
Sân vận động Wembley
Luân Đôn
Giải vô địch bóng đá thế giới
Địa điểm khai mạc

1970
Kế nhiệm:
Waldstadion
Frankfurt
Tiền nhiệm:
Sân vận động Wembley
Luân Đôn
Giải vô địch bóng đá thế giới
Địa điểm chung kết

1970
Kế nhiệm:
Sân vận động Olympic
München
Tiền nhiệm:
Camp Nou
Barcelona
Giải vô địch bóng đá thế giới
Địa điểm khai mạc

1986
Kế nhiệm:
San Siro
Milan
Tiền nhiệm:
Sân vận động Santiago Bernabéu
Madrid
Giải vô địch bóng đá thế giới
Địa điểm chung kết

1986
Kế nhiệm:
Sân vận động Olimpico
Roma
Tiền nhiệm:
Đấu trường Tưởng niệm Los Angeles
Los Angeles
Cúp Vàng CONCACAF
Địa điểm

1993
Kế nhiệm:
Đấu trường Tưởng niệm Los Angeles
Los Angeles
Tiền nhiệm:
Sân vận động Nhà vua Fahd II
Riyadh
Cúp Liên đoàn các châu lục
Địa điểm chung kết

1999
Kế nhiệm:
Sân vận động Quốc tế Yokohama
Yokohama
Tiền nhiệm:
Rose Bowl
Pasadena
Cúp Vàng CONCACAF
Địa điểm chung kết

2003
Kế nhiệm:
Sân vận động Giants
East Rutherford
New York
Tiền nhiệm:
Không có
National Football League
Sân nhà của các trận đấu quốc tế
San Francisco 49ers v. Arizona Cardinals

2 tháng 10 năm 2005
Kế nhiệm:
Sân vận động Wembley, Luân Đôn, Anh
New York Giants v. Miami Dolphins
28 tháng 10 năm 2007
Tiền nhiệm:
Sân vận động Quốc gia
Abuja
Giải vô địch bóng đá U-17 thế giới
Địa điểm chung kết

2011
Kế nhiệm:
Sân vận động Mohammed bin Zayed
Abu Dhabi

Bản mẫu:Televisa